Kadetten zonder kleren

Het beroemde romandebuut Lord of the Flies (1954) van Nobelprijswinnaar Sir William Golding werd in 1963 strak, bijna experimenteel verfilmd door Peter Brook. De latere regisseur van de Mahabharata en een film over Gurdjieff haduiteraard meer aandacht voor de mystieke en symbolische aspecten van de roman dan voor de sociologische implicaties van het verhaal, waarin een groep Engelse kostschooljongens op een onbewoond eiland strandt en de aangeleerde discipline verruilt voor wrede, gewelddadige rituelen.

De nieuwe, Amerikaanse verfilming van de roman door de Engelse regisseur Harry Hook is geinteresseerd in sociologie noch mystiek, maar eigenlijk alleen in een commerciele exploitatie van het thema. De jongens, tussen de zeven en de dertien jaar oud, zijn nu Amerikaanse kadetten en geen van hen krijgt enige psychologische diepgang of voorgeschiedenis. Beschilderd in woeste oorlogskleuren en verdeeld in twee rivaliserende groepen, de primitieve Jagers en een minderheid die de beschaving tracht te handhaven onder leiding van de hoogste in rang, zien alle acteurs er even naief-saai uit als aan het begin van de film, vlak na het neerstorten van hun vliegtuig.

De film sluit bijna elke betrokkenheid van de kijker uit, vooral door een curieuze, elliptische montage, die gebeurtenissen elkaar fragmentarisch en ondramatisch laat opvolgen, schijnbaar zonder verband en beroofd van aanloop of climax. Het lijkt wel alsof regisseur Hook, die tot nu toe slechts de in ons land niet uitgebrachte, in Kenya opgenomen The Kitchen Toto voltooide, een film heeft afgeleverd van een paar uur, die vervolgens door de producenten willekeurig gecoupeerd werd tot een lengte van precies negentig minuten.

Verveling en ergernis, onnodig vergroot door de zwaar aangezette muziek van Philippe Sarde, kunnen slechts tijdelijk afgewend worden door het formuleren van de vragen die deze disco-versie van een klassieke roman oproept. Waarom zien de laag overvliegende reddingshelikopters de toch als vermist opgegeven jongens niet naar de piloten zwaaien? Bestaan er echt militaire academies voor zevenjarigen? En is de enige herinnering van verdwaalde kinderen aan huis en de westerse beschaving werkelijk het tijdstip dat de televisie hun favoriete serie vertoont? Lord of the Flies is geen kinderboek, maar deze verfilming is nog te infantiel voor het kennelijk beoogde jonge publiek. Als kinderporno zouden al die halfnaakte jongenslijven misschien nog wel op video te exploiteren zijn. Het gaat waarschijnlijk te ver te veronderstellen dat de acteurtjes daarom zo snel hun kleren uittrekken en niet meer terug kunnen vinden, wanneer de regen van geen ophouden weet.