'Vrouwen en kinderen weg uit Irak'

NICOSIA, 29 aug. Alle vrouwen en kinderen onder de in Irak vastgehouden buitenlanders zijn vrij het land te verlaten. Dat heeft de Iraakse leider Saddam Hussein gisteren per decreet bepaald. Volgens de Iraakse regering worden uitreisvisa 'onmiddellijk' verstrekt.

Saddam Hussein vaardigde het decreet uit, enkele uren na een nieuwe ontmoeting met buitenlanders. Tijdens die ontmoeting, waarvan uitgebreid verslag werd gedaan op de Iraakse televisie, werd Saddam door een Britse vrouw gevraagd waarom kinderen als pionnen worden gebruikt in een conflict waarvan ze niets begrijpen. De Iraakse televisie meldde later dat de vraag de president 'diep had ontroerd'.

'Hij heeft bepaald dat alle kinderen en vrouwen met ingang van woensdag 29 augustus vrij zijn in Irak te blijven of te vertrekken wanneer ze maar willen, inclusief de gezinnen die het parlement als gasten beschouwt, ' zo meldde de Iraakse televisie.

Tijdens de ontmoeting met de buitenlanders zei Saddam al 'sommige gezinnen' te willen laten vertrekken met 'vredesboodschappen' voor hun regering. Hij beloofde een niet nader geidentificeerd Brits gezin te laten gaan om het in staat te stellen zich bij hun jarige dochter in Engeland te voegen.

De president verdedigde zich tegen de kritiek die vanuit het Westen is geuit op zijn optredens met buitenlanders. 'We hebben de kritiek gelezen die ons door sommige Britse politici is toegeslingerd, ' aldus Saddam 'Ik zie niet in waarom ze zich zo ergeren. Het komt me voor dat ze niet willen dat de feiten worden verkondigd door anderen dan zijzelf, via hun eigen kanalen.'

Hij voegde daaraan toe bereid te zijn 'onmiddellijk' met president Bush en met premier Thatcher 'op de televisie in debat te gaan', opdat 'de hele wereld' kennis kan nemen van de meningsverschillen.

Een Iraakse regeringswoordvoerder maakte later duidelijk dat zo'n debat niet zou kunnen gaan over de Iraakse terugtrekking uit Koeweit, dat inmiddels tot een Iraakse provincie is verklaard, maar uitsluitend over de militaire versterkingen in Saoedi-Arabie.

Het voorstel van een televisiedebat is door de VS en Engeland direct van de hand gewezen. Het Amerikaanse ministerie van buitenlandse zaken noemde het aanbod 'misselijk' en een woordvoerder van premier Thatcher sprak van 'foefjes'. De bekendmaking dat de buitenlandse vrouwen en kinderen uit Irak weg mogen werd in Washington en Londen met terughoudendheid ontvangen. Een Britse woordvoerder zei dat 'we moeten afwachten of het wel zo ver komt' en dat 'de vrouwen en kinderen om te beginnen nooit hadden mogen worden vastgehouden'. Algemeen wordt verwacht dat het beloofde vertrek zeer geleidelijk zal verlopen, om er maximale voor Irak gunstige publiciteit aan te kunnen ontlenen. Hoeveel vrouwen en kinderen uit het Westen er in Irak zijn is onbekend. In de kwestie van de ambassades in Koeweit is gisteren weinig veranderd. De Iraakse autoriteiten lijken te volharden in hun strategie het de diplomaten in de ambassades zo moeilijk mogelijk te maken door ze af te sluiten van water en stroom. Een uitzondering vormt de Marokkaanse ambassade, waartegen inmiddels met geweld is opgetreden. In Rabat werd gemeld dat zaterdag al een Marokkaanse diplomaat in Koeweit door een Iraakse soldaat was bedreigd. Later mochten Marokkaanse diplomaten hun ambassade niet meer binnen en werden alle twaalf stafleden, inclusief de vijf diplomaten, gedwongen naar Bagdad te vertrekken. Daarbij zou sprake zijn geweest van intimidatie en geweld. In Bagdad kregen de Marokkanen te horen dat ze hun diplomatieke onschendbaarheid kwijt zijn en niet mogen vertrekken. De Marokkaanse regering protesteerde gisteren scherp tegen de 'willekeurige' Iraakse acties en stelde zich het recht op passende tegenmaatregelen voor te behouden. Later gisteren werden twee functionarissen van de Ba'ath, de Iraakse regeringspartij, uitgewezen.

Het veertienkoppige personeel van de Turkse ambassade in Koeweit gaat deze week 'met reces'.

Dit betekent echter niet dat de ambassade wordt gesloten. Kort tevoren was uit Ankara gemeld dat het ambassadepersoneel in Koeweit zou worden uitgedund, maar dat in ieder geval een man zou worden gehandhaafd en dat de vlag zou blijven waaien. De nieuwe tactiek, voor het eerst door een NAVO-land toegepast, kan worden toegeschreven aan de wens gunstige condities te scheppen voor de terugkeer van alle 960 Turken die nog in Irak en Koeweit vastzitten. China maakte bekend dat het zijn ambassadestaf uit Koeweit heeft weggehaald maar dat dit geen erkenning inhoudt van de annexatie van Koeweit door Irak.

De uittocht van niet-Westerse buitenlanders, vooral naar Jordanie, gaat intussen onverminderd door. Jordanie heeft gisteren duizenden Aziaten aan de grens opdracht gegeven niet verder te reizen tot hun regeringen het gaat om Indiers, Bengalen, Sri-Lankezen en Filippino's maatregelen voor hu repatriering hebben getroffen. Aan de grens tussen Irak en Turkije slaagden gisteren drie Belgen, twee vrouwen en een kind, erin Irak te verlaten.(Reuter, UPI, AP, AFP)