Nog genoeg dilemma's in Zuid-Afrika

Een kraam vol kleden, pruiken, schoenen en andere snuisterijen en daarachter de razende transformateur Pieter-Dirk Uys als ceremoniemeester van een braaivlees-feestje van de National Party zo dient de Zuidafrikaanse satiricus zich in zijn nieuwe voorstelling aan. Toen hij twee jaar geleden in Nederland werd ontdekt, was zijn optreden nog min of meer subversief; in eigen land glipte elke grap door een met moeite opgespoorde maas in de apartheidswetgeving. Nu is het er, naar zijn zeggen, legaal om illegaal te zijn. Dat stelt nieuwe eisen, de spanning van het half verbodene is weggenomen. Uys, die altijd al verder ging dan het simpele pro of contra apartheid, gebruikt de verbale vrijheid echter met verve. Er zijn nog meer dan genoeg dilemma's in Zuid-Afrika.

Achter de kraam neemt hij telkens een andere gedaante aan. Zodra de verkleding klaar is, komt zijn volgende personage naar voren. Er zijn weer veel vileine typeringen van quasi-liberale vrouwen bij ('some of my best friends have black friends'), maar ook oude favorieten als bisschop Tutu en Margaret Thatcher. Hij beeldt F. W.de Klerk uit als een clown die uitlegt hoe zijn trucs werken, en Pik Botha als een boerse baas die het moeilijk heeft met het vernieuwde imago van zijn partij. Uys legt in elk van hen de stekelige kanten bloot; hij zou graag in het algehele optimisme delen, maar ziet nog teveel haken, ogen en valstrikken. Zijn meest valse creatie is ditmaal ongetwijfeld Winnie Mandela die, gewapend met een zweepje, gordijnen uitzoekt voor haar ambtswoning. Mandela zelf verschijnt alleen op een oud t-shirt, dat oproept tot zijn vrijlating en dus in de prullenmand kan. Alleen de seniel geworden P. W. Botha durft er nog in te lopen. A kiss on your koeksister, een verwijzing naar een Zuidafrikaanse versnapering die is samengesteld uit de kleuren blank, bruin en zwart, verloopt minder vloeiend dan zijn vorige voorstelling. Toen liepen de scenes vrijwel zonder mankeren in elkaar over, nu is er telkens een onderbreking voor de volgende verkleedpartij. Dat maakt dit optreden statischer dan voorheen. Maar er is inhoudelijk nog altijd meer dan genoeg aan te beleven.