Datum Duitse eenheid blijft in het ongewisse

BERLIJN, 22 aug. De Oostduitse SPD wenst opheffing van de DDR en toetreding tot de Bondsrepubliek op een eerdere datum dan 14 oktober en onttrekt zich daarmee aan een gisterochtend tussen de fractievoorzitters in de Volkskammer bereikt compromis.

Inmiddels heeft ook de Westduitse bondskanselier Helmut Kohl zich uitgesproken voor een eerdere Duitse vereniging, zo melden regeringskringen in Bonn. In verband met de economische crisis in de DDR zou Kohl voelen voor een eenwording medio september.

De SPD-fractie vergaderde gisteravond over de datum van de Duitse vereniging en bleef daarbij op haar eerdere standpunt staan, dat aan het bestaan van het huidige Oostduitse minderheidskabinet van premier Lothar de Maiziere zo snel mogelijk een eind moet worden gemaakt en dat de verantwoordelijkheid voor het in de DDR gevoerde beleid door de regering in Bonn moet worden overgenomen. De SPD zal morgen of overmorgen in de Volkskammer een motie van deze strekking indienen.

Of premier Lothar de Maiziere gisteren ten onrechte had meegedeeld dat over de 14de oktober overeenstemming was bereikt, of dat de onderhandelaar van de SPD bij het overleg, fractievoorzitter Richard Schroder, later door zijn fractie is gedesavoueerd, werd gisteravond niet geheel duidelijk. Schroder diende tijdens de fractievergadering zijn ontslag in; hij wordt opgevolgd door de voorzitter van de DDR-SPD, Wolfgang Thierse.

Premier De Maiziere (CDU) wil aan de 14de oktober vasthouden om, zoals hij zegt, 'tot een ordelijke overgang' te komen. Daartoe zou in de eerste plaats het tweede staatsverdrag, het zogenaamde verenigingsverdrag, moeten dienen. Of dit verdrag met de vereiste tweederde meerderheid in de Volkskammer kan worden aangenomen blijft evenwel onzeker omdat de SPD tegen het huidige ontwerp ernstige bezwaren heeft. De partij wil in het bijzonder meer bescherming voor huidige gebruikers of eigenaren tegen aanspraken van voormalige, door de Sovjet-bezettingsautoriteiten en de DDR-overheid onteigende rechthebbenden en een ruimere financiering van de vijf toekomstige bondsstaten op het DDR-territorium.

In het verenigingsverdrag zou ook het voortbestaan, voor enkele jaren, van een verschillende abortusregeling in de beide delen van Duitsland moeten worden geregeld. De coalitiepartijen in Bonn (CDU-CSU en FDP) bereikten gisteren overeenstemming over het principe dat vrouwen uit de Bondsrepubliek (waar abortus mogelijk is op basis van indicatie) strafbaar zullen zijn wanneer ze zich op het grondgebied van de voormalige DDR volgens de daar geldende, liberalere regeling laten aborteren.