President Bush in harde toespraak: ; Detentie gijzelaarsis 'onaanvaardbaar'

NEW YORK, 21 aug. De Amerikaanse president George Bush heeft gisteren in een harde toespraak de gevangenneming van buitenlanders in Irak en bezet Koeweit 'onaanvaardbaar' genoemd en de Iraakse regering verantwoordelijk gesteld voor hun veiligheid. Bush gebruikte voor het eerst het woord 'gijzelaars'.[Het Iraakse parlement heeft vandaag gedreigd 'de Fransen als de Amerikanen te behandelen als de Franse regering met de VS samenwerkt bij een blokkade tegen Irak.]Bush' toespraak viel meer op door de onverzoenlijke toon dan door de inhoud. Bush hield vast aan zijn eis dat Irak zich moet terugtrekken uit Koeweit, en hij vergeleek de situatie in het Midden-Oosten opnieuw met het Europa van de jaren dertig. 'Een halve eeuw geleden had de wereld een kans om een meedogenloze agressor tegen te houden en die kans werd gemist. Ik zweer U: wij zullen die vergissing niet opnieuw begaan', zei hij. 'Er resten ons moeilijke keuzes', zei hij ook, 'maar dit is zeker: Amerika zal niet geintimideerd worden.' Na deze toespraak en een kort optreden op een politieke bijeenkomst in Rhode Island ging de president gisteravond terug naar zijn vakantiehuis in Kennebunkport (Maine).[Het officiele Iraakse persbureau INA meldde gisteren dat een aantal Westerlingen inmiddels is overgebracht naar militaire installaties verspreid over Irak om dienst te doen als menselijk schild tegen eventuele Amerikaanse aanvallen vanuit Saoedi-Arabie. 'Onze gasten', aldus INA, hebben de beschikking over alle moderne faciliteiten en zijn in een goede fysieke toestand.'

Eerder hadden onder andere Washington, Londen en Parijs al meegedeeld dat sommige van hun staatsburgers uit Koeweitse hotels waren gehaald. Een Franse journalist meldde vandaag uit Bagdad dat een groep Amerikanen is overgebracht naar een elektriciteitscentrale bij Bagdad.

De Iraakse autoriteiten hebben de eigen bevolking gewaarschuwd geen buitenlanders te helpen onderduiken. Irakezen en Koeweiti's zijn zware straffen in het vooruitzicht gesteld als zij de aanwezigheid van buitenlanders niet aan de autoriteiten melden. Het betreft met name Westerlingen; de honderdduizenden Egyptenaren en Pakistani's, wier regeringen toch de Amerikaanse militaire inspanningen tegen Irak met troepen steunen, hebben officieel toestemming Koeweit en Irak te verlaten.]Pag.5: Vervolg [De Libische leider Gaddafi, die eerder steun heeft geuit voor de positie van Irak, heeft het vasthouden van buitelanders door Irak veroordeeld. Een dergelijke praktijk is tegen zijn principes, aldus Gaddafi, die kort tevoren had gedreigd Libie uit de Verenigde Naties terug te trekken als dat orgaan het Amerikaanse optreden in het Golfgebied niet veroordeelt.]Het Amerikaanse ministerie van buitenlandse zaken noemde gisteren het bevel van Irak aan alle betrokken landen hun ambassades in Koeweit voor vrijdag te sluiten 'zonder enige juridische basis'.

'Wij hebben Irak gezegd dat het verantwoordelijk is voor diplomaten en diplomatieke behuizing', aldus woordvoerder Richard Boucher. De VS weigeren de ambassade te sluiten, evenals de meeste andere landen. Het televisiestation CNN citeerde gisteren uit een geheim overheidsrapport dat erop aandringt dat de VS niet proberen Saddam Hussein te verwijderen, maar zich concentreren op de vernietiging van Iraakse wapenfabrieken. Voplgens CNN heeft Irak acht fabrieken voor chemische wapens, onder andere een in Samarra; ten minste drie voor ballistische raketten, in Mosul, Karballa en Al Fallujah; en een nucleair onderzoekscentrum in Twaitha.

Volgens professor Peter Zimmermann van George Washington University, voormalig technisch adviseur van de VS bij wapenonderhandelingen, kan Irak binnen zes tot twaalf maanden een primitieve atoombom maken.

Het Witte Huis heeft ondanks dagenlang aandringen door het Pentagon nog steeds geen reservisten opgeroepen. Het Pentagon zegt dat het alle manschappen kan gebruiken voor niet-gevechtstaken, maar het Witte Huis wil kennelijk met deze alarmerende stap wachten. De laatste keer dat reservisten zijn opgeroepen was 22 jaar geleden, tijdens de Vietnam-oorlog. Het is het enige zichtbare punt van onenigheid tussen de verschillende takken van de Amerikaanse regering. Tot zover onze correspondent.

Irak is bezig aangepaste Russische Scud-raketten in Koeweit te stationeren, aldus een Britse defensie-analist. Deze Iraakse versie van de Scud-B, die kan worden uitgerust met een conventionele, een chemische of een nucleaire lading, kan daarvandaan de Saoedische hoofdstad Riad halen.

Egypte heeft volgens radio Israel besloten tanks en luchtdoelgeschut naar Saoedi-Arabie te sturen. Egypte heeft al 5.000 manschappen ter plaatse gelegerd om Saoedi-Arabie te beschermen tegen een eventuele Iraakse aanval.