Van Teylingen-Manuel gaan op ontdekkingsreis

MEDEMBLIK/ANDIJK, 20 aug. Het is een wat wonderlijke ontdekkingsreis, waarmee het Rotterdamse duo Ron van Teylingen en Paul Manuel sinds februari van dit jaar bezig is. Onder het motto graag Olympisch te willen zeilen en als het maar enigszins mogelijk is ook in Barcelona tijdens de Spelen van 1992 aan de start te komen, maakten zij de overstap naar de moeilijke Tornado-klasse. Gisteren, tijdens de eerste dag van de jubileum wereldkampioenschappen in een viertal Olympische klassen op het IJsselmeer bij Medemblik, behaalden zij van alle Nederlandse deelnemers met een vijfde plaats het beste resultaat.

Nu is het natuurlijk nog veel te vroeg om de 23-jarige student technische natuurkunde in Delft, Van Teylingen, en de een jaar jongere hts-er commerciele werktuigbouw Manuel, direct te rangschikken onder de uitgesproken favorieten die aanstaand weekeinde aan het einde van de Worlds een gooi naar de ereprijzen kunnen doen. Maar in de moeilijke periode waarin het Nederlandse topzeilen zich op dit moment bevindt, zijn zij wel de zeer verrassende hoop in bange dagen. 'Het gaat tot nog toe sneller en beter dan gedacht', zeggen zij zelf bescheiden.

Het honderdjarige Koninklijk Nederlands Watersport Verbond heeft er zelf overigens geen moment aan gedacht dat in dit feestjaar een kans zou bestaan dat tijdens de wereldkampioenschappen voor een viertal Olympische klassen Nederlandse zeilers voor een titel zouden kunnen zorgen. Leuk meevaren in de Soling, Tornado en de 470 (zowel mannen als vrouwen) en een mooie week op het IJsselmeer voor Medemblik zouden al tot een meer dan geslaagd evenement leiden. En wie weet een incidenteel succesje. Van de professioneel ingestelde Roy Heiner met zijn bemanningsleden Ed van de Steene en Niels Unger in de Soling en de vrouwenboot van het ervaren 470-duo Wilma Kramer en Henneke Stavenuiter met name; de routiniers in de kernploeg van de nieuwe zeilcoach Jeroen Pels.

Uitschieter

Met een zevende plaats stelden Kramer en Stavenuiter gisteren zeker niet teleur en ook Heiner voer met een twaalfde plaats in het veld van 66 Solings goed mee. Maar de uitschieter kwam van Van Teylingen en Manuel in de Tornado, de catamaran-klasse waarin Nederland, sinds het afscheid van de broers Willy en Cees van Bladel na de Spelen van 1988 in Pusan, geen enkele rol meer speelde. 'En juist daarom kozen we voor deze boot', zeggen zij. 'Ook de FD was gezien ons gewicht mogelijk geweest, maar daarin is de concurrentie om op de Spelen te komen groter.' Ron van Teylingen en Paul Manuel zijn inmiddels een aantal maanden full-time met zeilen bezig. Dat is de enige mogelijkheid om aan de absolute top mee te draaien. Hun studie ligt sinds die tijd stil. Straks, na de pre-Olympics in Barcelona, is er weer enkele maanden tijd voor tentamens. 'Maar we hebben er twee jaar voor over om op de Spelen te kunnen presteren.'

Via de achterdeur kwalificeerden zij zich voor het wereldkampioenschap. Slechts het feit dat Nederland als organiserend land enkele extra boten mag laten starten, bracht hen op het water. Op de verouderde Nederlandse ranglijst staan zij nog slechts zesde, hoewel geen enkel ander team inmiddels op hun resultaten kan bogen en zij als enigen in de Tornado-klasse inmiddels ook tot de (C-)kernploeg van het watersportverbond zijn doorgedrongen.

Met een gehuurde dertien jaar oude boot kwamen Van Teylingen en Manuel nog geen half jaar geleden voor het eerst bij de supersnelle en spectaculaire Tornado's kijken. Zij hadden zo'n beetje dezelfde zeilachtergrond (Optimist en Europe), kenden elkaar daarvan en woonden toevallig in hetzelfde Rotterdamse studentenhuis. In de beginperiode was ellende troef. Pas toen na twee maanden een nieuwe Zweedse boot kon worden aangeschaft ging het allemaal beter. 'Die twee maanden zijn voor ons een leerzame tijd geweest. We bereikten wel niets, maar we hebben veel geleerd.' Bij de internationale toppers werden verbaasd de geheimen van de Tornado afgekeken. 'We wilden niet opnieuw uitvinden wat anderen al hadden gedaan.' Van Teylingen en Manuel leerden snel, met name ook van de Italiaanse topper Giorgio Zuccoli, die er als zeilmaker ook commerciele belangen op na houdt. Bovendien voelden Van Teylingen en Manuel elkaar van begin af aan goed aan. 'De combinatie klikt. We zijn als team in deze boot bij nul begonnen. We hadden beiden geen enkele ervaring.'

Gediskwalificeerd

Met de nieuwe boot ging het direct crescendo. De eerste start bij de Spa-regatta in Medemblik leverde direct een dagzege op. Met een vijfde plaats in het eindklassement werd boven verwachting gescoord. Dat de echte wereld- en Europese top daar niet aanwezig was, wisten Van Teylingen en Manuel. De Europeanen zaten al in Oostenrijk, waar daags na Medemblik de Europese titelstrijd begon. 's Nachts reisden de Rotterdammers nog naar Breitenbrunn bij Wenen af.

Met een 25ste plaats in het eindklassement werden Van Teylingen en Manuel in Oostenrijk uiteindelijk de beste Nederlanders. In de eigen bus vertrokken beide Rotterdammers vervolgens naar Duitsland. De Kielerwoche werd met een elfde plaats afgesloten, de Open Westduitse titelstrijd met een derde plaats en de Travemunde-week bracht het eerste grote succes, een eerste plaats. 'Tactisch wisten we het allemaal wel; die ervaring hadden we', zegt Ron van Teylingen. Al negen keer eerder zeilde hij op een wereldkampioenschap. Vier keer in de Optimist en vijf keer in de Europe. Maar successen zoals nu in de Tornado waren daar met maximaal een vijftiende plaats niet bij.

Vanuit die positie was het in februari moeilijk om aan het Tornado-project te beginnen. Zo'n zestigduizend gulden gaat daar dit jaar inzitten en de komende jaren tot Barcelona zal dat zeker niet minder zijn. Via een lening bij vader Van Teylingen en de hulp van een tiental sponsors is het geld op tafel gekomen. 'Maar daar hebben we wel wat voor moeten doen.'

Sinds de Kielerwoche (en de kernploegstatus) kan er nu ook op geld van het verbond worden gerekend. Wanneer door een plaats bij de eerste acht landen en de eerste vijftien van het eindklassement ook de A-kernploeg binnen bereik is komt er een geldstroompje van de NSF en het NOC los.' Ron van Teylingen en Paul Manuel rekenen zichzelf ondanks de verrassend goede start nog niet tot de echte kanshebbers op WK-eremetaal. De als tweede geeindigde Australiers Mitch Booth en John Forbers zijn volgens hen de favorieten. Al ontkennen ze niet dat de Tornado hen blijkbaar erg goed ligt. Dat resulteerde gisteren in een opmars van een twaalfde plaats na de eerste boei tot de vijfde op de finish. 'We hebben hier wel niets te verliezen, maar misschien was er toch teveel spanning in het begin. Het gaat per slot van rekening toch om een wereldkampioenschap.'