Woestijnoorlog: liter per uur drinken

ROTTERDAM, 18 aug. - Een halve mok water per dag. In juni l942 was dat het rantsoen voor de manschappen van de 15de en 21ste pantserdivisie van generaal Rommel, door de woestijn op weg naar Tobruk aan de Middellandse Zee. Ondanks de hitte van soms meer dan vijftig graden celsius - een temperatuur die binnen de tanks nog flink opliep - bleken die paar slokken voor de meeste Duitse en Italiaanse soldaten van het Afrika-korps net voldoende om het uit te houden in de woestijnoorlog met de Engelse en Franse troepen. Rommel kreeg Tobruk in handen.

Hitte, zand en onafzienbare vlaktes waar geen enkele dekking of beschutting te vinden is, zijn van die bijzondere omstandigheden waardoor een oorlog in de woestijn sterk afwijkt van alle andere. Omstandigheden die enorme problemen kunnen veroorzaken en die zeer bijzondere eisen stellen aan de soldaten zelf maar ook aan hun uitrusting. Onder die lichamelijk en psychologisch zware druk komt het vooral aan op de kwaliteiten van de legerleiding. De Arabieren hebben dat zelf in negatieve zin ervaren tijdens de Golf-oorlog. In een analyse van dit conflict spreekt overste drs. M. C. Hoff van de Koninklijke Militaire Akademie in Breda van mismanagement aan beide kanten. De militaire inspanningen van zowel Irak als Iran faalden, waarna de commandanten 'uit wraak en frustratie' opdracht gaven civiele doelen op het land en in het water aan te vallen.

President Bush van de Verenigde Staten wil ten minste 110.000 Amerikaanse soldaten laten overvliegen naar Saoedi-Arabie. Zij krijgen van de legerleiding het advies daar ieder uur ten minste een liter water te drinken om uitdroging te voorkomen. Per persoon is dan vijftien tot twintig liter water nodig. Dat komt dus neer op meer dantwee miljoen liter bronwater per dag, verpakt in kunststof flessen. Eendergelijke regelmatige bevoorrading vergt al een enorme logistiekeinspanning (aanvoer, opslag, koeling) voordat de eerste oorlogshandeling eenfeit is.

Amerikaanse soldaten worden in eigen land enigszins vertrouwd gemaakt met de afwijkende omstandigheden die gelden in de woestijn. Dat gebeurt in trainingskampen in Fort Irwin en Twentynine Palms in de Mojave-woestijn van Californie of in het zand van Utah en Nevada. Deze militairen realiseren zich echter terdege dat de werkelijkheid harder zal zijn, zoals dezer dagen blijkt uit reportages in Amerikaanse en Engelse kranten. Niet alleen vrezen zij de verveling die zal optreden bij een langdurige patstelling, de soldaten zien ook op tegen het gebruik van speciale pakken die bescherming moeten bieden wanneer Irak chemische wapens met gifgas gaat gebruiken. Een gevaar waar serieus rekening mee wordt gehouden. 'Onder dergelijke omstandigheden worden die pakken dan al heel gauw 'sweat suits', ze zijn verstikkend. Je zweet, maar het vocht kan niet weg, terwijl je lichaam alleen maar behoefte heeft aan koelte', zegt een expert in de International Herald Tribune. Een tekort aan vocht in het lichaam kan gevaarlijk zijn, evenals te weinig zout dat met het zweet naar buiten gaat. Pag. 5: Vervolg