Marine mag alleen geweld gebruiken na besluit van VN

DEN HAAG, 17 aug. De Nederlandse regering vindt dat de twee marinefregatten in de Golf alleen schepen met geweld mogen tegenhouden indien de Veiligheidsraad dat expliciet heeft uitgesproken. De landen verenigd in de West-Europese Unie (WEU) moeten zich daarvoor diplomatiek inspannen.

Dit zei premier Lubbers gistermiddag na de ministerraad. De VS en Groot-Brittannie menen dat VN-resolutie 661 over bindende economische sancties tegen Irak nu al met militair geweld mag worden afgedwongen. Andere landen, waaronder Frankrijk en Canada, verklaarden eerder deze week dat deze resolutie alleen de mogelijkheid biedt tot het observeren van overtredingen. De VN heeft in de resolutie een periode van vier weken vastgelegd waarna wordt bekeken of de economische boycot een succes is. Deze periode eindigt op 8 september.

Lubbers zei dat de eis van een extra uitspraak van de Veiligheidsraad is ingegeven door 'openlijke bezorgdheid voor de moeilijke positie waarin we komen als het embargo niet werkt'.

Resolutie 661 biedt de Nederlandse marine niet de mogelijkheid koopvaardijschepen die de boycot overtreden ook daadwerkelijk tegen te houden. 'Die resolutie moet versterkt worden.' Lubbers meent dat als alle landen van de WEU dat standpunt gezamenlijk innemen de kansen toenemen dat de Veiligheidsraad een dergelijke uitspraak zal doen. Hij wees erop dat twee WEU-landen, Engeland en Frankrijk, ook lid zijn van de Veiligheidsraad. Daardoor zou de kans op een dergelijke VN-uitspraak groter zijn. Eerder deze week heette het in een brief aan de Tweede Kamer nog dat een uitspraak over het gebruik van geweld niet erg waarschijnlijk was, onder andere door de gereserveerde opstelling van China in de Veiligheidsraad. Lubbers herhaalde dat de voorkeur van Nederland uitgaat naar een VN-operatie in de Golf. Een nadere uitspraak van de Veiligheidsraad over de bevoegdheden van de marine-eenheden moet volgens hem 'op zo kort mogelijke termijn' worden gedaan. De Nederlandse fregatten Witte de With en Pieter Florisz verwacht de premier omstreeks 6 september in de Golf. Komende dinsdag vergadert de WEU in Parijs.

Pag.3: Vervolg