Kritiek moment

DE ONTWIKKELINGEN in de crisis over de Iraakse inval in Koeweit lijken snel een kritiek punt te naderen: zoals verwacht leverde het bezoek van de Jordaanse koning Hussein aan president Bush geen enkele mogelijkheid op om het conflict tussen Irak en de rest van de wereld te verplaatsen naar het onderhandelingsniveau. Integendeel, de standpunten zijn verhard: de VS hebben besloten mariniers naar het Golfgebied te sturen, Irak lijkt Amerikaanse en Britse burgers als gijzelaars te willen gebruiken, terwijl de economische isolatie van Irak, als gevolg van koning Husseins belofte om zich te houden aan de VN-sancties, vrijwel hermetisch is geworden.

HET MOMENT waarop Westerse vlooteenheden zich gedwongen zullen zien met geweld in te grijpen om Iraaks vrachtvervoer te verhinderen, en daardoor ook de kans op escalatie van het conflict, komt daardoor steeds dichterbij. Op de vraag welke keuze hij zou maken tussen stabilisatie en escalatie antwoordde president Bush gisteren dan ook dat hij geen keuze had.

Des te onbegrijpelijker is het dat de secretaris-generaal van de Verenigde Naties, Javier Perez de Cuellar, juist op dit kritieke moment in zijn geboorteland Peru verblijft, als onderdeel van een rondreis door Latijns Amerika. Het gebruik van militair geweld om de sancties af te dwingen zou, zo liet de secretaris-generaal gisteren weten, in strijd zijn met het Handvest van de VN zolang de Veiligheidsraad daarvoor geen goedkeuring zou hebben gegeven.

NA HET ENERGIEKE optreden van de Veiligheidsraad, begin deze maand, met zijn besluit tot economische sancties tegen Irak is het verwonderlijk dat de Raad nog steeds niet in spoedzitting bijeen is geroepen om een besluit te nemen over de militaire consequenties daarvan. Ook de Sovjet-Unie heeft al laten weten dat het goed zou zijn het VN-potentieel, de Veiligheidsraad en het Militaire-Stafcomite, daarvoor te gebruiken. Voor de VS en de andere landen die oorlogsschepen en troepen hebben ingezet zou dat het grote voordeel hebben dat zij door Irak niet kunnen worden beschuldigd van 'imperialistische agressie' tegen de Arabische wereld. De huidige besluiteloosheid van de VN doet dan ook het ergste vrezen voor de toekomst. Zinkt de volkerenorganisatie, ondanks het wegvallen van de tegenstellingen tussen de supermachten, dan toch weer terug in haar traditionele machteloosheid?