Nederland nam twee keer deel aan VN-macht

DEN HAAG, 16 aug. Nederland wil in het Golf-gebied het liefst optreden onder de vlag van de Verenigde Naties. De kans daarop acht de regering op dit moment klein. Twee keer eerder heeft Nederland met een flink aantal militairen deelgenomen aan vredesacties van de Verenigde Naties: in Korea en in Libanon.

In Korea ging het om een VN-dwangactie onder Amerikaans commando. De Veiligheidsraad besloot toen om vrede gewapenderhand op te leggen. Daarover wordt in de huidige crisis niet gesproken. De Veiligheidsraad zou in de toekomst kunnen besluiten economische sancties tegen Irak en Koeweit gewelddadig af te dwingen. Daarvoor is een nieuw besluit van de Veiligheidsraad nodig maar het is twijfelachtig of dat wordt genomen.

Van de 3972 man die Nederland vanaf 26 oktober 1950 naar Korea uitstuurde sneuvelden 117 militairen en raakten er drie vermist. 'Korea is een pokkenland. Je kunt het je niet te erg voorstellen. Het vechten is niet zo moeilijk', schreef overste M. den Ouden aan het thuisfront. 'De Noordkoreanen houden er dezelfde strijdmethoden op na als de peloppers in Indonesie en met zo'n stel oorlogsvrijwilligers als ik heb gaat alles prachtig.' Het was het laatste bericht van de overste, die op 12 februari in Hoengsong om het leven kwam. Van president Truman kregen de Nederlanders de hoogste militaire onderscheiding voor hun moed betoond op heuvel 325 tegen de Chinezen. Onder het roepen van de 'Van Heutsz, Van Heutsz', met de bajonet op het geweer, verstoken van munitie en verbindingen met andere VN-eenheden, veroverden de Nederlandse vrijwilligers na drie dagen en nachten de heuvel op de Chinezen na twee keer teruggeslagen te zijn. 'Ga opnieuw. Ga in Godsnaam opnieuw en probeer het', had majoor W. Eekhout geroepen. 'Ik zal fosforgranaten laten smijten, maar ga.'

Na de strijd in Wonjoe en Hoengsong kreeg het Nederlandse detachement het rustiger. In juli 1953 keerden de vrijwilligers terug. Tot een dwangactie met geweld hebben de Verenigde Naties nooit meer besloten omdat daarvoor geen meerderheid meer te vinden was wegens de spanningen tussen Moskou en Washington. De Amerikanen hadden een VN-optreden in Korea nog kunnen forceren.

De Nederlandse deelneming aan UNIFIL in 1979 in Libanon was dan ook van een geheel andere aard. In Libanon ging het om het handhaven van de orde en het opwerpen van een buffer tussen strijdende partijen uit Libanon en Israel. Geen vrede afdwingen, maar vrede handhaven, luidde het devies. Nederland stuurde een pantserinfanteriebataljon. In het totaal gingen 9000 man naar Libanon. Negen Nederlandse militairen kwamen om het leven, het merendeel bij ongevallen.

UNIFIL was geen groot succes. 'De strijdmacht zag geen kans de enclave van majoor Haddad op te ruimen en bleek een nogal poreuze gordel tussen de partijen die zij geacht werd gescheiden te houden. Tenslotte maakte het Israelische invasieleger de aanwezigheid van de VN-macht tot een diplomatieke en militaire farce', schreef deze krant op 17 november 1982 in een hoofdartikel.

Pag.3: Vervolg