Jantjes amuseren zich voorzichtig

AMSTERDAM, 11 aug De buitenlandse 'jantjes' van de windjammers die donderdag in Amsterdam zijn binnengelopen voor Sail 90 lijken zich goed te amuseren in Amsterdam. Maar ze verdrinken wat in het overvolle toeristische Amsterdam. Voor zover ze in uniform zijn lopen ze in groepjes door de stad, blijven dicht bij elkaar en kijken verwonderlijk, soms zelfs wat schichtig, naar alles wat er in Amsterdam te zien is. Ook hebben enkele een meisje aan de haak geslagen waarmee ze door de stad trekken. Soms verschillende met een meisje in hun midden.

Vooral op de walletje lijken de vaak nog heel jonge matrozen op hun hoede. Als ik een bemanningslid van de Vespucci voorzichtig vraag of hij zich amuseert, roept hij alleen maar 'Argentine' en maakt met gebaren onmiddellijk duidelijk dat hij niets hoeft te roken. Later hoor ik dat alle bemanningsleden uitgebreid zijn voorgelicht zowel over de leuke dingen van Amsterdam, maar ook over de gevaren, zoals drugs.

Een officier ook van de Argentijnse Vespucci die alleen wat rondloopt op het Rembrandtplein en redelijk goed Engels spreekt, legt uit: 'Voor mij is het wat anders. Ik heb inmiddels al zo veel buitenlandse steden aangedaan dat ik, ook in Amsterdam, wel weet wat voor vlees ik in de kuip heb, maar veel van onze nog jonge matrozen, die hun eerste buitenlandse reis maken, kijken hun ogen uit en moet je toch een beetje wijzen op vervelende dingen die kunnen gebeuren in zo'n vrije stad als Amsterdam, waar zowat alles is toegestaan. We raden ze aan niet alleen op stap te gaan, maar in groepjes waarbij er minstens een is die zich in het Engels wat verstaanbaar kan maken. Bovendien, en dat weten ze heel goed, mogen ze ons schip en ons land nooit te schande maken.' Een groot deel van de totaal 4.000 Russen, Polen, Uruguanen, Portugezen, Duitsers en Argentijnen trekt overdag de stad in, voornamelijk om dingen te kopen die in Amsterdam goedkoop zijn: kleren, schoenen en een enkel souvenir. Andere maken gebruik van de talloze voorzieningen die de Koninklijke Marine voor ze heeft georganiseerd. Vijf jaar geleden, tijdens de derde Sail, bleek dat veel opvarenden van de tall ships zich nogal verveelden. Nu is het zo dat ze overdag aan allerlei sportevenementen kunnen meedoen en 's avonds bijvoorbeeld het theater Carre kunnen bezoeken voor een Afrikaanse muziekshow. Volgens een Sail-zegsman zat Carre vrijdagavond goed vol.

Als een deel van de bemanning 's morgens de stad in trekt, hebben anderen dienst. Dat wil zeggen dat ze bezoekers rondleiden op het schip. 'Dat vind ik heel leuk', zegt een jonge matroos van van de Russische viermaster Sedov in moeizaam Engels. 'De mensen vragen soms zo veel dat ik het zelf niet precies weet. Het lijkt wel of alle mensen hier in Amsterdam veel weten of willen weten van zeilschepen.'

Op de vraag of hij speciale belangstelling heeft voor jonge vrouwelijke bezoekers, antwoordt hij wat verlegen: 'Sommige zijn wel knap ja, maar het maakt me niet zo veel uit. Sommige van onze matrozen proberen wel eens een afspraakje te maken voor 's avonds, maar dan moet je wel een beetje Engels kennen, natuurlijk.' Bijna alle buitenlandse schepen zijn open voor het publiek, maar de Nederlandse trots, het VOC-schip Amsterdam, ontvangt alleen speciale gasten, die zijn uitgenodigd door bedrijven die de bouw van het schip financieel mogelijk hebben gemaakt: de sponsors. Dat oogst bij het publiek weinig begrip, ook al laat de Sail-organisatie weten dat het schip zonder die sponsors nooit had kunnen worden gerealiseerd en dat het schip volgens afspraak tijdens de Sail-dagen tot hun beschikking staat. Ook de mededeling om de Amsterdam vanaf volgend jaar, als ook het interieur helemaal klaar is, voor iedereen toegankelijk zal zijn als het een vaste plaats heeft gekregen bij het Amsterdamse scheepvaartmuseum, weet de gemoederen niet te kalmeren. De mensen zijn soms van heel ver naar Sail gekomen en voelen zich bekocht omdat ze hun 'eigen' Amsterdam niet kunnen betreden. De sponsers overwegen nu om op bepaalde uren toch ook 'gewone' bezoekers toe te laten.

De tweede dag van Sail werd gisteravond besloten met een laser-vuurwerkshow boven het IJ. Tienduizenden mensen bevolkten de oevers van de Amsterdamse haven om er getuige van te zijn. Donderdagavond ging het tot teleurstelling van de duizenden belangstellenden om technische redenen niet door. Het laser-vuurwerk staat voor iedere avond om half elf op het programma.