De wereld een markt

Zaterdag: De Europese Gemeenschap besluit tot een olie- en wapenboycot tegen Irak en het bezette Koeweit. Nederland pleit ferm, maar vergeefs, voor een totale handelsboycot door de EG, en bevriest de Koeweitse tegoeden, nadat de meeste andere Westerse landen dat eerder deden. Bij buitenlanders in Koeweit wordt huiszoeking gedaan.

Zondag: De marionettenregering in Koeweit bedreigt buitenlanders met sancties, indien hun staten vasthouden aan strafmaatregelen. De Amerikaanse president Bush verhardt zijn standpunt en noemt de Iraakse regering bandieten en verraders. Japan kondigt een totale handelsembargo af. Bush probeert vergeefs Saoedi-Arabie en Turkije over te halen de Iraakse pijpleiding over hun grondgebied af te sluiten.

Maandag: De olie- en financiele markten gaan open. De olieprijzen schieten omhoog, na de stijging van 25 procent van vorige week. De beurs van Tokio reageert geschokt op het Japanse handelsembargo en duikelt 3,1 procent. Ook de Europese beurzen dalen fors. De Veiligheidsraad van de Verenigde Naties kondigt op Amerikaanse initiatief vergaande sancties af. Washington overweegt een marineblokkade in te stellen. Van Irak mogen alle buitenlanders weg. Irak sluit zelf de Turkse oliepijpleiding voor 65 procent af wegens gebrek aan afnemers. Minister Andriessen (economische zaken) verklaart in Den Haag de verhoging van de benzineprijs niet onredelijk te vinden. De Tweede Kamer is verontwaardigd over de snelle prijsverhoging door de oliemaatschappijen. Den Haag verleent Kuwait Petroleum Company (Q-8) ontheffing van de bevriezing van banktegoeden voor alle betalingen die nodig zijn om het bedrijf in Rotterdam draaiende te houden. Wall Street duikelt 93 punten. De olieprijs (Brent) stijgt met 2,75 dollar tot 26,70 dollar per vat.

Dinsdag: De olieprijzen schieten verder omhoog. De beurs van Tokio duikelt opnieuw en verliest 3,31 procent. In Europes herstellen de beurzen zich enigszins. Koning Fahd van Saoedi-Arabie geeft na lang wikken en wegen de Amerikaanse regering toestemming troepen en gevechtsvliegtuigen te sturen. De VS vragen andere Westerse landen, onder wie Nederland, deel te nemen aan de vlooteenheid die de VN-blokkade moet afdwingen. Irak stuurt buitenlanders op weg naar Jordanie terug naar Bagdad. Het Kremlin roept Washington op zich te matigen. Turkije sluit de pijpleiding over zijn grondgebied af. Iran en Venezuela zijn bereid hun olieproduktie op te voeren. Amerikaanse automobilisten maken zich steeds kwader over de snelle stijging van de benzineprijzen. De olieprijs (Brent) stijgt tot 27,40 dollar per vat.

Woensdag: De olieprijzen beginnen te dalen. De beurs van Tokio is krachtig in herstel en maakt het verlies van de vorige dag vrijwel goed. Internationale graanhandelaren voorspellen dat Irak al over een week met voedseltekorten kampt. Irak lijft Koeweit in. President Bush spreekt de Amerikaanse natie toe en waarschuwt dat de militaire missie lang kan duren. Hij stuurt 50.000 manschappen naar Saoedi-Arabie en dreigt Irak met zeer harde vergelding als het Saoedi-Arabie aanvalt met chemische wapens. De Europese beurzen zijn nerveus en dalen weer. De Tweede Kamer steunt in meerderheid Nederlandse deelneming aan een internationale vlooteenheid. Groot-Brittannie stuurt militaire eenheden naar Saoedisch grondgebied. Wall Street stijgt weer enigszins na vier dagen dalingen. De olieprijs (Brent) daalt naar 25 dollar per vat.

Donderdag: De olieprijzen dalen verder. De beurs van Tokio duikelt opnieuw 3,1 procent. Israel houdt ernstig rekening met een Iraakse raketaanval na dreigementen van Bagdad. De Nederlandse bedrijven Boskalis en Volker blijven baggeren in Irak. De Europese beurzen herstellen zich weer enigszins. De OPEC oefent druk uit op de Westerse landen om hun grote olievoorraden aan te spreken. Jordanie schaart zich achter het embargo van de VN en veroordeelt de Iraakse inlijving van Koeweit. Voorzitter Jacques Delors van de Europese Commissie roept de zeven rijkste industrielanden (G-7) op tot spoedberaad. Koning Fahd noemt de Iraakse invasie de smerigste agressie in de moderne geschiedenis. De Veiligheidsraad veroordeelt unaniem de inlijving van Koeweit. Sovjet-deskundigen zeggen dat de Sovjet-Unie fors verliest op haar wapenexport naar Irak en de aflossing van de Iraakse miljardenschuld aan Moskou gevaar loopt. In Parijs ziet het Internationale Energie Agentschap nog geen aanleiding voor nooddistributie van de olie-aanvoer. Moskou zegt alleen onder VN-vlag aan de internationale vlooteenheid in de Golf te willen meedoen. Het Pentagon laat weten dat de VS hun militaire sterkte in het Golf-gebied kunnen opvoeren tot 250.000 man. Mexico biedt de VS extra olie aan. De stemming op Wall Street is bijna weer opgetogen en er is grote belangsteling voor nieuwe staatsobligaties. De olieprijs (Brent) daalt tot 24,75 dollar per vat.

Vrijdag: De olieprijs blijft stabiel. De beurzen zijn nog nerveus. Tokio zakt 1,04 procent. In Kairo komen de Arabische staatshoofden bijeen voor spoedberaad. Iran biedt Japan extra olie aan. De Vereniging van oliehandelaren in Nederland besluiten de benzineprijs met ingang van vandaag te verlagen met twee cent. Esso en Shell kondigen aan de prijs maandag met twee cent te verlagen. Dan komt ook het Nederlandse kabinet voor het eerst bijeen voor crisisberaad.