Londen bezorgd over Britten in Irak en Koeweit

LONDEN, 7 aug. Het Britse ministerie van buitenlandse zaken tastte vanochtend in het duister over het lot van naar schatting 360 Britse onderdanen die gisteren door Iraakse militairen uit hun hotels in Koeweits hoofdstad zijn gehaald en in bussen afgevoerd.

Vermoed wordt dat ze naar Bagdad zijn vervoerd, maar diplomaten van de Britse ambassade in de Iraakse hoofdstad zijn er voor zover bekend niet in geslaagd de bussen op te vangen aan de grens Koeweit-Irak. De ambassade heeft wel contact gehad met 35 Britse militaire adviseurs uit Koeweit, die zaterdag al door de Iraakse bezetter naar Bagdad waren afgevoerd en daar nu in een hotel verblijven.

De Britse regering weigert over 'gijzelaars' te spreken, omdat Irak aan hun vrijlating geen voorwaarden heeft verbonden. 'Maar hoe sneller ze Irak uit zijn, hoe gelukkiger we ons zouden voelen', zei Douglas Hurd, de Britse minister van buitenlandse zaken, gisteren.

Premier Thatcher is vanmorgen vroeg overhaast teruggekeerd van een verblijf in de Verenigde Staten, waar ze gisteren haar reisschema wijzigde voor een onderhoud van twee uur met president Bush. Voor haar vertrek uit Washington toonde ze zich tevreden over de wereldwijd gesteunde sanctiemaatregelen tegen Irak, die naar haar overtuiging effectief zullen zijn. 'Als het zover zou moeten komen dat we een blokkade moeten overwegen, dan zullen we die stap nemen', antwoordde ze desgevraagd.

In navolging van de VS heeft Groot-Brittannie twee oorlogsschepen naar het omstreden gebied gestuurd om zich te voegen bij twee fregatten die al in de Golf aanwezig zijn 'teneinde onze vrienden in een deel van de Golf gerust te stellen', zoals Hurd zei. De leider van de Liberal Party, Paddy Ashdown, wil dat het Britse parlement wordt teruggeroepen van reces, zeker indien enige vorm van militair ingrijpen wordt overwogen.

De Iraakse ambassadeur in Londen, Shafiq Al-Salihi, kreeg gisteren op het ministerie van buitenlandse zaken in ronde taal te horen dat Irak zijn verplichtingen jegens de Britse gemeenschap in Koeweit (3000 Britten) en Irak zelf (2000 Britten) naar behoren heeft te vervullen. Hij werd ontboden nadat hij eerder had gedreigd dat 'welke poging bij welke vreemde macht ook om agressie te bedrijven jegens Koeweit of Irak met stevige hand zal worden afgestraft'.

Een hoge ambtenaar van het Foreign Office gaf de ambassadeur te verstaan dat die uitlating en een soortgelijk dreigement van het nieuwe regime in Koeweit over risico's voor buitenlandse belangen en onderdanen in Koeweit, niet acceptabel zijn.

De Iraakse ambassadeur riep na dit onderhoud overhaast een persconferentie bijeen, waar hij verklaarde dat hij de Britse opstelling inzake Koeweit 'betreurenswaardig en verrassend' vindt. 'Deze opstelling kan alleen maar schade toebrengen aan huidige en toekomstige belangen van Groot-Brittannie.'

De ambassadeur weigerde vervolgens vragen te beantwoorden.

Onder de uit Koeweit weggevoerde Britten zijn vermoedelijk alle circa 200 passagiers van een British Airways-jumbo die vorige week donderdag een tussenlanding van 45 minuten in Koeweit wilde maken, alvorens weer op te stijgen voor een vlucht naar Maleisie. De Iraakse invasie verhinderde dat. De passagiers werden ondergebracht in hotels, vanwaar ze gisteren werden opgehaald, samen met vermoedelijk Amerikanen en Westduitsers.

Minister Hurd zei gisteren dat er geen sprake van kon zijn dat Londen zich onder de dreiging van Iraakse willekeur zou laten dwingen tot het nalaten van actie. Premier Thatcher heeft gezegd dat ze bezorgd is over Britse onderdanen in de Golf en dat er pogingen gaande zijn hen in veiligheid te brengen. De BBC Worldservice adviseert landgenoten het hoofd koel te houden en zoveel mogelijk binnen te blijven.