Leger Zuid-Afrika schaft afdeling met doodseskaders af

JOHANNESBURG, 1 aug. Het Zuidafrikaanse leger heeft de ontbinding van het Burgerlijke Samenwerkingsbureau (CCB) aangekondigd, nadat de kranten eind vorig jaar aan het licht hadden gebracht dat het bestond uit een netwerk van doodseskaders die moorden pleegden op radicale tegenstanders van de apartheid.

De opperbevelhebber van het leger, generaal Jannie Geldenhuys, heeft dit gisteravond, aan de vooravond van nieuwe verhoren van de eskaders door een onderzoekscommissie, aangekondigd. De eskaders zouden acties hebben uitgevoerd in Zuid-Afrika, in de aangrenzende Frontlijnstaten en in Europa. De aankondiging kwam ook op een moment dat president Frederik de Klerk zich voorbereidde op de ontmoeting met de vice-voorzitter van het ANC, Nelson Mandela. De Klerk heeft vanmorgen onder vier ogen met Mandela gesproken over de volgende onderhandelingsronde die volgende week zou moeten beginnen. Er bestaat een geladen atmosfeer door de beweringen van de politie over een komplot van de Zuidafrikaanse Communistische Partij (SACP) om een gewapende opstand op touw te zetten tijdens de onderhandelingen over de grondwet tussen de regering en het ANC. De Klerk vroeg Mandela bij hun ontmoeting van vorige week om de communistische leider, Joe Slovo, uit het onderhandelingsteam terug te trekken. Maar het ANC en de SCAP hebben sindsdien de beweringen ontkend. De aankondiging dat de eskaders ontbonden zijn kan bedoeld zijn om de gemoederen te sussen voor de ontmoeting van vandaag. Het kan ook een manier zijn om op een subtiele manier druk uit te oefenen op het ANC om de eigen guerrillavleugel te ontbinden.

Het effect werd echter gedeeltelijk geneutraliseerd door een andere aankondiging, namelijk dat generaal A. J. 'Kat' Liebenberg, de vroegere bevelhebber van de Speciale Diensten van het leger waaronder de aanvalseskaders vielen de nieuwe bevelhebber van het leger zal worden. Generaal Liebenberg, een vriend van de 'havik' minister van defensie, generaal Magnus Malan, en de voormalige president P. W. Botha, zal de functie overnemen van generaal Geldenhuys, die in oktober met pensioen gaat.

De eerste onthullingen over de doodseskaders kwamen afgelopen oktober toen een voormalige politieagent, die opgehangen zou worden voor de moord op een blanke boer, vertelde dat hij lid was geweest van een eskader dat acht jaar geleden een zwarte advocaat had vermoord.