Communistische partij Z-Afrika heropgericht

JOHANNESBURG, 30 juli Met veel rode vlaggen is gisteren tijdens een stormachtige massabijeenkomst de Zuidafrikaanse Communistische Partij (SACP) opnieuw opgericht. Hiermee kwam een einde aan een illegaal bestaan van veertig jaar. Ook werden de namen van de leiders van de partij bekend. Onder hen bleken invloedrijke mensen te verkeren van het Afrikaanse Nationale Congres (ANC) en de zwarte vakbondsbeweging.

Secretaris-generaal Joe Slovo, die de menigte toesprak in het voetbalstadion van Soweto, ontkende geirriteerd beweringen van de politie dat zijn partij achter de rug van het ANC om een gewapende opstand had voorbereid tijdens de onderhandelingen van het ANC met de regering.

President Frederik de Klerk heeft de vice-voorzitter van het ANC, Nelson Mandela, vorige week gevraagd Slovo uit het onderhandelingsteam terug te trekken. De Klerk zei dat de politie bewijzen had dat de leider van de SACP op een geheime vergadering van communisten op 19 mei had gezegd dat zij niet gebonden waren aan een vreedzaam onderhandelingsproces.

Slovo deed de beschuldiging af als 'leugens, leugens en nog eens leugens', en zei dat men in zijn paspoort kon zien dat hij op die bewuste dag zelfs niet in Zuid-Afrika verbleef. Hij beschuldigde op zijn beurt De Klerk ervan dat hij het slachtoffer was van een samenzwering van uiterst rechtse politiemensen om de onderhandelingen te ondermijnen.

Mandela, die ook sprak op de bijeenkomst, maakte duidelijk dat hij achter Slovo stond. Hij zal dit De Klerk waarschijnlijk tijdens hun volgende onderhoud, woensdag, laten weten. De Klerk zal hierdoor onder druk komen. Hij zal ofwel de volgende gespreksronde, die op 6 augustus zou beginnen, moeten afgelasten, wat hij uit alle macht wil verhinderen, of moeten toegeven dat de politie hem vals heeft voorgelicht en Slovo accepteren als lid van het onderhandelingsteam. Dat zou hem weer aanhang kunnen kosten bij zijn rechtervleugel.

Slovo onderstreepte gisteren telkens weer zijn toewijding aan het onderhandelingsproces. Mandela onderstreepte dat het ANC zelf geen communistische partij is. 'Als nationale bevrijdingsbeweging heeft het ANC geen mandaat een marxistische ideologie te omarmen', zei hij. Maar hij voegde eraan toe dat het ANC het recht van iedere Zuidafrikaan om een marxistische ideologie aan te hangen zou verdedigen.