Spelen verlossen Invalide-sporter niet van frustatie

ASSEN, 25 juli De tweeduizend sportlieden die tijdens de Wereldspelen voor gehandicapten in actie zijn gekomen hebben een grote angst: de stilte, die mogelijk na de laatste prijsuitreiking (vanavond in Assen) opnieuw haar intrede zal doen rond de gehandicapten-sport. De organisatie schat dat in twee weken tijd ruim 100.000 mensen de weg naar de Wereldspelen in Assen hebben gevonden. 'Over belangstelling van het publiek en de media hebben we niet te klagen gehad, maar hoe is dat over een week.' Die vraag, verwoord door de Nederlandse atleet Arco de Graaf, houdt de gehandicapte sportmensen in Assen bezig, nu het einde van het evenement in zicht is. Hun grote frustratie is nog steeds het gebrek aan publieke en journalistieke interesse buiten de grote evenementen om. 'Assen' kwam dankzij de AVRO en de Evangelische Omroep bijna dagelijks in de Nederlandse huiskamers, tot grote verbazing van de meeste buitenlandse deelnemers.

Arco de Graaf, die vanavond aan de start verschijnt voor de rolstoel-marathon, hoopt dat het deze keer niet bij een eenmalige vertoning blijft. 'In de kranten staan onze competitiewedstrijden niet eens bij de uitslagen. Als er een marathon op de televisie wordt uitgezonden, zie je soms even een rolstoel voorbijflitsen. En dan zwenkt de camera snel af naar de hardlopers Densimo en Ten Kate.' De Graaf (26), die in 1983 na een verkeersongeval gedeeltelijk verlamd raakte, reed drie jaar geleden zijn eerste rolstoelwedstrijd op de weg. Vorig jaar werd hij opgenomen in de nationale baanselectie van bondscoach Gerrit Pomp. Tijdens de Wereldspelen in Assen, zijn eerste grote toernooi, betaalt De Graaf het 'leergeld', dat hij over twee jaar op de Olympische Spelen in Barcelona hoopt terug te verdienen. 'De eerste week stond ik hier stijf van de zenuwen. Nu weet ik ongeveer wat me straks in Barcelona te wachten staat.'

Zijn specialiteit is de marathon, die hij vorig jaar in het Zwitserse Luzern in een persoonlijke toptijd van 1 uur en 38 minuten wist te volbrengen, bijna een half uur sneller dan de beste hardlopers op dit onderdeel.

Inhaalrace

Typerend voor de desinteresse voor gehandicapten-sport is volgens De Graaf de marathon van Rotterdam, waar de top van het rolstoelracen zich al niet eens meer aanmeldt. Zij starten een kwartier na de lopers en moeten zich met een onmogelijke inhaalrace van het 'loopvolk' ontdoen om naar een behoorlijke tijd te rijden. 'Dan moet je er eerst zo'n vierduizend voorbij', weet De Graaf uit ervaring. 'Een toptijd je dan wel vergeten.'

De Nederlandse Road Racers Club probeert al jaren tevergeefs de wheelers een kwartier eerder te laten beginnen. 'Niemand heeft daar last van. De mensen vinden het nog spectaculair ook als ze zo'n wheeler met een vaart van 25 kilometer per uur langs zien rijden.' In Hilversum denken ze daar heel anders over. De Graaf: 'Ik heb Tom Egbers van Studio Sport wel eens horen zeggen dat de rolstoelsport niet 'beeldgeniek' is. Maar dat kan ik van korfballen ook zeggen. Wij worden nog steeds gezien als goedwillende recreanten en niet als topsporters.' De Graaf werkt als tekenaar voor het NIOZ, een instituut dat vanaf Texel onderzoek verricht naar milieuverontreiniging op zee. Vanaf half drie 's middags is hij te vinden op een van de vele fietspaden die 'zijn' eiland rijk is. 'Ik train zes dagen per week. Hoeveel moeten wij trainen om als topsporters geaccepteerd en gewaardeerd te worden? Vijfhonderd kilometer per week? Misschien verandert de houding van de media na deze Spelen, maar het gaat langzaam. Ik hoop dat ik het nog zal meemaken.' Voor de ontwikkeling van de gehandicapten-sport is 'zendtijd' van doorslaggevend belang. 'Voor dure materialen zijn vrijwel alle sporters afhankelijk van sponsors', zegt De Graaf. 'Die krijgen belangstelling als er af en toe iets op de televisie komt. Dat hoeft echt geen half uur te duren, je kunt op z'n minst de uitslag vermelden. Bij de marathon van Londen bestaat die belangstelling voor wheelen wel. Daar verschijnen zelfs tussenstanden in beeld.' Toch gaat de populariteit van de sport vooruit, meent perschef J. D. Doorman van de Wereldspelen. Hij leidt dat af aan het enthousiasme waarmee de duizenden toeschouwers de Wereldspelen in en rond Assen hebben gevolgd. 'Een van de doelstellingen van de organisatie was ervoor te zorgen dat de belangstelling bij toeschouwers en media ook na de Spelen blijft bestaan. Of dat ook gelukt is, zal de toekomst moeten leren. Het is een proces van lange adem. Toch ben ik optimistisch.'

Telegram

Doormans positieve kijk op de invalidensport komt vooral voort uit het feit dat alle onderdelen van de Spelen, van Drachten (zwemmen) tot in Westerbork (paardesport), goed werden bezocht. 'Dat is opmerkelijk, want meestal beperkt de belangstelling zich tot de atletiekbaan, omdat daar veel verschillende takken van sport te zien zijn. Maar ook het zwembad zat bijna iedere dag vol.' Voor de organisatie, zegt Doorman, staat het plezier van de deelnemers voorop. 'Vandaag kreeg ik toevallig een telegram van de complete Deense ploeg waarin de organisatie een pluim kreeg. Wat de critici ook zeggen, het blijft een evenement voor sportmensen.' 7786 RECORDS TRANSFERRED