Chili en Brazilie knopen banden aan

RIO DE JANEIRO, 25 juli De Chileense president Patricio Aylwin maakt deze dagen zijn eerste buitenlandse reis als staatshoofd naar de lokale grootmacht Brazilie. In de Braziliaanse hoofdstad Brasilia zal hij morgen samen met zijn Braziliaanse ambtgenoot Fernando Collor de Mello plannen aankondigen voor economische integratie tussen beide landen. Er is de laatste maanden een groot aantal initiatieven ontplooid ten aanzien van economische integratie in Zuid-Amerika, maar die initiatieven zijn nog niet erg op elkaar afgestemd.

Brazilie en Chili zullen morgen akkoorden tekenen die inhouden dat douanetarieven tussen de twee landen zullen worden verlaagd. Verder wordt de vorming van Chileens-Braziliaanse bedrijven mogelijk en kunnen personen en diensten zich vrijer dan voorheen tussen beide landen heen en weer bewegen. Belastingmaatregelen moeten voorkomen dat produkten, die van Chili naar Brazilie gaan of omgekeerd, dubbel worden belast. Enkele dagen voor president Aylwins bezoek aan Brazilie werd een serie akkoorden getekend tussen Argentinie en Chili. Eveneens met de doelstelling om te komen tot economische integratie. Langs de 5.187 kilometer-lange grens tussen Argentinie en Chili komen gebieden waar begonnen wordt met die integratie, in eerste instantie op het gebied van de energievoorziening, mijnbouw, transport, landbouw en visserij.

Nog iets eerder, begin deze maand, toog de Braziliaanse president Fernando Collor de Mello naar Argentinie, waar hij samen met zijn Argentijnse ambtgenoot Carlos Saul Menem plannen bekendmaakte voor economische integratie tussen Brazilie en Argentinie. Volgend jaar mogen beide landen 10.000 auto's zonder heffingen exporteren naar het buurland en er wordt al hard gewerkt aan een lange lijst van produkten waarvoor op korte termijn de invoerheffingen zullen worden verlaagd. Sinds de regering-Collor een aantal protectiemaatregelen ophief, nam de export van Argentinie naar Brazilie al sterk toe. Veel Braziliaanse industrieen kunnen op dit moment niet concurreren met de Argentijnse.

In het verleden kwam er in Zuid-Amerika nooit veel terecht van pogingen tot economische integratie. En ook nu moet nog worden afgewacht wat eruit komt. Een groot verschil met vroeger is dat tegelijk met de integratiepogingen een liberalisering plaatsheeft van met name de Braziliaanse en Argentijnse economieen, die altijd zeer gesloten waren. Chili heeft al langer een open economie en ook Paraguay hanteert al lage tarieven. Uruguay's president Luis Lacalle is eveneens een groot voorstander van vrije markten.

Onduidelijk is nog hoe de diverse initiatieven zich tot elkaar verhouden. In Buenos Aires zeiden de Argentijnse president Menem en zijn Braziliaanse collega Collor dat het ging om een eerste stap om in 1994 te komen tot een gemeenschappelijke markt van Brazilie en Argentinie, waar mettertijd ook Paraguay, Chili en Uruguay toe zouden moeten gaan behoren.

De directeur van het bureau van buitenlandse handel van het Chileense ministerie van buitenlandse zaken, Eduardo Aninat, heeft laten weten dat Chili de integratie uitsluitend bilateraal bekijkt en zich voorlopig niet bezighoudt met een grotere economische gemeenschap in het zuidelijk deel van Zuid-Amerika. De minister van buitenlandse zaken van Uruguay, Hector Gross Espiell heeft al zijn bezorgdheid geuit over het feit dat zijn land niet betrokken was bij de afspraken die tussen de Argentijnen en de Brazilianen zijn gemaakt. In het veel kleinere Uruguay is men bang voor overheersing door de groten in de regio.