Parlement Athene met kleinste meerderheid achter verdragbases

ISTANBUL, 24 juli Het onlangs tussen de Verenigde Staten en Griekenland gesloten defensie-akkoord is gisteravond laat door het Griekse parlement met de kleinst mogelijke meerderheid aanvaard.

Het akkoord voorziet in het aanblijven van twee grote Amerikaanse bases op het eiland Kreta, terwijl twee bases in de buurt van Athene worden opgeheven. Het Amerikaanse personeel zal met de helft worden verminderd.

De Griekse grondwet bepaalt dat voor het verlenen van faciliteiten op Griekse bodem aan buitenlandse mogendheden een absolute meerderheid is vereist. Deze werd met 151 van de driehonderd stemmen net gehaald doordat het regeringsgezinde kamp volledig aantrad, inclusief Theodoros Katsikis, de omstreden, kort tevoren naar de regeringspartij Nieuwe Democratie overgelopen afgevaardigde van een splinterpartij en de naar rechts omgezwaaide componist Mikis Theodorakis, wiens ja-stem veel hoon verwekte wegens zijn communistisch- en Kretenzisch-geladen verleden.

In de Kretenzische stad Chania, in de nabijheid waarvan de vlootbasis Souda nu verder zal worden uitgebreid, was het voor de stemming in het parlement tot zeer ernstige ongeregeldheden gekomen, nadat een groep van enkele duizenden betogers bij het gebouw van de provincieprefectuur was tegengehouden door de politie die hiervoor traangas gebruikte. Een van in totaal vier bij de hierop volgende schermutselingen gewonde politiemannen zou door een kogel zijn geraakt. De demonstranten gooiden molotovcocktails naar het gebouw, dat zwaar beschadigd raakte. De populaire bisschop van het eiland die wilde bemiddelen werd onwel van het traangas en kwam tot grote woede van de betogers ten val.

De socialistische oppositieleider Andreas Papandreou betoogde gisteravond dat Kreta, uitgegroeid tot Amerikaans bastion, kan worden betrokken bij allerlei 'onbezonnen Amerikaanse acties' en dat Cyprus een dergelijk lot wacht. Premier Mitsotakis onthulde dat de preambule van het verdrag, op grond waarvan Griekenland aanspraak kan maken op Amerikaanse steun tegen agressie van een derde mogendheid al tot stand was gekomen na de onderhandelingen tussen de voorgaande, socialistische regering en de Amerikaanse. Deze preambule heeft kwaad bloed gezet bij buurland Turkije waarmee Griekenland op gespannen voet leeft.

Papandreou ging niet op in op de onthulling van Mitsotakis, maar hield staande dat zijn regering zich nooit zou hebben neergelegd bij een verplaatsing van de functies van de vliegbasis Helliniko bij Athene naar Souda, en bij een achtjarige in plaats van een vijfjarige geldigheidsduur van het verdrag. Ook zou hij het aan een referendum hebben onderworpen, zei Papandreou.