Alan Bond zelf wist telkens op te krabbelen

WELLINGTON, 24 juli De nu 56-jarige Alan Bond kwam als kind vanuit Engeland naar Australie en begon zijn carriere als schilder van reclameborden. De race om het grotere geld werd snel ingezet. Bonds neus voor zakendoen leverde hem spoedig zijn eerste miljoenen op toen hij speculeerde in grond aan de rand van de snel groeiende stad Perth. Na een ineenstorting van de vastgoedprijzen vocht Bond in die stad met succes terug en die prestatie haalde hij later regelmatig naar voren om zijn vermogen tot 'come back' te accentueren.

Bonds onconventionele instelling, ondernemingszin en opportunisme werden in Australie bewonderd. Toen een door hem geleid consortium in 1983 de meest begeerde zeiltrofee ter wereld, de America's Cup, binnenhaalde, werd hij een Australische superheld. Een kwart miljoen mensen juichte hem toe toen hij met die beker door de straten van Perth paradeerde. Voordat de America's Cup in Australie werd uitgestald, had deze in zijn 132-jarige geschiedenis de Verenigde Staten nog nooit verlaten.

Bond probeerde zijn bijna goddelijke sportstatus in de zakenwereld te evenaren. Opschepperig zei hij dat 'Bond' de bekendste Australische naam ter wereld was. Hij bouwde met grootschalige leningen een enorm zakenrijk op. Op het hoogtepunt had Bond Corporation bezittingen in alle uithoeken van de wereld. Centraal in het rijk waren de bierbrouwerijen, mijnen, kranten en radio- en televisiestations.

Bonds expansiedrift liep vorig jaar op de klippen, toen hij tegen de zin van eigenaar Tiny Rowlands een aandeel van twintig procent in het multinationale Lonrho-concern wilde verwerven. Lonrho omvatte net als Bond Corporation mijnen en nieuwsmedia. Het duel was heftig. Rowlands verspreidde in Australie een rijke informatiestroom met details over Bonds financiele problemen, die de prijs van de Bond-aandelen deden duikelen.

De Australische mediajacht op Bond leidde vervolgens tot blootlegging van Bonds oneerbare zakenpraktijken. Bond erkende fouten te hebben gemaakt, maar beriep zich op lakse naleving door de autoriteiten van Australische regels op het zakendoen. Overigens publiceerde de Australische zakenwereld onlangs een discussienota met voorstellen voor strakkere regels die het drastisch geschonden vertrouwen van het land als internationale investeringsbestemming moeten opvijzelen.

Bond ontdook belastingen via 'brievenbus'-firma's in de Cook Eilanden en liet zijn prive-bedrijf Dallhold door Bond Corporation buitensporig hoge bedragen betalen voor management-diensten. Er waren ook vraagtekens over Bonds ethiek toen hij het goed renderende bedrijf Bell Resorces uitkleedde zonder toestemming van de kleinere aandeelhouders. Bond had toen een meerderheidsaandeel in Bell.

De vraag blijft wat Alan Bond nu gaat doen. Bond-manager Peter Lucas hoopt dat Bond een rol kan blijven spelen in het bedrijf. Lucas prees Bonds visie en ambitie. In Australie werd die opmerking sceptisch opgevangen. 'Ik kan me niet voorstellen dat Bond zitting kan hebben in een raad van commissarissen, zonder een behoorlijk actieve rol te willen spelen', aldus een financiele waarnemer tegen de Sydney Morning Herald.

Ondanks alle tegenslagen geloven financiele waarnemers dat Bond's energie en geldingsdrang ervoor zullen zorgen dat hij weer zal opkrabbelen. Hoe hij investeerders zal weten te overtuigen dat hun dollars bij hem in veilige handen zijn, is daarbij natuurlijk de hamvraag.