Brievenbus

Beschikt Groningen wel over genoeg klabakken om straks, naast het vangen van dieven en moordenaars, ook nog eens de brievenbussen in de gaten te houden? Ik hoop het maar, want hoe anders denken B en W de naleving te bereiken van de nieuwe politieverordening, waarin verspreiding van ongewenst drukwerk strafbaar wordt gesteld met een boete van 5.000 gulden. Als inwoner van Amsterdam, dus als verdoolde tussen stadspaaltjes, wielklemmen en andere tekenen van waanzin, denk ik altijd onmiddellijk aan het genie dat zo'n maatregel bedacht heeft. Ik zie hem voor mij als een man van progressieve, misschien zelfs van groen-linkse signatuur. Vroeger had zo iemand een pluizige baard en droeg hij sandalen, maar tegenwoordig ligt dat wat moeilijker.

Mogelijk is hij een manager van het type-Etty: gladgeschoren, met een net kort dasje en zeker met een fijne neus voor wat er in de wijken leeft. Op het bureau ligt een meter drukwerk ongewenst te glimmen, resultaat van een week lang onopvallend posten bij de brievenbus. Met een verontruste blik neemt de wethouder de stapel door: de zomeraanbieding andijvie van Albert Heijn, de kampeerstoelen van Wehkamp, de sucadelappen van slager Bestebreurtje om de hoek. Het gezicht van de wethouder staat op onweer als hij de laatste folder weglegt. 'Aantasting van de privacy', mompelt hij grimmig en de volgende dag is het idee voor de politieverordening geboren. Van het eerste moment dat zij verschenen heb ik spontaan een hekel gehad aan die fluorescerende anti-reclame-stickers die er op de brievenbussen werden geplakt. Misschien ligt die afkeer aan het feit dat ik tot brakens toe ben opgegroeid met de dagboeken van Henri Knap, waarin ons dagelijks ter bescherming van de kleine burgerman het elfde gebod werd ingestampt: 'Gij zult u aan de deur geen waardeloze rommel in de maag laten splitsen'. Maar dat is niet het belangrijkste. Die hele strijd tegen het ongewenst drukwerk riekt naar de zwarte kousen van het soort gereformeerden dat thuis geen televisie heeft, omdat men liever verschoond wil blijven van al het vuil dat deze wereld te bieden heeft. Postbode, wij willen hier geen rotzooi, hier lezen wij alleen maar wat de moeite waard is, die is een brievenbus van niveau.

Die houding berust op het oude misverstand dat aanraking met rommel automatisch de menselijke ziel verpest, maar dat is helemaal niet zo. Het oordeel van mensen die beweren 'alleen goede boeken te lezen' moet diep gewantrouwd worden, want het weinige goede is alleen maar te herkennen door een regelmatige omgang met het vele slechte.

Wie bovendien niet beseft hoe schitterend het eigenlijk is dat slager Bestebreurtje om de hoek een jongen met een fietstas in kan huren om zijn rookworsten per krukkig gesteld foldertje aan te prijzen, begrijpt ook niet dat de democratie en de vrijheid van meningsuiting juist begonnen zijn op dat meest elementaire niveau. Volgens mij is die hele politieverordening regelrecht in strijd met de grondwet.

Maar gisteren hoorde ik een nieuw argument: ongewenst drukwerk is slecht voor het milieu! Als ik het niet dacht. In NOS Laat rekende iemand van Milieudefensie uit dat voor al het ongewenst verspreide drukwerk de hele Veluwe was leeggekapt. In paniek ben ik naar Gelderland gereden, maar wat een leugenaar alle bomen stonden er nog. Waar het milieu in de strijd tegen het kwaad niet allemaal goed voor is. Denk eens aan al die bossen die tegen de vlakte zijn gegaan voor onze kranten en tijdschriften. Wist u dat het Zwarte Woud ten offer is gevallen aan die Bild Zeitung? Heel Yellowstone Park is weg omdat de persen van de Donald Duck moesten draaien. Door de schuld van Het Parool is er niets meer over van het Amsterdamse Bos. En wanneer knipt de uitgever van deze krant, ten behoeve van het milieu, nu eindelijk eens alle advertenties uit de pagina's? Denk aan het Vondelpark dat verwoest werd door de versjes van Toon Hermans. Denk aan de koolmonoxyde uistotende centrales, die elektriciteit leveren waarmee al die domme televisieprogramma's kunnen worden uitgezonden. Denk aan de fluor die wordt gebruikt om al die brievenbusstickers ook 's nachts zichtbaar te houden. Denk aan die jonge berkeboom die het leven liet voor dit stukje.