Bach-solisten hielden zich in zomerserie op de vlakte

De Amsterdamse Bach-solisten deden maandagavond veel water in de wijn bij hun optreden, dat was bedoeld als een sprankelend begin van de serie Zomerconcerten in het Amsterdamse Concertgebouw. Als er al iets sprankelde dan was dat het spel van Jaap van Zweden, die in twee van Vivaldi's vioolconcerten uit De vier jaargetijden met onstuimige fantasie de verrukkingen van de natuur in lente en zomer uit zijn viool toverde. Een trillersequens heeft bij Van Zweden de felheid van een slagwerkinstrument en met het zoetste dolce beeldt hij de dromerige sfeer van de lentesiesta uit.

Terwijl de solist alle registers opentrok hield het orkest zich op de vlakte. Er werd vormelijk gemusiceerd en een gebrek aan visie leidde soms zelfs tot het mechanische barokbreipatroon 'een recht een averecht'. Zo werd het thema van het laatste deel in Bachs Vioolconcert in E in mootjes gehakt door de nadrukkelijk uniform uitgevoerde articulatie en een stijgende lijn in Handels Concerto grosso opus 6 nummer 4 miste elk spoor van spanning doordat de musici overschakelden op de automatische piloot.

Met de indrukwekkende uitvoering van Bachs Kunst der Fuge nog vers in het geheugen kon ik mij maandagavond niet onttrekken aan een gevoel van teleurstelling. Wat toen was opgebouwd aan eenheid van visie is inmiddels weer afgebrokkeld en het lijkt of Thomas Hengelbrock, de violist, altist en leider van het Freiburger Barok Orchester die het ensemble op deze avond en bij de voorafgaande Duitse tournee aanvoerde, niet voldoende tijd had om een duidelijke greep op de materie te krijgen. Hengelbrock heeft de afgelopen twee jaar slechts projectmatig met de Bach-solisten gewerkt en vooralsnog mist dit ensemble een leider die de continuiteit kan waarborgen. Bachs zesde Brandenburgs concert, waarin hij zelf een van de altpartijen voor zijn rekening nam, miste een stabiele klankbalans en een heldere articulatie, in dit concert onontbeerlijk door de donkere klankkleur van de lage strijkersbezetting. Ondanks mooie momenten had deze avond iets onevenwichtigs. De wijn werd niet direct van de fles in het glas gegoten, maar was gemengd met water van onduidelijke herkomst.

    • Katja Reichenfeldconcert
    • Viool. Programma
    • Vioolconcert in E
    • Met Jaap van Zweden
    • Ged. uit de Vier Jaargetijden
    • Bach-Solisten O.L.V. Thomas Hengelbrock
    • Fantasie in Nomine