Politie Spanje vermoedt dat ETA achter aanslagen zit

MADRID, 9 juli De Spaanse autoriteiten gaan er voorshands van uit dat de aanslagen op Spaanse bedrijven in Amsterdam te maken hebben met de Baskische terreurorganisatie ETA. Onduidelijk daarbij is, of de twee bomontploffingen het werk zijn van ETA-commando's zelf of van Nederlandse sympathisanten.

Tot dusver is Nederland het enige land buiten Spanje waar de ETA zich aan geweld heeft schuldig gemaakt. Eind vorig jaar werden aanslagen gepleegd op Spaanse diplomaten in Rotterdam en Den Haag, waarvoor de organisatie zich later verantwoordelijk stelde. De acties tegen kantoren van de luchtvaartmaatschappij Iberia en de Banco Bilbao Vizcaya zijn nog niet door de ETA opgeeist. Het Baskische dagblad Egin, dat gewoonlijk de berichten van de beweging doorgeeft, heeft althans nog geen communique van die strekking ontvangen. Hoofdredacteur Xavier Oleago uitte vanochtend enige twijfel aan de Baskische betrokkenheid bij acties in het buitenland, zoals hij die ook nog steeds koestert ten aanzien van de acties van vorig jaar.

Het afgelopen weekeinde ontploften in totaal zes bommen: een in Amsterdam en vijf op verschillende plaatsen in Baskenland. Drie explosies beschadigden filialen van de Spaanse postbank, een was gericht tegen een spoorwegstation en de vijfde bom was bevestigd onder de auto van een politieman, die bij de ontploffing beide benen verloor.

Deze gewelddaden passen in een reeks die twee weken geleden begon met de dood van twee ETA-commando's in de Foz de Lumbier, een afgelegen vallei in de provincie Navarra. De terroristen kwamen om het leven kort na een vuurgevecht waarbij ook een politieman werd gedood. Hun lichamen werden pas twee dagen later gevonden, in de nabijheid van een derde terrorist, die zwaar gewond was. Uit de lijkschouwing bleek dat de twee door politiekogels in het hoofd waren geraakt.

In de pers en door sommige politici werd daarop het vermoeden uitgesproken dat het hier om een executie zou gaan. Minister Corcuera van binnenlandse zaken zei echter in het parlement dat de etarras elkaar om het leven hebben gebracht met het pistool van de door hen vermoorde politieman, omdat ze dachten dat ze geen kans op ontsnapping meer hadden. Deze versie lijkt te worden bevestigd door verklaringen van twee Nederlandse getuigen, Rob van der K. en Margreet H., die de terroristen hebben zien vluchten na het vuurgevecht en door de eerste uitlatingen van het derde ETA-lid. Hoewel familie en vrienden menen dat hij nog niet in staat is een verhoor te ondergaan, heeft de overlevende in een enigszins onsamenhangende schriftelijke verklaring laten weten dat zijn groep inderdaad zelfmoord wilde plegen.

Onmiddellijk na de gebeurtenissen in de Foz de Lumbier kwam het op verscheidene plaatsen in Baskenland tot heftige confrontaties tussen politie en demonstranten. Er werden vernielingen aangericht, wegen versperd en nabij Bilbao ging een trein in vlammen op. In San Sebastian werd een 74-jarige oud-militair op klaarlichte dag door twee ETA-commando's door het hoofd geschoten.

De Spaanse politie is op dit moment nog niet van plan een afvaardiging naar Amsterdam te sturen om te helpen bij het onderzoek aldaar en ook in de Spaanse media hebben de aanslagen in Amsterdam tot dusver betrekkelijk weinig aandacht gekregen. Meer opzien baart vandaag het bericht dat de regering van de voormalige DDR jarenlang steun zou hebben gegeven aan de ETA. Dit heeft de Oostduitse minister van binnenlandse zaken Peter Michael Diestel het afgelopen weekeinde gezegd in een vraaggesprek met de Westduitse krant Die Welt.