Het nieuws van 5 juli 1990

Sovjet-congres doof voor pleidooi Abalkin

MOSKOU, 5 juli Het is vice-premier Leonid Abalkin gisteravond niet gelukt de gedelegeerden op het partijcongres in Moskou te overtuigen van de noodzaak van prijsverhogingen. De toespraak van premier Ryzjkovs rechterhand, ingelast om nog enige invloed op het congres uit te oefenen voordat het vandaag in commissies vergadert over het nieuwe partijprogramma, sloeg niet aan en Abalkin werd meermalen door afkeurend applaus onderbroken. Het incident is tekenend voor het niveau van het 28ste partijcongres: de gedelegeerden reageren alleen op eenvoudige emoties en heldere taal en zijn niet geinteresseerd in ingewikkelde analyses en onaangename waarheden. Abalkin, geen bevlogen spreker, had erg zijn best gedaan om de boodschap zo helder mogelijk te formuleren: het idee van het socialisme verliest zijn aantrekkingskracht onder de bevolking. De afgelopen twee jaar hebben we veel afgebroken en dat is makkelijker dan opbouwen. Er zijn in de wereld veel socialistische modellen en de ineenstorting van een van die modellen, namelijk het Sovjet-model, gebaseerd op totale nationalisering van de produktie, is niet hetzelfde als het faillissement van het socialistische idee, zei Abalkin geruststellend. Het succes van onze socialistische keuze hangt af van het resultaat. Als we een effectieve economie willen, volle winkels en een einde aan de speculaties moeten we offers brengen en af van de mythe dat dat kan zonder prijsverhogingen. 'Een partij die haaks staat op de normale ontwikkelingen in de maatschappij zal worden weggevaagd', waarschuwde Abalkin. Maar de boodschap kwam niet over.