Verdeling woningen Leeuwarden onder de loep

LEEUWARDEN, 3 juli De Centrale Inspectie van het ministerie van volkshuisvesting is een onderzoek begonnen naar de verdeling van woonruimte in Leeuwarden. Aanleiding hiertoe zijn enkele uitspraken van directeur G. Oostijen van woningstichting Patrimonium in de Leeuwarder Courant van 5 oktober vorig jaar. Oostijen zei toen onder andere een selectief systeem van woningtoewijzing voor te staan. Als voorbeeld noemde hij een woning met drie slaapkamers die hij eerder aan een 'jong stel' dan aan een homopaar zou toewijzen. 'Dat jonge stel vormt een samenlevingsverband met groeimogelijkheden. Bij twee kerels kun je nog zoveel kunstmest strooien, het helpt allemaal niets', aldus Oostijen in het geruchtmakende artikel. Hij hekelde daarin ook het puntensysteem op grond waarvan een huurder een woning krijgt toegewezen. Hij gaf als voorbeeld een vrouw die naar een Blijf-van-mijn-lijf-huis gaat nadat ze door haar man zou zijn verkracht. 'Als een man zijn vrouw tegen haar wil neukt, kan ze de volgende morgen naar een Blijf-van-mijn-lijf-huis lopen en zeggen dat ze verkracht is. Ze krijgt dan het maximale aantal punten. Zulke vrouwen zijn heus niet allemaal lieverdjes maar krijgen wel eerder een huis dan een gewoon vrouwtje, dat al tijden wacht.'

Oostijen heeft een deel van zijn uitspraken inmiddels ingetrokken en zijn verontschuldigingen aangeboden. 'Ik heb dit buiten een interview om gezegd. Alsjeblieft hou op. Ik zet er een dikke streep onder.' Het hoofd van de inspectie volkshuisvesting in Friesland, G. van der Veen, meldde de uitspraken bij de inspectie van het ministerie van VROM. Besloten werd een onderzoek in te stellen naar het toewijzingsbeleid van woningen in de Friese hoofdstad.

In Leeuwarden worden woningzoekenden sinds twee jaar centraal geregistreerd. De vijf woningcorporaties 'verwerken' hun leegstaande woningen en ingeschreven woningzoekenden in de computer van het Nationaal Computercentrum voor Woningcorporaties in Almere. Een toekomstig huurder moet punten verzamelen die bepalen hoe snel hij of zij voor een woning in aanmerking komt. Hoe langer iemand ingeschreven staat en hoe urgenter het geval, hoe meer punten. De computer selecteert de huurders en zet ze in volgorde van urgentie. Overigens is het niet zo dat de persoon bovenaan de lijst ook de vrijgekomen woning kan betrekken. In Leeuwarden kijkt de overlegcommissie van de vijf corporaties die wekelijks beslist over de toewijzingen ook naar de verhouding inkomen-huurhoogte en de grootte van het gezin en de woning.

Muziekstudent 'De aanleiding voor het onderzoek is dat artikel, niet het idee dat het helemaal fout zou zitten in Leeuwarden', zegt Van der Veen. 'Zulke uitspraken moeten serieus worden bekeken. Als het zo is dat twee mensen van hetzelfde geslacht steeds moeten wijken voor een jong gezin, dan zijn er problemen. Wij gaan nu onderzoeken of het systeem deugt en of er geen gekke dingen gebeuren.' Oostijen pleit nog steeds voor een selectief toewijzingsbeleid, dat hij nu 'inplaatsingsbeleid' noemt. 'Toewijzen moet niet alleen via de computer gebeuren. Als je een portiekflat hebt waar vijf bejaarden wonen, moet je daar geen student van achttien neerzetten. Ik zou willen dat de woningcorporaties legaal tegen een huurder konden zeggen: u heeft recht op deze woning op grond van uw punten, maar zou het voor u niet beter zijn als u ergens anders ging wonen? Datzelfde geldt voor probleemgevallen. Bij het toewijzen van een woning moet je ook de belangen van de zittende huurder sterk laten meewegen. Iemand die overlast veroorzaakt moet je selectief plaatsen. Ik denk hierbij bijvoorbeeld aan een muziekstudent of iemand die duiven houdt. Die mensen zou je niet in een flat moeten zetten. Nu letten we daar ook al wel op, maar ik zou dat meer gelegaliseerd willen hebben. Het is nu wel volgens de geest, maar niet volgens de letter van de wet als je zo'n duivenhouder niet plaatst. '