De nul

Makanaky exit! Hier spreekt een vertwijfelde voetballiefhebber tot u.

Je zag het al aankomen toen West-Duitsland zijn eerste WK-interland tegen Joegoslavie speelde. Matthaus scoort na een fraaie rush: 3-1. Briljant doelpunt. Maar wat nu? Coach Franz Beckenbauer is woedend. Hij snelt het veld op niet om zijn spelers te complimenteren, maar om linksachter Brehme de huid vol te schelden. Wat kan de arme man misdaan hebben? In trainersjargon: ik vrees dat hij kort tevoren zijn man iets te veel ruimte heeft gegeven.

West-Duitsland plaatste zich gisteren moeizaam voor de halve finales. God beschikt, de mens slikt. Beckenbauer kon zich tegen het einde van de wedstrijd niet meer beheersen. Het griezelig-strakke smoeltje ontspande zich in een honende lach, hij maakte wegwerpgebaren naar prutsende verdedigers. Na afloop repte hij met geen woord over de falende spitsen (Van Aerle had aan de buis een heel vervelende middag, zijn vrouw begon steeds te zeuren over die vrijwel onzichtbare Klinsmann), maar uitte hij wel bijtende kritiek aan het adres van zijn verdedigers.

Op dit WK draait immers alles om de verdedigers. Zijn ze sterk genoeg in de lucht en toch soepel over de grond? Kunnen zij een tegen een spelen? Zijn zij standvastig, ook als hun wenkbrauw gespleten is onder de hoef van de tegenstander, als hun zoontje vermist wordt en als hun vrouw overspel pleegt met Bobby Robson? Kortom, handhaven zij de nul? Nog vijfentwintig minuten te spelen bij West-Duitsland - Tsjechoslowakije: de matige Duitsers leiden nog steeds met 1-0. In enkele Nederlandse huiskamers groeit de hoop op een tegendoelpunt, al is het alleen maar om het Teutoonse natuurverschijnsel Heribert Fassbender, de Duitse tv-commentator ('Augenthaler! Schade!'), koest te krijgen. Zal Venglos, de Tsjechische coach, va banque gaan spelen? Nee, Venglos verdomt het, hij wisselt liever een middenvelder voor een middenvelder. Pas tien minuten voor het einde komt hij met een extra spits. Maar dan hoeft het niet meer, al zijn de Duitsers inmiddels zo over hun toeren dodelijk beangste blikken naar de dug out waar de keizer nu gierend zijn elftal staat uit te lachen dat ze bijna om een tegendoelpunt smeken.

Het moderne voetbal ten voeten uit. Kunnen we het achter dicht houden dat is de kwestie die de hedendaagse voetbaltrainer obsedeert. Vier weken geleden schreef ik op deze plek dat het moderne voetbal attractiever is dan het veel tragere voetbal van twintig jaar geleden. Het was de overmoed van de grijsaard die iets te graag met zijn tijd meegaat. Excuses. Het had moeten zijn: kan attractiever zijn. Het peil van de gemiddelde speler ligt hoger dan vroeger, als we Rutjes, Butcher en Augenthaler even niet meerekenen. Men is sneller, atletischer, technischer geworden. Helaas, de trainer zegt: jongens, laten we de nul vasthouden.

Op dit WK stonden vrijwel alle elftallen als gekken aan die nul te sjorren. Eerst onder het motto: we moeten de volgende ronde halen. Vervolgens: misschien redden we het wel met strafschoppen. Dit is het toernooi van de verdedigers en de middenvelders. De prachtigste spitsen zaten op de bank: Kieft, Romario, Vialli. Op dit toernooi komaan, laten we nu maar even pathetisch worden stierf de schoonheid van het spel. En als voetballiefhebber zit je in je stoel een beetje mee te sterven.

In de rust van Engeland - Kameroen (1-0) kefte BBC-commentator Jimmy Hill: 'Als we nu maar professioneel worden en niets anders doen dan de winkel achter gesloten houden.'

Hij zat zich enorm op te winden, Jimmy, hij koesterde die nul als een gouden ei waar verder iedereen met zijn poten vanaf moest blijven. Goddank brak Kameroen toch nog even zijn winkel open, maar hun voetbal was te mooi voor dit toernooi. Ze bleven te lang aanvallen een doodzonde in het huidige voetbal.

Voor de Westduitse supporters moet de Engelse zege als een godsgeschenk zijn gekomen. Stel je voor dat ze woensdag negentig minuten lang voor elf zwarten hadden moeten klappen en joelen.