Europese Rekenkamer hekelt fraude bij landbouwsubsidies

BRUSSEL, 31 mei De Europese Commissie heeft gisteren furieus gereageerd op een rapport van de Europese Rekenkamer over het misbruik dat wordt gemaakt van het Europese systeem van exportsubsidies voor landbouwprodukten. In dit gisteren verschenen rapport, het resultaat van twee jaar onderzoek, verwijt de Rekenkamer de Europese Commissie dat deze door haar subsidiepolitiek vaak marktverstorend werkt, dat de analyses die gemaakt worden van de situatie op de wereldmarkt vaak niet kloppen en dat de subsidies soms hoger zijn dan de waarde van de uitgevoerde goederen.

Zo wordt in het 110 pagina's tellende rapport melding gemaakt van een contract voor de export van 450 ton boter naar de Sovjet-Unie. De waarde van het contract was ongeveer 350.000 gulden, de subsidie bedroeg bijna 2 miljoen gulden. 'Dit betekent dat de financiele risico's van de transactie (...) voor de Gemeenschap groter zijn dan voor de koper', zo merkt het rapport op. Tegelijkertijd kritiseert de Rekenkamer de lidstaten van de Europese Gemeenschap, die veel te weinig controle uitoefenen op het misbruik dat door handelaars en expediteurs wordt gemaakt. Douanediensten in een groot aantal havens en bij grensovergangen zijn meestal onderbezet en slecht uitgerust om de 5 procent fysieke controle uit te voeren die de Europese ministerraad als minimum heeft vastgesteld.

In de Rotterdamse haven worden bijvoorbeeld alleen etiketten en nummers gecontroleerd, maar wordt het gewicht van ladingen meestal niet nader onderzocht.

De hoogste EG-ambtenaar op het departement voor landbouw, directeur-generaal Guy Legras, meende gisteren dat veel van de door de Rekenkamer gesignaleerde tekortkomingen uit hun context waren gehaald en buiten proporties waren opgeblazen. Legras verdedigde de Europese landbouwpolitiek en bestreed dat de exportsteun de prijzen op de wereldmarkt zou opdrijven. Wat betreft rundvlees en boter had die steun volgens Legris juist geleid tot een prijsdaling. De Commissie bestrijdt ook de bewering dat de exportsubsidies de Gemeenschap te veel geld kosten: het kost minder om te exporteren dan om de produkten op te slaan, zo is haar mening.

In een bij het rapport gevoegde reactie van dertig pagina's zegt de Commissie dat de Rekenkamer haastige conclusies trekt en dat sommige gegevens uit het rapport 'ten nadele van de Gemeenschap en haar fundamentele belangen zouden kunnen worden uitgebuit'. Legras merkte op dat het rapport 'niet op het beste ogenblik' was gepubliceerd. Dat sloeg op de onderhandelingen, gisteren, bij de OESO in Parijs tussen de VS en de Europese Gemeenschap over de liberalisering van de internationale handel. De VS hebben opnieuw harde kritiek geleverd op de EG-steun aan de landbouw. EG-commissaris Andriessen heeft in Parijs gezegd dat de EG er niet over piekert om op de OESO-vergadering te onderhandelen over vermindering van de landbouwsubisies. Dat hoort volgens Andriessen thuis in de GATT. Een Amerikaanse diplomaat in Brussel zei te hopen dat het rapport van de Rekenkamer de Europese consument duidelijk maakt dat hij wordt afgezet en dat veel van de steun die uit de EG-kas wordt betaald niet terechtkomt bij de boeren, maar bij de grote handelaars, expediteurs en andere bemiddelaars. Iets meer dan de helft van de EG-begroting, waarover de Rekenkamer moet waken, is bestemd voor de landbouw.