Solodansen van Fenley expressief

De Amerikaanse danseres Molissa Fenley trad hier voor het eerst op tijdens het Holland Festival van 1981. Zij was toen een van de jonge choreografen die door het befaamde danslaboratorium Kitchen uit New York werden gelanceerd. Een aantal van hen heeft daarna de weg naar het wereldpodium gevonden: Bill T. Jones, Arnie Zane, Jim Self en Dana Reitz. In de afgelopen jaren bezocht Fenley, eerst met haar groep en na '88 als soliste, wel onze buurlanden. Het Nederlandse publiek moest echter tot nu wachten om de metamorfose in haar dansstukken te ondergaan.

Fenley's werk kenmerkte zich vroeger door een duizelingwekkende energie: veel bewegingen, uitgevoerd in een hoogtempo. Meer de Aerobics van Jane Fonda dan een artistiek produkt. Tegenwoordig wil Fenley niet alleen dansen om het dansen, zij wil er ook iets mee uitdrukken.

De olieramp bij Alaska inspireerde haar tot het maken van The Floor Dances (Requiem for the living) uit 1989. Een half uur lang blijft de danseres aan de grond gekluisterd binnen een cirkel van rotsblokken. Zittend strekt zij hooguit de benen of komt even op de knieen. Alle expressie ondersteund door de Symfonie nr. 3, eerste lied van Henryk Mikolaj Gorecki komt van het bovenlichaam, armen en handen. De beperking die ongekende mogelijkheden biedt. De armen worden vleugels, de vingers veren. De handen drukken pijn uit, de schouders angst. Van een gehele andere orde is het uit drie delen bestaande Provenance unknown (1989) op de compositie Metamorphosis van Philip Glass. Hierin probeert Fenley zonder franje de verschillende sferen in de muziek weer te geven met lange poses, series snelle draaien of hoog opgeworpen benen. Heel transparant en beheerst, maar ook uitgekiend en koel.

Haar tour de force is State of Darkness (1988), gemaakt op Igor Stravinski's Le Sacre du Printemps. Geen rituele zelfdoding ditmaal, maar een lentedans waarin de opborrelende energie explodeert. Het ontblote bovenlichaam toont de werking van elke spier en de gewrichten schijnen alle kanten op te draaien. Toch ontbreekt hier de vonk van inspiratie.

Voorstelling: Solo-programma van en door Molissa Fenley. The Floor Dances (Requiem for the living); muziek: Henryk Gorecki. Provenance unknown; muziek: Philip Glass; kostuum: Sandi Fellman. State of Darkness; muziek: Igor Stravinski; lichtontwerpen David Moodey. Gezien: 24/5 Amsterdam. Aldaar 26/5.