Kohl komt FDP tegemoet; Mogelijk toch snel verkiezingen inheel Duitsland

BONN, 15 mei - Bondskanselier Kohl sluit gemeenschappelijke parlementsverkiezingen in de DDR en de Bondsrepubliek op 2 december of 13 januari niet meer uit. Hij wil het Duitse eenwordingsproces daarmee zo snel mogelijk helpen voltooien.

Voorwaarde voor Kohl is wel dat de DDR tijdig klaar is met de wettelijke voorbereiding op de eenheid en zelf ook voelt voor gemeenschappelijke Duitse verkiezingen over zeven maanden. De kanselier zei dit gisteren na beraad met het CDU-bestuur, dat bijeengekomen was om de nederlagen van zondag in de deelstaatverkiezingen in Noordrijnland-Westfalen en Nedersaksen te bespreken. In grote meerderheid meent de CDU-top dat de onzekerheid van de burgers in beide Duitse staten en de moeilijke positie van Sovjet-leider Gorbatsjov in eigen land een snel eenwordingsproces nodig maken.

Volgens Kohl geeft 'iedereen die iets van internationale ontwikkelingen begrijpt' hem de raad om het tempo in het Duitse eenheidsproces te houden. Hij beloofde rondom het thema van de Duitse politiek voor komend najaar een 'offensieve' campagne. Na de nederlagen in de deelstaatverkiezingen, die de oppositionele SPD een meerderheid in de bondsraad hebben gebracht, is dat niet veranderd, zo had Kohl zijn partijgenoten voorgehouden.

De FDP, coalitiepartner in Bonn, staat er welhaast op dat de bondsdagverkiezingen en Oostduitse parlementsverkiezingen samenvallen. Haar voorzitter, Lambsdorff, zei daarover gisteren: 'We willen de bruid (de DDR) wel vooraf onderhouden maar dan moet ze ook wel bereid zijn om haar jawoord en de trouwdatum te geven.' In het partijbestuur van de FDP is gisteren kritiek geleverd op de CDU als regeringspartner in de Westduitse deelstaten. De FDP-voorkeur voor Kohls partij is na eerdere tegenvallers in West-Berlijn, Saarland en Sleeswijk-Holsteun zondag opnieuw niet door de kiezers gewaardeerd, zei onder anderen minister Mollemann (onderwijs), eerste FDP'er in Noordrijn-Westfalen.

Volgens Lambsdorff wordt naarmate de Duitse eenwording langer uitblijft, de stemming in beide staten 'almaar mismoediger'.

De FDP vraagt zowel de toetredingsdatum van de DDR tot de Bondsrepubliek volgens artikel 23 van de Westduitse grondwet als de dag waarop de eenheid een feit moet zijn op te nemen in het Duitse staatsverdrag. Over dat verdrag moeten beide Duitse parlementen zich binnenkort uitspreken.

De SPD is in Oost- en West-Duitsland tegen een 'hektisch eenwordingsproces' en daarom ook tegen vervroegde gemeenschappelijke verkiezingen. Vogel, haar fractieleider in de bondsdag, wil daarmee wachten tot na de goedkeuring van het staatsverdrag en een referendum in beide Duitse staten, waaraan de SPD vasthoudt. Volgens de Oostduitse SPD-minister Meckel (buitenlandse zaken) zijn algemene Duitse verkiezingen pas over circa een jaar mogelijk. De vraag of dit najaar nog verkiezingen kunnen of moeten worden gehouden in de, nog opnieuw op te richten, vroegere Oostduitse Lander speelt mede een rol. De CDU en de FDP in Bonn, voorzichtig gesteund door de Ost-CDU, willen ernaar streven dat in die Lander komende herfst al kan worden gekozen. Onder druk van de Ost-SPD is in het Oostduitse regeerakkoord echter afgesproken dat over de toetreding van de DDR tot de Bondsrepubliek (volgens artikel 23 van de Westduitse grondwet) de Volkskammmer moet beslissen en dat de Lander daarom niet zo snel hoeven te worden heringevoerd.

De Oostduitse staatssecretaris van binnenlandse zaken, Eberhard Stief, heeft vanmorgen laten weten dat 2 december is voorzien als datum voor regionale verkiezingen in de DDR. Volgens de staatssecretaris kunnen daarom op die dag geen parlementsverkiezingen voor geheel Duitsland kunnen worden gehouden. (AFP)