De koers van Philips

BIJ EEN VERTROUWENSCRISIS hoort geen versluierend woordgebruik. Des te ingewikkelder wordt het wanneer het begrip 'vertrouwenscrisis' zelf wordt gehanteerd om het publiek op afstand te houden. In het geval van het publicitaire debacle rondom het aandeel Philips bedoelt oppertoezichthouder Dekker, optredend als tijdelijk dagelijks leider, dat er niet zo veel aan de hand zou zijn geweest indien zijn opvolger als president, Van der Klugt, bij het presenteren van de kwartaalcijfers maar de waarheid had gesproken, subsidiair had kunnen spreken. Doordat de waarheid de onwaarheid inderdaad snel achterhaalde, was er een 'vertrouwenscrisis' uitgebroken. Op de persconferentie gisteren werd de crisis overigens gecontinueerd. De verzamelde openbaarheid kreeg immers nauwelijks inzicht in het waarom en het wat nu.

De moeilijkheden waarin Philips verkeert zijn niet van vandaag of gisteren. Opeenvolgende generaties leidinggevenden hebben het concern daar gebracht waar het volgens de hoogste wijsheid thans is: op het punt waar het ergste wat een ondernemer kan overkomen zich aan de Philipstop heeft voltrokken. Ook Dekker mag dus de verwijtende vinger op de eigen borst planten, temeer omdat zijn komst destijds al in het teken stond van 'the coming of the lord' die de vennootschap het nieuwe heil zou brengen. Gespannen verwachtingen slepen diepe teleurstellingen met zich mee en zo zal ook de rekening van de voormalige president met een negatief saldo moeten worden afgesloten.

TOT ZOVER de 'vertrouwenscrisis'. Maar er is meer. Er is een wereldwijd concern met duizenden hooggekwalificeerde werknemers die produkten met een roemruchte merknaam op de markt brengen. Van der Klugt mag dan zo hard zijn weggerend voor de financiele feiten dat hij in de afgrond is geduikeld, hij is wel met de noodzakelijke reorganisatie begonnen van wat nu allerwegen de logge bureaucratie van een onvoldoende aangepast familiebedrijf wordt genoemd. De vruchten daarvan hangen als het ware te rijpen en kunnen op een gegeven ogenblik wellicht worden geplukt. De achteraan hinkende computerdivisie kan onder nieuwe leiding de tred aanzienlijk versnellen teneinde zich bij de voorhoede aan te sluiten.

Slaagt Philips er nu eindelijk in uit eigen rijen de leiding te destilleren die het ten langen leste een gelijkwaardige partner zal doen zijn in het internationale, door de Japanners gedicteerde strijdperk? Dat is nog maar de vraag. En zelfs als het concern dat weet op te brengen, blijft het onzeker of een autochtone Philipstop de tijd zal worden gegund het karwei af te maken. Juist de niet zo zichtbare, maar zeker aanwezige levenskracht van de meeste bestanddelen vormt een attractie voor nieuwkomers van buiten. Ook wat dat betreft werd gisteren een kans gemist door de eventuele eigen koers in het vage te laten.