De twijfels van een 15-jarige in Hitler-Duitsland

Na alle documentaires en films over de Tweede Wereldoorlog die er afgelopen week werden uitgezonden, programmeert de NOS nu een 'oorlogs-produktie' van aparte signatuur. Krieg meines Vaters van Nico Hofmann is Duits en kwam tot stand op basis van een briefwisseling tussen de regisseur en zijn soldatenvader. De film speelt zich af tijdens de Tweede Wereldoorlog, maar gaat uit van de kant die in alle films van de afgelopen dagen als vijandig werd aangemerkt. Zijn hoofdpersoon is een 15-jarige jongen, een figuur die alle andere films links zouden hebben laten liggen als een oninteressant misleid kind.

De jongen is lid van de Hitlerjugend, hij wil zelfs zo spoedig mogelijk als soldaat gaan dienen. Hij hoort graag bij de grote groep, de wedstrijden en andere rituelen fascineren hem en hij vindt de uniformen stoer. Gespannen luistert hij naar zijn buurman die hem, gezeten voor een vlag met hakenkruis, volpompt met nazistische propaganda. Zijn vader sneuvelt en zijn moeder, een strenge zwijgzame vrouw, onthult bitter dat de overledene lid was van de Sociaal Democraten. 'Je liegt' zegt de jongen maar de moeder houdt 'm een lidmaatschapskaart voor met de naam van zijn vader. Hij twijfelt dan voor het eerst aan zijn overtuiging die onaantastbaar leek. De film besluit met een mokerslag voor die overtuiging. De nazi-buurman en zijn verminkt van het front teruggekeerde zoon hebben samen zelfmoord gepleegd. Hun lijken hangen in hun stoelen, onder de vlag met het hakenkruis. De jongen heeft er geen woorden voor, alleen maar een starre blik uit leeggelopen ogen.

Krieg meines Vaters had een boeiende impressie kunnen worden van wat er in een jong hoofd omgaat wanneer dat wordt geconfronteerd met een volksbeweging die zijn perfide idealen verpakt als goed-burgerlijke ideeen. Helaas besloot Nico Hoffman met een overmaat aan stilering iedere emotie uit de film te dringen. Hij pakte zijn onderwerp aan in koud zwart-wit, met een strakke mise en scene in strict horizontale en verticale lijnen en beoogde een stijl van acteren die geen spiertje warmte uit mocht stralen. Hij lijkt bang dat zijn publiek zal denken dat hij begrip vraagt voor iets als een lidmaatschap van de Hitlerjugend. In zijn ijver om ons zijn eigen onberispelijke standpunt te bewijzen, verraadde hij zijn hoofdpersoon en bedierf hij zijn film. Krieg meines Vaters (Mijn vaders oorlog). Ned. 3, 20.50 - 21.40 uur.