Scheidende Lerby ontsnapt met PSV aan blamerend slot

HAARLEM, 7 mei - Toen in de veertiende minuut van de wedstrijd Haarlem-PSV het scorebord toeschouwers en spelers op de hoogte bracht van de 1-0 voorsprong die NEC op Ajax had genomen, reageerde vrijwel niemand verontwaardigd. Met een gevoel voor realiteit dat menig Amsterdammer na gistermiddag vreemd is, besefte iedereen in Haarlem - de PSV'ers in het bijzonder - dat het duel in Nijmegen niet aan het voorspelde staaltje 'voetbalporno' zou ontkomen.

Zelfs toen tien minuten later Kieft PSV na een fout van Haarlem-verdediger Doesburg op 1-0 bracht, probeerden alleen een handjevol Eindhovense supporters het aardse bestaan te ontstijgen door naief (of was het misschien cynisch?) te juichen. 'We hadden ons moeten schamen als we na zo'n seizoen nog kampioen waren geworden', verwoordde de scheidende Soren Lerby de stemming in het Eindhovense kamp na de doodnormale 2-0 overwinning. De competitie had een lachwekkende ontknoping gekregen, wanneer een chaotische vereniging als PSV de afgelopen maanden was alsnog de titel ten deel was gevallen. Dat het team op slechts een punt van de kampioen eindigde kan slechts worden uitgelegd als een gebrek aan kwaliteit van het Nederlandse clubvoetbal. Er kan nauwelijks sprake zijn van nivellering in de eredivisie wanneer FC Twente derde wordt met een selectie waarvan liefst elf spelers in de tweede competitiehelft operatief aan blessures moesten worden geholpen, en wanneer debutant Vitesse als vierde eindigt met een elftal dat vergeleken met vorig jaar slechts op drie plaatsen is gewijzigd. Wat is bovendien kwaliteitsvoetbal als 199 wedstrijden (een record in de laatste 25 jaar) in een gelijk spel eindigen?

Het mag dan de aantrekkingskracht van voetbal zijn dat verrassende ontwikkelingen niet zijn uit te sluiten, in de sport is het niet altijd te aanvaarden dat de beste niet wint. Dat Ajax de titel met een punt voorsprong behaalde heeft de club niet alleen te danken aan het surplus aan - weliswaar wat doorzichtig - positivisme en organisatorische discipline die voorzitter Van Praag en coach Beenhakker ten opzichte van de Eindhovense kwelgeestr ten toon spreidden, maar mogelijk nog het meeste aan de afwezigheid van de geblesseerde PSV-spits Romario. Weinig aanvallers zijn zo onvervangbaar als de Braziliaanse topscorer, die met de Mexicaan Sanchez van Real Madrid, de Fransman Papin van Marseille en de Oostenrijker Polster van Sevilla had kunnen wedijveren om de titel productiefste spits van Europa.

Tegendoelpunten

Coach Hiddink van PSV wijt de gemiste kansen niet alleen aan het feit dat de spitsen Romario, Kieft, Kalusha, Ellerman en Povlsen om beurten geblesseerd zijn geweest. 'Want we hebben desondanks nog veel gescoord, 94 maal.'

De zwakte van het team lag volgens hem toch vooral in het centrum van verdediging, waar Koeman wat betreft uitstraling en opbouwende kwaliteiten een groot gat achterliet. Hiddink verwijst naar het opvallend aantal tegendoelpunten (36). Diplomatiek vermeed hij over de onrust die van buitenaf werd gestookt en de bemoeizucht van bovenaf te praten.

Zonder een verwijt aan de andere spelers te maken, prees Hiddink Lerby als het voorbeeld van voetballers die in slechte tijden het voortouw durven nemen en niet eerst hun zaakwaarnemer in de arm nemen om hun wil door te drukken. 'Lerby en ik hebben onze strijd gehad, maar dat is een strijd die in het voetbal thuishoort. Keihard en elkaar de waarheid durven zeggen. Het was vaak een spel. Want je weet dat als hij geprikkeld raakt, dat het de anderen ten goede kan komen. Hij scoorde op het moment dat de anderen het lieten afweten. En dan te bedenken dat hij veel medische verzorging nodig had door de slijtage aan de rechterknie. Lerby is een voetbaldier. Hij geeft nooit op.' Hiddink gebruikte die waarderende woorden ter gelegenheid van Lerby's afscheid. Een paar minuten voor het einde van de wedstrijd in Haarlem werd de 32-jarige een 'applauswissel' gegund. Voor het duel zette een clubje Amsterdamse vrienden, onder leiding van Ajacied Sjaak Swart en Ajax pr-man Dave Endt, hem in de bloemen. Een spandoek met Ajax-embleem sprak voor zich: 'PSV het zal je niet geboren, volgend jaar zonder Soren.' Hiddink kan zich de gemoedsgesteldheid van Lerby voorstellen.

Wanneer je wordt gedwongen te stoppen, voel je je beledigd, Als je zo van voetbal houdt moet er voor jou beslist worden. Ik was 36 toen ik stopte, maar had daarvoor steeds een stapje terug moeten doen. Een type als Lerby kan niet freewheelend zijn laatste dagen slijten. Als je zo'n carriere hebt gehad, moet je op tijd stoppen.'

Lerby begrijpt het: 'Dan ga ik me alleen maar lopen ergeren.' Na acht jaar Ajax, waar hij als zeventienjarige in gezelschap van Arnesen kwam, drie jaar Bayern Munchen, een jaar Monaco en drie jaar PSV gaat de Deen op zoek naar een ander leven. Misschien volgt hij een trainerscursus in Keulen of de Verenigde Staten. Maar verhuizen wil hij voorlopig niet. 'Het is geen straf dat ik nu moet stoppen. Ik heb een mooie carriere gehad. Misschien krijg ik het bij het begin van de volgende competitie moeilijk. Nu voel ik nog niks.'

Kieft

Ivan Nielsen kreeg na vier jaar PSV geen feestelijk afscheid van Hiddink met wie hij het nooit goed heeft kunnen vinden. De blessuregevoelige Deen speelde niet mee in de wedstrijd tegen Haarlem. 'Na zo'n seizoen vind ik het ook niet erg om weg te gaan.'

Het is 'voor negentig procent zeker' dat hij teruggaat naar zijn oude club Frem. Wim Kieft bracht met zijn doelpunt tegen Haarlem (Vanenburg maakte de tweede) zijn totaal dit seizoen op 21. 'De kans dat ik bij PSV blijf is minimaal', verduidelijkte de spits zijn al maanden geleden ingenomen standpunt. Hij zou graag naar Fiorentina willen.

Wie de opvolgers van Hiddink (mogelijk ook zijn assistent Dorjee), Derby, Kieft en Nielsen worden is nog onduidelijk. Nagenoeg zeker is alleen de komst van doelman Hesp van Fortuna. PSV-manager Ploegsma polste Advocaat voor de trainerspost, maar SVV-baas Van Dijk houdt de coach aan zijn vierjarig contract. Voor een van de spitsposities gaat de belangstelling uit naar Bosman en voor het middenveld naar Erwin Koeman. Maar als het aan Romario ligt mag zijn vriend Geovani komen, van wie hij in het Braziliaanse elftal vaak de beslissende passjes krijgt. Hij speelde het afgelopen seizoen bij Bologna. Gelet op zijn fluwelen balbehandeling, zijn fraaie traptechniek bij vrije schoppen en zijn inzicht zou Geovani niet alleen verrrijking voor PSV zijn, maar vooral voor de kwaliteitsarme Nederlandse competitie.