Ajax zit nog altijd met een tekort van twee miljoengulden

Bij het hoekmansbedrijf Van der Moolen en Co NV klom hij op van jongste bediende tot voorzitter van de directie. Arie van Os, de penningmeester van Ajax, is sinds zijn achttiende een beursman in hart en nieren. Wegens de intensieve aard van de werkzaamheden nam hij zich voor op z'n vijftigste terug te treden omdat hij dan vreesde te zijn opgebrand. Sinds een paar jaar is de nu bijna 53-jarige Amsterdammer dan ook alleen nog als adviseur verbonden aan Van der Moolen. Van Os heeft zijn aandeel in het bedrijf grotendeels verkocht en is nu een vermogend man. Als tegenprestatie voor wat de effectenwereld hem heeft geboden, nam hij bestuursfuncties aan in de vereniging voor de effectenhandel en het bestuur van de Optiebeurs. Daarnaast houdt hij voldoende tijd over voor de taak van schatbewaarder bij Ajax, de club die anderhalf jaar na de installatie van het nieuwe bestuur morgen in Nijmegen tegen NEC landskampioen van Nederland kan worden.

U kwam uit het zakenleven in de top van het profvoetbal, waarmee u geen ervaring had. Hoe is dit wereldje op u overgekomen? Als ik praat over mijn collega-bestuurders in de eredivisie dan valt het me op dat veel mensen zich anders gaan gedragen zodra ze binnen de muren van een stadion komen. Ze ondergaan als het ware een gedaantewisseling. Ikzelf ben misschien bij Ajax ook anders als op de beurs, maar toch niet zo anders. Waarom reageren sommige mensen plotseling op deze wijze? Ik weet het niet. Het zou goed zijn als steeds meer bestuurders zich wat professioneler gaan gedragen.

Jullie hebben de plaats ingenomen van het bestuur-Harmsen dat uit zichzelf opstapte. Verwijt u dat college ook gebrek aan professionele aanpak? Ik ben ervan overtuigd dat deze mensen zich altijd voor honderd procent voor Ajax hebben ingezet. Het was in een tijdperk dat het betaald voetbal in een stroomversnelling is geraakt en dat hebben Harmsen en zijn medebestuurders niet kunnen bijbenen. Ontwikkelingen op allerlei gebieden gingen gewoon te snel. De nieuwe generatie speelt daar misschien wat beter op in. Niets ten kwade van het oude bestuur, maar wij onderkennen bepaalde zaken wel die zij uit de weg gingen. Wat me erg heeft teleurgesteld is het gebrek aan medewerking dat wij achteraf van Harmsen cs hebben gekregen. Door bepaalde omstandigheden zijn deze mensen buiten de boot gevallen, daar konden wij niets aan doen. Als je pro-Ajax bent sta je je opvolgers met raad en daad bij om de club naar de top te helpen. Maar het oude bestuur is er kennelijk toch alleen maar op uit geweest om de schijnwerpers op zichzelf te richten. Met de hoofdsponsor (Peter Haan van TDK, red.) heb ik drie gesprekken gehad. Leverde niets op. Met Harmsen heb ik een keer gesproken. Dat was voor mij ook verloren tijd; meteen het eerste en het laatste onderhoud. Ik kwam als bestuurder van Ajax en benaderde hem als ex-voorzitter. Maar ik voelde me een vreemde eend in de bijt die zo snel mogelijk moest vertrekken.

Hoe stond Ajax er op dat ogenblik financieel voor? Ik verwachtte bij Ajax een goed florerend bedrijf aan te treffen. Een club met historie en een beroemde jeugdopleiding moet toch over een gezonde financiele huishouding beschikken, dacht ik. Bovendien waren er kanjers van spelers verkocht als Van Basten, Rijkaard, Ronald Koeman en Vanenburg. Maar al gauw ontdekte ik dat Ajax zichzelf financieel niet kon bedruipen. Er moest geld geleend worden om de zaak draaiende te houden. Wel stonden de spelers voor nul komma nul op de balans. Dat is een garantie voor ongeveer twintig miljoen gulden. Ik beschouw dat echter als het gereedschap waarmee je moet werken. Morgen valt er iets weg en dan moet je het toch weer vervangen. Ajax had toen wij begonnen een tekort van twee miljoen gulden. Die erfenis hebben we, mede door de staafgooier, nog steeds niet weggewerkt. Dit seizoen ontvingen we een half miljoen meer dan begroot uit de recettes, maar dat moet je wegstrepen tegen inkomstenderving op het gebied van de Europa Cupwedstrijden en het contract met TV10. Hoe denken jullie weer uit de rode cijfers te komen? Een eventuele titel willen we volgend seizoen ten gelde maken door vriendschappelijke wedstrijden te spelen. Zo'n duel levert gemiddeld ongeveer vijftigduizend gulden op. Niet te vergelijken dus met Europa Cup, maar we hebben weinig keus. Voor het nieuwe seizoen willen we met de KNVB gaan praten. Tot nog toe was de medewerking voor vriendschappelijke wedstrijden niet groot. Ook bij de bond moet het professioneel denken toenemen. Het is toch van de gekken dat wij een trip naar Egypte, die Ajax een ton zou opleveren, aan ons neus voorbij zien gaan omdat andere clubs hun wedstrijden niet op de geplande data afwerken? Natuurlijk dienen de regels die de KNVB hanteert te worden gerespecteerd, maar Zeist moet toch ook rekening houden met het bedrijf betaald voetbal, waar veel geld in omgaat. De bevordering van dat professionele denken geldt trouwens voor meer instanties. Ook de gemeente moet beseffen dat je de naam van de stad promoot als de plaatselijke voetbalclub het goed doet. Op korte termijn willen we verder nog wat extra inkomsten zien te verkrijgen door de prijzen van de VIP-boxen te verhogen. Maar in deze sfeer gaan we echt geld verdienen wanneer het nieuwe stadion er komt. Vandaar dat we pas over versterkingen kunnnen praten als het sein voor deze accommodatie op groen staat. Het nieuwe stadion moet er komen wil Ajax op internationaal niveau weer een rol spelen.

Leo Beenhakker heeft aan een eventuele tussentijdse contractverlenging de eis verbonden dat Ajax enkele spelers koopt die het elftal op sleeptouw kunnen nemen. Hij wil dan na volgend seizoen nog twee jaar aanblijven. Waarom kunnen jullie hem nu vast geen toezeggingen doen? Wij willen geen beloftes doen die we straks niet kunnen waarmaken. Ik kan de voorwaarden van Beenhakker heel goed begrijpen. Maar dit bestuur wenst zijn nek niet in een strop te steken. Dit seizoen zouden we zuinig doen. Ook volgend seizoen willen we nog een pas op de plaats maken. Dan gaan we kijken naar de inkomsten en uitgaven. Wat levert het nieuwe stadion op? Wat is de bijdrage van de nieuwe shirtsponsor, met wie nagenoeg rond zijn? En wat moeten we betalen aan de fiscus vanwege de FIOD-affaire? Nu met FC Groningen een soepele betalingsregeling is getroffen hopen we dat de inspecteur ook begrip toont voor Ajax. Dan kan de totale aanslag in jaarlijkse termijnen worden begroot. Blijkt dat er daarnaast nog ruimte is voor investeringen dan zullen we niet nalaten die te plegen.

Zijn jullie niet bang dat Beenhakker na een mogelijk WK-succes eieren voor zijn geld kiest en ingaat op een aanbieding van een internationale topclub? Leo heeft gezegd dat hij graag bij Ajax wil blijven. Ik geloof hem, want voor het geld is hij niet bij ons in dienst gekomen. Hij kon bij Real Madrid en in Italie veel meer geld verdienen. Leo is naar Ajax gekomen omdat hij naar Nederland terugwilde en rust zocht in de prive-sfeer. Tot nog toe heeft het bestuur zich aan de afspraken gehouden die er destijds in Madrid zijn gemaakt. Hij wist dat er de eerste twee jaar geen ruimte zou zijn voor nieuwe aankopen. Er is toen gesteld: Ajax moet binnen vijf jaar weer aan de internationale top komen. Beenhakker zou daartoe de eerste aanzet geven. Wij willen graag verder met Leo. In onze optiek is het regelrechte onzin dat een club na drie jaar op een trainer is uitgekeken. Een gedachte die nog weleens opgang doet in de voetbalwereld en waaraan wij in de toekomst niet te snel zullen toegeven. Als een trainer overwicht houdt op zijn spelers moet hij ook tien jaar bij dezelfde club kunnen blijven. Bovendien, als je samen met een technisch directeur een vijfjarenplan samenstelt moet die man de uitgestippelde route ook van het begin tot einde volgen.

U heeft Leo Beenhakker geadviseerd om niet met Oranje naar het WK te gaan, terwijl dat toch voor elke trainer een geweldige uitdaging moet zijn? Deze man is al drie jaar niet meer met vakantie geweest. Het werk dat hij bij Ajax heeft verzet is gigantisch. Zeker in het begin toen de affaires rond Cruijff en Linder toch zijn sporen hadden nagelaten. Beenhakker is dag en nacht met Ajax bezig. Dat spreekt me aan, want als ik iets doe zet ik me ook voor honderd procent in. Maar nu komt de KNVB met de vraag of Beenhakker het Nederlands elftal in zes weken even klaar wil stomen voor het WK. En het liefst moet Oranje ook nog wereldkampioen worden. Ik zeg niet dat Beenhakker die opdracht niet aankan, maar het vraagt wel veel offers van zijn fysieke gesteldheid. Leo was het met me eens, maar hij zei: ik denk toch dat ik dit moet doen. Na het WK heeft hij een week vakantie en wij willen er nog wel een week aan vastplakken, maar Beenhakker is in staat dat aanbod af te slaan.

In welke sfeer verliepen de gesprekken met de KNVB toen jullie een schadeloosstelling vroegen voor het feit dat Ajax straks wordt opgezadeld met een vermoeide coach? In eerste instantie werd er door Van Rooijen (voorzitter Betaald voetbal) en Smits (penningmeester) een beetje vreemd tegenaan gekeken. Wij kregen het gevoel dat Ajax het een eer moest vinden dat onze technisch directeur meemocht naar het WK. Wij wilden er echt geen slaatje uit slaan. Maar wat de KNVB aanvankelijk bood was een schijntje. Uiteindelijk zijn we tot een akkoord gekomen omdat Ajax zich zeer loyaal heeft opgesteld.

Kunt U aangeven waarom Spitz Kohn van assistent-trainer is 'gedegradeerd' tot jeugdtrainer? Dit is op voorspraak gebeurd van Leo Beenhakker. De nieuwe assistent Louis van Gaal komt straks beter tot zijn recht. Ik vind Van Gaal een goede trainer. Hij heeft verstand van het spelletje, is een persoonlijkheid en gaat vaak recht door zee in zijn benadering. Van Gaal heeft de capaciteiten om een toptrainer te worden. Hij staat in zijn nieuwe functie onder contract tot 30-6-'92. Daaruit kun je afleiden dat wij het niet uitsluiten dat Van Gaal hoofdtrainer wordt als Beenhakker zijn contract niet verlengt. Mits Louis dan bewezen heeft die taak aan te kunnen, natuurlijk.

Waarom moest Arnold Muhren, toch lange tijd een gerespecteerd voetballer bij Ajax, uit de jeugdopleiding verdwijnen? Arnold wilde een parttime-trainer blijven, maar een full-time-salaris verdienen. Dat ging ons te ver. Wij boden hem hetzelfde honorarium als dit seizoen, maar dat vond hij een flutcontract. Arnold klaagde erover dat hij met dit salaris zijn spaarcenten moest aanspreken, maar welke parttime-trainer moet dat niet? Overigens, nu we het toch hebben over mensen die bij Ajax verdwijnen: de huurlingen Pal Fischer, Sjaak Storm en Dennis van Wijk zullen worden teruggestuurd naar respectievelijk Ferencvaros, FC Groningen en Club Brugge. Met Ron Willems en Peter Larsson hopen we binnen enkele weken overeenstemming te bereiken over een nieuw contract.

    • Onze Erikoudshoorn