Moskou wil vertrek alle troepen uit Europa

WENEN, 24 febr. - De Sovjet-delegatieleider bij de conferentie over conventionele strijdkrachten in Europa (CFE) heeft gisteren voorgesteld om alle in het buitenland gestationeerde troepen omstreeks 1995-1996 uit heel Europa terug te trekken. Bovendien dienen, volgens ambassadeur Grinevsky, tegen het jaar 2000 alle buitenlandse militaire bases uit Europa te zijn verdwenen.

Deze voorstellen lijken gemaakt om voor het noodgedwongen snelle afmarcheren van alle Sovjet-troepen uit Oost-Europa via de CFE-onderhandelingen nog iets terug te krijgen. De eerste informele reacties van Westelijke zijde op deze voorstellen waren sceptisch.

Aan het einde van de vijfde ronde van de conferentie over vertrouwenwekkende en veiligheidsbevorderende maatregelen (CSBM) is door de NAVO een opmerkelijk voorstel ingediend. Het voorstel, een direct gevolg van het succesvolle seminar tussen Oost en West over militaire doctrines, houdt in dat ieder land gedetailleerde informatie geeft aan de andere landen over de militaire begroting van het komende jaar. Alle defensieuitgaven dienen daarin gespecificeerd te zijn. Tot nu toe bestond er een zeer incompleet VN-systeem waarbij sommige landen hun defensieuitgaven van het afgelopen jaar openbaar maakten. Het opmerkelijke van het CSBM-voorstel is dat dit niet de gedane, maar de geplande uitgaven betreft.

Verder wordt voorgesteld om een jaarlijkse CSBM-controlebijeenkomst in te stellen waar de 35 CSBM-landen uitvoerig over de verstrekte militaire gegevens van gedachten kunnen wisselen. Gezien de goede sfeer op de CSBM-conferentie waren NAVO-diplomaten optimistisch over het accepteren van dit voorstel door het Warschaupact.

Langzaam begint zowel op de CSBM-conferentie als op de CFE-conferentie een discussie op gang te komen over het verplaatsen van de CFE-II onderhandelingen van de twee militaire allianties naar de 35 CVSE-staten. De Franse delegatieleider Plaisant toonde zich niet afkerig van dat idee. Het komt immers tegemoet aan de oude Franse wens om zo weinig mogelijk bloksgewijs te onderhandelen. Maar de grote voorvechters van dit idee zijn nu opeens de kleine Oosteuropese staten, die op die wijze definitief, maar op diplomatiek galante wijze, van het Warschaupact afwillen. De delegatie van de Bondsrepubliek toonde zich gisteren ook niet ongenegen om het voorstel in overweging te nemen. De Verenigde Staten en de andere NAVO-landen zijn vanaf het begin uitgesproken tegen dit idee geweest en vooralsnog lijken ze op dat standpunt te blijven staan.

    • Chris van Esterik