Ingewikkelde regels obstakel voor popularisering hockey

LAHORE, 22 febr. - De kans is groot dat er in het hockey met ingang van volgend seizoen wordt geexperimenteerd met het afschaffen van de buitenspelregel. Heinz Woltje, bij het wereldkampioenschap in Lahore de technische gedelegeerde van de internationale federatie (FIH), zal binnenkort dit voorstel doen in de spelregelcommissie waarvan hij deel uitmaakt. Daarna zal de nationale bonden worden gevraagd de nieuwe regel een seizoen lang uit te proberen en hun bevindingen aan de FIH te rapporteren.

Het plan voor deze revolutionaire wijziging komt voort uit de bezorgdheid bij de FIH over de toekomst van deze tak van sport. Bij het WK waren er in de voorronden vele oninteressante wedstrijden te zien en volgens Woltje probeerden de ploegen meer dan ooit strafcorners uit te lokken in plaats van zelf na een actie te scoren. Zelfs in de twee wel boeiende halve finales van gisteren werd er alleen via de korte hoekslag gescoord. 'Dat is niet de zin van het hockey', aldus de Westduitser. 'Maar helaas geven de coaches hun spelers de opdracht op corners te jagen. Je hoort vaak genoeg vanaf de bank naar de spelers roepen dat ze een corner moeten forceren.' Woltje is pessimistisch wat betreft de toekomst. Het hockey heeft, beseft hij, behoefte aan meer kijkers, vooral op televisie. De interesse in Pakistan waar ruim 50.000 toeschouwers twee halve finales bezochten en in Nederland met zijn vaak volle Wagenerstadion worden als twee uitzonderingen beschouwd. 'Ik heb de kijkcijfers van het hockey in West-Duitsland gezien. Die liggen heel laag, gemiddeld drie procent. En daar zullen ook nog wel mensen bij zitten die uit verveling de knop indrukken en dan een paar minuten blijven kijken.'

Volgens Woltje moet het hockey zich op de leek richten. 'Maar hockey is met die vele regels moeilijk te begrijpen', realiseert hij zich. Woltje denkt dat met wedstrijden waarin meer doelpunten vallen dan nu, en dan gescoord uit veldacties, belangstelling kan worden gewekt. 'In West-Duitsland is het hockey in de zaal populairder dan buiten en dat komt door de hoge uitslagen, 10-10, 12-10. Dat is aantrekkelijk voor de mensen.'

Ruimte

Door het afschaffen van buitenspel verwacht Woltje dat er meer ruimte voor de aanvallers zal komen. Dat moet dan weer meer treffers opleveren. Woltje heeft vele voor- en tegenstanders. Hans Jorritsma, de bondscoach van WK-finalist Nederland, is absoluut tegen het opheffen van het offside. 'Het speelveld wordt groter en dat is juist niet in het voordeel van het hockey.'

Jorritsma vindt zelfs dat de oude buitenspelregel weer van kracht moet worden. Sinds twee jaar kan men alleen nog achter de 23-meterlijn offside staan en niet meer op de hele helft van de tegenpartij. 'Die nieuwe regel heeft niets aantrekkelijks gebracht', zegt Jorritsma. Woltje beweert het tegenovergestelde.

De Westduitse speler Stefan Blocher, de grootste vedette van het hedendaagse hockey, zegt het afschaffen van buitenspel geen slecht idee te vinden. Hij is er voor om zo'n experiment juist op het hoogste niveau uit te proberen, bij voorbeeld in een testserie tussen West-Duitsland en Nederland. Blocher is ondanks twee zware hoofdblessures bij de Olympische Spelen in Seoul (na een strafcorner van Bovelander) en bij de Champions Trophy in Berlijn nog steeds van mening dat het hockey best meer gevaar in zich mag hebben. 'Dat willen de mensen graag zien. In het voetbal staan de toeschouwers op de banken na een schot in de kruising. In het hockey wordt zo'n bal afgefloten. Te gevaarlijk. Daar begrijpen de mensen van buiten het hockey echt helemaal niets van.'

Hans Jorritsma geeft Blocher gelijk. 'Wat dat betreft zijn ze in het hockey een beetje pietluttig.' Jorritsma zelf zou er wat voor voelen om ook schoten van buiten de cirkel toe te staan. De kans dat zo'n voorstel het zou halen is nihil. De FIH voert nieuwe spelregels altijd voor het gehele hockey door en dus ook voor de jeugd. Met name op dat niveau ziet de federatie het als zijn plicht de spelers te beschermen. Woltje: 'En het zou onzin zijn om spelers met een uitrusting te laten spelen zoals bij het ijshockey.'

Blocher zegt echter: 'Desnoods ga ik met een helm en een mondbeschermer lopen.'

Liggen

Om de keepers te beschermen voerde de FIH met ingang van dit seizoen de regel in dat de doelman bij een strafcorner pas gestrekt op de grond mag gaan liggen als er geschoten is. Dat leverde een half jaar geleden veel protest van spelers en coaches. De regel werkt nog helemaal niet. Het is voor een scheidsrechter namelijk onmogelijk goed te beoordelen of een keeper te vroeg ligt. 'We moeten bij een corner op te veel zaken letten; of de verdedigers wel achter de lijn staan, of de bal goed wordt gestopt en of de aanvallers niet te vroeg inlopen. Ik heb op de televisie gezien dat bij Argentinie-Frankrijk een keeper te vroeg ging liggen. Maar tijdens de wedstrijd heb ik dat niet kunnen constateren', aldus de geroutineerde Spaanse arbiter Santago Deo.

De FIH zegt nog geen oplossing voor 'de liggende keeper' voorhanden te hebben. 'Het gaat me te ver om de doelman helemaal te verbieden te gaan liggen. Dan zal er nog meer uit de strafcorner worden gescoord', aldus FIH-gedelegeerde Woltje. Hij wil in zijn hart de strafcorner het liefst helemaal afschaffen, maar begrijpt ook dat dit onderdeel juist bij het hockey hoort. Speler Blocher heeft een 'andere' corner in gedachte. Hij wil de aangegeven bal door de schutter zelf laten stoppen en geen verdedigers op de doellijn toestaan. De bal zou dan op alle hoogten mogen worden ingeschoten in plaats van alleen op de plank onderin het doel. 'Maar', voorspelt Blocher, 'de ballen zullen niet zo hard geschoten kunnen worden dan nu, want de schutter kan geen aanloop meer nemen.'

Moeite

Volgens Woltje zal het hockey ook met regelswijzigingen ter bevordering van de aantrekkelijkheid van het spel moeite hebben het hoofd boven water te houden. 'Er zijn zo veel sporten die meer aanspreken', zegt Woltje. 'Ik noem alleen al het golf. Dat beleeft een echte boom. Het is heel interessant voor de mensen als een goede of foute bal over 50.000 dollar kan beslissen. Ik denk trouwens dat het hockey te lijden heeft onder de opkomst van golf. Alleen al in mijn eigen omgeving zijn er drie tophockeyers naar het golf overgestapt. In die sport kunnen ze veel meer verdienen en hebben ze niet meer met scheidsrechters of moeilijke regels te maken.' De FIH realiseert zich overigens dat hockey nooit een grote sport zal worden. Dat vindt men ook geen probleem. 'Hockey is een sport voor liefhebbers. Het zal nooit een volkssport worden', aldus Els van Breda Vriesman, lid van het hoofdbestuur van de FIH en KNHB, de Nederlandse bond. 'Er heerst altijd een familiesfeer. Dat mag nooit veranderen.'