Tekort leraren zal zich pas in 1994 voordoen

DEN HAAG, 20 febr. - Het landelijk tekort aan leraren zal zich drie jaar later voordoen dan verwacht. Volgens een commissie waarin de onderwijsorganisaties en het ministerie van onderwijs samenwerken valt pas in 1994 een landelijk tekort van 2000 leerkrachten in het basis- en speciaal onderwijs te verwachten. Vorig jaar werd dit tekort reeds voor 1991 voorspeld.

De Commissie Prognose Primair Onderwijs schrijft de verschillen tussen de prognoses toe aan het gegeven dat minder leerkrachten dan verwacht het onderwijs verlaten. Daardoor valt de vraag naar leraren lager uit. Bovendien slagen veel scholen erin vroegere leerkrachten die niet geregistreerd staan bij de arbeidsbureaus (de 'stille reserve') weer voor de klas te krijgen.

Volledige zekerheid omtrent de cijfers kan de commissie niet geven, omdat bijvoorbeeld de precieze omvang en het toekomstig gedrag van de 'stille reserve' onbekend is. Bovendien konden de effecten van een aantal maatregelen zoals het terugdraaien van de bezuiniging op personeel in het kleuteronderwijs (de 'vierjarigen maatregel') niet in de prognoses worden opgenomen. De commissie wijst verder op sterke onderlinge regionale verschillen in de verhouding tussen vraag en aanbod van leerkrachten. Zo is bij ongewijzigd beleid al dit jaar in de provincie Zuid-Holland een tekort te verwachten, met name in de stad Den Haag.

Ondanks deze nieuwste, meevallende cijfers wil staatssecretaris Wallage (onderwijs) zich toch samen met de onderwijsorganisaties inspannen om de wervingskracht van het leraarsberoep te vergroten. Wel wil hij gezien de grote schommelingen in de prognoses de cijfers door derden laten nakijken. Wallage schrijft dit vandaag in een brief aan de Tweede Kamer over het leraarschap en de lerarenopleidingen. Om het dreigend tekort in het basisonderwijs in sommige regio's op korte termijn op te kunnen vangen denkt de staatssecretaris aan 'onorthodoxe maatregelen'. Zo wil hij tijdelijk, 'zij het met enige aarzeling', werkloze eerste en tweede graads leraren voor het voortgezet onderwijs, die vaak in verschillende vakken zijn opgeleid, inzetten in het basisonderwijs. Wel zouden vakken als taal en rekenen van deze maatregel moeten worden uitgesloten. Ook oppert Wallage het idee om werklozen met een hogere opleiding in korte tijd om te scholen tot leraar basisonderwijs. Verder denkt hij erover het aantal aanmeldingen voor de pedagogische academies te stimuleren door de wiskunde als verplicht vak in het pakket te schrappen.

De staatssecretaris zal deze en andere maatregelen binnenkort met de Tweede Kamer bespreken.