Discussie over kosten Duitse eenheid

BONN, 19 febr. - In de Bondsrepubliek begint de vraag wat de Duitse eenheid gaat kosten nu snel een grotere rol te spelen. Als eerste Westduitse minister heeft minister Blum (CDU, sociale zaken) over belasting- en premie-offers gesproken.

FDP-voorzitter Lambsdorff heeft Westduitse werknemers gevraagd in het belang van de financiering van de Duitse eenheid hun looneisen te matigen. De oppositionele SPD en de vakbeweging hebben daarop direct afwijzend gereageerd.

De Duitse eenheid is niet voor niets ('nicht zum Nulltarif') te krijgen. De komende jaren zouden de voorgenomen verlaging van belastingen en sociale premies in de Bondsrepubliek daarom wel eens niet door kunnen gaan. Misschien zal zelfs belastingverhoging, bijvoorbeeld van de BTW, nodig zijn. Dit zegt minister Norbert Blum in een vraaggesprek met een Westduits weekblad.

Hij is daarmee de eerste minister in het kabinet-Kohl die openlijk uitspreekt dat de Westduitsers rekening moeten houden met inkomensoffers ten behoeve van de Duitse eenheid. Totnutoe had de Bondsregering, vooral bij monde van minister Waigel (CSU, financien), verzekerd dat de kosten daarvan uit de economische groei betaald zouden kunnen worden.

Volgens Blum, die voorzitter is van de CDU in Noordrijnland-Westfalen en bij de regionale verkiezingen daar (in mei) ook lijstaanvoerder, zal de komende jaren vooral de voorgenomen verlaging der vennootschapsbelasting minder snel gaan. Ook voor de sociale premies verwacht hij een minder snelle daling dan in de geplandegrote Westduitse fiscale en sociaal-politieke hervorming is voorzien.

De welstandsgroei zal wat langzamer gaan, voorziet Blum, maar de Westduitse sociale zekerheid komt absoluut niet in gevaar. Hij herinnertaan de vroegere offers bij de opbouw van de economie van de Bondsrepubliek en waarschuwt 'dat onze welvaartsmaatschappij in haar kleinzielige angst haar capaciteit verliest om risico's te nemen'. FDP-voorzitter Lambsdorff zou ervoor zijn als in het kader van de monetaire unie met de DDR de Oostduitse spaartegoeden tijdelijk gedeeltelijk zouden worden geblokkeerd en overigens in een koersverhouding van 1 op 1 met de D-mark inwisselbaar worden. Lambsdorff, oud-minister van economische zaken, is het oneens met Blum aangaande belastingverhoging. Zoiets acht hij niet nodig, mits de Westduitse vakbeweging 'enige tijd' haar looneisen niet boven de prijsstijging laat uitgaan. De SPD-bondsdagfractie en de Westduitse vakbeweging hebben daarop direct kritisch gereageerd, zij vinden dat de financiele lasten van de Duitse eenheid allereerst op de hogere inkomens moeten rusten. Volgens Horst Ehmke, vice-voorzitter van de SPD-fractie in de Bondsdag, doet de Westduitse regering aan 'paniekmakerij' aangaande de toestand van de economie vande DDR. Ehmke doelde daarmee ook op een vraaggesprek in een zondagsblad met Kohl-adviseur Horst Teltschik, die anderhalve week geleden in achtergrondgesprekken met journalisten zei dat het faillissement van de DDR voor de deur staat.

De huidige Westduitse minister van economische zaken, Haussmann (FDP), verwijt de Oostduitse regering ondankbaarheid en gebrek aan economische deskundigheid. Dat het DDR-overgangskabinet-Modrow ondanks de aangeboden monetaire unie vorige week ontevreden na een tweedaags bezoek uit Bonn vertrok (omdat het nietonmiddellijk 10 tot 15 miljard hulp had gekregen) noemde hij een blijk van 'het markteconomische gebrek aan kennis van de huidige DDR-leiding'.

'Met de D-mark in de bagage terug naar huis, dat is een van de grootste geschenken die mogelijk zijn', aldus Haussmann.

    • J. M. Bik