Perfecte zwanensfeer dankzij Balletorkest

Voorstelling: Het zwanenmeer op muziek van P. I. Tsjaikofski door het Nationale Ballet en het Nederlands Balletorkest o.l.v. Jac van Steen.

Gezien: 15/2 Muziektheater Amsterdam. Herhalingen: 17, 21, 22, 23, 25 t/m 28/2; 1, 4/3.

Het Nederlands Balletorkest, het onbekendste orkest van Nederland, hardwerkend en vrijwel altijd half verscholen onder het podium musicerend, bestaat dit jaar 25 jaar. Dezer dagen begeleidt het Balletorkest in het Amsterdamse Muziektheater de voorstellingen van Het zwanenmeer door Het Nationale Ballet. Het orkest, waarvan Roelof van Driesten de chef-dirigent is, wordt bij deze gelegenheid geleid door Jac van Steen, sinds het begin van dit seizoen de opvolger van Adam Gatehouse als muzikaal leider van Het Nationale Ballet. En Van Steen doet dat meer dan voortreffelijk: wat er vanuit de orkestbak is te horen heeft niveau en vraagt minstens evenveel aandacht als wat er fraais is te zien. De vorige serie voorstellingen (april '88) werd geleid door de Duitser Michael Heise: kil, hardvochtig, oppervlakkig, met ongenadige tempi, zonder pianissimo en sprookjessfeer klonk de prachtige Tsjaikofski-muziek. Nu is dat bij hetzelfde orkest allemaal anders: met gevoel, stijl, grandeur, suggestief effect, subtiele detaillering en met een enorme dynamische varieteit laat Van Steen het Balletorkest spelen tijdens de drieeneenhalf uur durende voorstelling.

De soli van de orkestleden komen er goed uit, de staalkaart van uitheemse muziekstijlen in de derde acte wordt goed geprofileerd, de witte actes hebben zwanensfeer, mysterie en druipen van dreigend noodlot. Ritmische precisie combineert Van Steen - attent, animerend en ambitieus - met een heerlijk romantisch rubato en af een toe (duet tweede acte) een extreem lekker langzaam tempo. Hier is een krachtig bravo op zijn plaats, voor het Nederlands Balletorkest en Jac van Steen.

    • Kasper Jansen