CSM hoopt te profiteren van junk bond crisis

AMSTERDAM, 16 febr. - De directie van de Centrale Suiker Maatschappij (CSM) verwacht andere bedrijven die binnen de EG merkartikelen in de voedingssector maken te kunnen overnemen van grote Amerikaanse concerns die door de hoge rente en de crisis in de markt voor junk bonds onderdelen moeten verkopen om kasgeld te genereren. Dit merkte directievoorzitter ir. G. M. L. van Loon vanochtend op bij de presentatie van het jaarverslag over het eind september afgesloten boekjaar 88/89. CSM zelf zit zeer ruim bij kas. De liquide middelen van de onderneming zijn gestegen tot een recordhoogte van bijna 200 miljoen gulden. De kaspositie is mede toegenomen doordat aandeelhouders vorig jaar vrijwel unaniem kozen voor dividend in aandelen in plaats van in contanten. Daardoor steeg het aantal uitstaande certificaten CSM met zo'n vier procent en hield de onderneming 26 miljoen gulden winst in eigen huis.

De koers van het aandeel CSM staat sinds begin dit jaar op de beurs op recordhoogte. Beleggers zijn bereid meer dan 15 maal de jaarwinst voor CSM te betalen, zelfs al bestaat nu naar schatting een zesde van die winst uit rente- inkomsten. 'De koers/winst verhouding van CSM is op de Amsterdamse beurs de hoogste van de voedings- en/of biochemische ondernemingen die genoteerd worden in de rubriek van de meest actieve fondsen', aldus Van Loon. De CSM-voorzitter wees er nog eens op dat CSM, anders dan andere ondernemingen, niet steeds groter wil worden op een steeds grotere markt. De onderneming richt zich met haar vele honderden produkt/marktcombinaties op niches, die kleine deelmarkten waar grote concerns niet kunnen opereren. 'De bekende hoekjes van de kamer waar de olifant zijn poot niet in kan zetten', aldus Van Loon. Hij illustreerde de kansen van die strategie met cijfers van een studie van de Britse Warwick Business School. Die toonde dat het gemiddeld rendement op geinvesteerd vermogen ruim 27 procent is in markten die kleiner zijn dan 50 miljoen dollar. Terwijl in markten van meer dan een miljard dollar maar een rendement van net iets meer dan tien procent mogelijk is. CSM zelf verhoogde de rentabiliteit over het eigen vermogen van fl.549 miljoen (vijftig procent van het balanstotaal) vorig jaar met bijna een vol procentpunt tot 17,6 procent.

Daarbij werd CSM geholpen door een heel goed jaar in de traditionele suikersector, met oogstopbrengsten van meer dan een kilo per vierkante meter. Maar ook door de aanhoudende groei van de markt voor melkzuur en afgeleide produkten. De vraag daarnaar groeit jaarlijks met vijftien procent, aldus Van Loon, die erop wees dat de grens aan de interne groei in de biochemie-divisie vooral wordt bepaald door de mogelijkheden bekwame mensen aan te trekken. Alleen in deze sector is CSM een grote speler op een wereldmarkt. CSM heeft naar eigen zeggen een aandeel van meer dan zestig procent van deze markt van 120 miljoen gulden.

In de levensmiddelensector streeft CSM naar een verdere interne groei aangevuld met nieuwe acquisities. CSM heeft daarin onder meer produkten als De Ruijter Hagelslag en Red Band drop. Verder de ooit uit het faillissement van KSH overgenomen Honig-produktenlijn en nieuw verworven Italiaanse belangen in pasta. In de loop der jaren heeft CSM de kasstroom van de niet groeiende, maar wel mede dankzij het EG-beleid rendabele suikerproduktie omgezet in een positie in de biochemie en de levensmiddelen. Van Loon maakte in zijn toelichting nog eens duidelijk dat groei in de suiker niet zijn doel is: 'Sommigen hielden vorig jaar kennelijk serieus rekening met een overneming van de Belgische Raffinerie Tirlemontoise door CSM. De overneming van dit bedrijf (door een Duitse collega - red.) voor een bedrag van rond de twee miljard gulden, dat wil zeggen anderhalf maal de beurswaarde van CSM, zou noch met onze strategie, noch met onze uitgangspunten te rijmen zijn.'

Daarmee wees Van Loon tegelijkertijd fijntjes op de waarde die internationaal aan suikerbedrijven met hun gestage kasstroom wordt toegekend. Analisten van Banque Paribas schatten nog onlangs dat de marktwaarde van CSM's suikerdivisie, die veertig procent van de concernomzet levert, even groot is als de beurswaarde van het hele concern. 'Zoals bekend beoogt CSM rendabele groei met handhaving van haar zelfstandigheid', merkte Van Loon nadrukkelijk op.