Kohl overlegt met Gorbatsjov en Bush over Duitse eenheid

BONN, 8 febr. - Bondskanselier Kohl en minister Genscher (buitenlandse zaken) gaan zaterdag naar Moskou om het nu zo snel verlopende Duitse eenwordingsproces te bespreken met Sovjet-leider Gorbatsjov en Genschers collega Sjevardnadze. Op 24 en 25 februari bezoekt Kohl de Amerikaanse president Bush op diens buitenverblijf Camp David. Dit is gisteren in Bonn bekendgemaakt. Kohl en Genscher zullen in Moskou hun pleidooien toelichten voor het NAVO-lidmaatschap van een verenigd Duitsland. Zij willen duidelijk maken dat zij Duitse vereniging onder een Europees dak willen en niet ten koste van de veiligheidsbelangen van de Sovjet-Unie. Het huidige DDR- gebied zou vrij van NAVO-troepen moeten blijven en voorwerp van aparte veiligheidsafspraken met Moskou dienen te zijn. Met zulke pleidooien hebben de Verenigde Staten zojuist in principe ingestemd; Bush typeerde ze gisteren als 'bemoedigend'.

De dreigende economische ineenstorting van de DDR en de grote dagelijkse uittocht van Oostduitsers naar de Bondsrepubliek hebben Kohls kabinet binnen een etmaal doen besluiten tot nog offensievere directe economische actie dan dinsdag al was aangekondigd. Het eergisteren bekend geworden plan van minister Haussmann (FDP, economische zaken) om geleidelijk, in fases tot eind 1992, tot een Duits-Duitse monetaire unie te komen is gisteren in Bonn alweer terzijde gelegd. Die geleidelijkheid is 'nu helaas niet meer opportuun', zei Haussmann. Sterker, zij is zelfs 'niet meer realistisch', zei minister Waigel (financien) in de Bondsdag. In plaats daarvan heeft de bondsregering de DDR nu onderhandelingen over een snelle vorming van een monetaire unie aangeboden. Wat Bonn betreft kunnen die volgende week beginnen als de premier van de DDR, Modrow, twee dagen op bezoek komt.

De regering van de DDR wilde gisteren nog niet op het aanbod reageren.

Regeringswoordvoerder Meyer zei dat het aanbod eerst door het kabinet-Modrow, dat vandaag zou bijeenkomen, en economische deskundigen moet worden bestudeerd. Kohl heeft de voorzitter van de Europese Commissie, Jacques Delors, gisteren ingelicht over het aanbod aan de DDR en hem verzekerd dat de plannen voor een Economische en Monetaire Unie in de EG (EMU) daardoor wat de Bondsrepubliek betreft niet in het gedrang zullen komen. Pag.5:Vervolg Westduitse financiele en economische deskundigen erkennen de politieke en psychologische noodzaak van het aanbod aan de DDR. Maar zij zijn sceptisch over de mogelijk dramatische gevolgen op korte termijn van een snelle monetaire unie, bijvoorbeeld voor de arbeidsmarkt, spaartegoeden, de sociale zekerheid en het koopkrachtverlies van pensioenen alsook de concurrentiepositie van vaak zwakke DDR-bedrijven op de wereldmarkt. Karl Otto Pohl, president van de Bundesbank (die in het geval van een Duitse monetaire unie een centrale rol zou krijgen), liet zulke scepsis gisteren echter vergezeld gaan van de toezegging dat hij 'uiteraard loyaal zal meewerken'.

Voorwaarde bij Bonns aanbod is een reeks snelle en vergaande wettelijke hervormingen in de DDR zelf, onder andere op economisch, juridisch, sociaal-politiek en fiscaal gebied. Kohl heeft gisteren in zijn kabinet een aparte ministeriele commissie gevormd waarin vakministers op hun 'eigen' terrein dergelijke hervormingen in kaart moeten brengen en voorbereiden. De kanselier zit die commissie zelf voor. Hij maakt daarmee ook een einde aan competentiestrijd tussen het ministerie voor Duits-Duitse betrekkingen van zijn partijgenote mevrouw Wilms en departementen als Financien (Waigel, CSU) en Economische Zaken (Haussmann, FDP).