'Satelliet kan gedrag visser niet volgen'

EMMELOORD, 6 febr. - Het satelliet-meldingssysteem om de zeevisserij te controleren dat minister Braks gisteren in de Tweede Kamer introduceerde, is bij de Nederlandse Vissersbond niet goed gevallen.

Over deze nieuwe vorm van controle zegt voorzitter ing. J. K. Nooitgedagt dat het geen verschil met de huidige situatie zal opleveren. 'Je kunt wel heel nauwkeurig de plaats bepalen van het schip, maar je weet nog steeds niet wat daar gebeurt', aldus de voorzitter. Vissen met binnenkuilen en overladen op zee blijven mogelijkheden om de regels te ontduiken. Nooitgedagt wijst er ook op dat de signalen tussen satelliet en schip eenvoudig zijn te storen via elektro-magnetische velden 'voor wie daarin een beetje thuis is.'

Een fysicus van een bedrijf in signaalapparatuur zegt in dat verband dat het mogelijk is 'dwaalsignalen' uit te zenden. Dat signaal is dan zodanig gemoduleerd dat het vanaf een heel andere plaats lijkt te komen.

Het gaat dan echter om systemen die tonnen moeten kosten. 'Die vissers kunnen zich dan goedkoper aan de regels houden', aldus deze anonieme zegsman. Enige medewerking van de betrokken vissers lijkt het hoofd van de afdeling communicatiesystemen van European Space Agency (ESA), P. Bartolome wel een belangrijke voorwaarde voor het welslagen van de opzet. Technisch levert het satelliet-meldingssysteem dan volgens hem verder geen problemen op. ESA heeft experimenten uitgevoerd met een terminal voorzien van een navigatie-ontvanger op een auto en dat voertuig kon vanuit de centrale post in heel Europa nauwkeurig worden gevolgd. Het principe van het volgen van vissersschepen komt volgens Bartolome op hetzelfde neer. Er zal dan een compleet systeemstation ergens in Nederland moeten worden ingericht en de kosten daarvan schat hij tussen de een en twee miljoen gulden. De apparatuur aan boord van de schepen zal tussen de vijf- en tienduizend gulden moeten kosten, afhankelijk van het aantal benodigde units. 'Dat zouden wij zelf moeten betalen', reageert Nooitgedagt, 'dat doen we natuurlijk nooit.' Intensievere controle Begin 1989 kondigde het ministerie van Landbouw, Natuurbeheer en Visserij intensievere controlemaatregelen aan. Het aantal vaaruren van de AID-controleurs met de marine werd verdubbeld, de surveillance met vliegtuigen verdrievoudigd. 'Zouden al die maatregelen nu plotseling niet meer toereikend zijn', vraagt Nooitgedagt zich af. De voorzitter van de vissersbond propageert al geruime tijd dat de oplossing voor de problematiek allereerst moet worden gezocht in sanering van de Nederlandse vissersvloot.

'Er is op dit moment een overcapaciteit en die controleer je niet weg', zegt hij. Minister Braks zou onlangs hebben verklaard de rijksbijdrage aan de sanering te verhogen als het bedrijfsleven die handreiking ook doet. Volgens Nooitgedagt is de bijdrage van het bedrijfsleven opgetrokken met 50 procent, maar heeft de minister nu te kennen gegeven nieuwe EG-initiatieven af te wachten. De EG-doelstelling op dit moment is dat er eind 1991 in Nederland 160.000 paardekrachten gesaneerd zijn. Eind 1989 moest 10 procent van dat totaal zijn bereikt en daar zit men ruim boven. Voor sanering zijn tot nog toe 44 schepen aangemeld. De totale operatie is begroot op 110 miljoen gulden, waarvan 10 miljoen wordt betaald door het Nederlandse bedrijfsleven, 40 procent door de EG en de rest door de Staat der Nederlanden. Volgens woordvoerder M. Tissen van het ministerie van Landbouw, Natuurbeheer en Visserij is niets bekend over een verhoging van de bijdrage van het bedrijfsleven. 'Het heeft ook heel lang geduurd voor eindelijk de bijdrage van tien miljoen gulden binnen was.'

Ten aanzien van het satelliet-meldingssysteem zegt de woordvoerder dat voorlopig alleen de technische haalbaarheid zal worden onderzocht. De herbezinning na de intensievere controle in 1989 is volgens het ministerie nodig gebleken omdat het nog niet afdoende werkt.

'Wat dat betreft zou meneer Nooitgedagt eens met zijn eigen achterban moeten praten', aldus Tissen. 'We moeten langzamerhand op ieder vissersschip vijf AID-controleurs plaatsen.'

    • Hidde van der Ploeg