Gerucht aftreden Gorbatsjov brengt markt in onzekerheid

UTRECHT, 3 febr. - De financiele markten werden deze week door Oosteuropese politieke ontwikkelingen danig op de proef gesteld.

Vooral het gerucht van dinsdag dat Gorbatsjov als partijleider zou aftreden betekende onzekerheid. Een belangrijk effect hiervan was dat de dollar enkele centen omhoog schoot. Zij het voor even. Voor de guldenverhouding tegenover de D-mark betekenden de politieke uitspraken inzake een Duits-Duitse hereniging en het aanblijven van Gorbatsjov vervolgens de belangrijkste redenen voor enige verzwakking. De oplevende internationale interesse voor de D-mark laat zich voorts afleiden uit het feit dat de Duitse geldmarkttarieven een daling vertoonden ondanks een krappe toewijzing van speciale beleningen door de Bundesbank. De Nederlandsche Bank bleek dan ook niet in staat om haar tarief, dat zij eerder twee maal met 0,1 procent had verlaagd, opnieuw omlaag te brengen. De internationale belegger zag overigens geen redenen om het renteverschil tussen de twee geldmarkten te wijzigen, zodat hier eenzelfde lichte rentedaling optrad als in de markensfeer.

Op de Nederlandse en Duitse obligatiemarkten bleken de beleggers deze week echter niet bereid om met een lager effectief rendement genoegen te nemen. De geldmarkt verkrappende maatregel van de Duitse centrale bank werkte wellicht als een waarschuwing dat ook bij een positieve politieke ontwikkeling de ruimte voor rentedaling minimaal zou kunnen zijn. De rentestand is immers mede afhankelijk van de factor economische groei. Een zekere bevestiging van deze teneur werd gevormd door het feit dat de coupon van een nieuwe Duitse staatslening niet op 7,5, maar op 7,75 werd vastgesteld bij een uitgiftekoers van 100 procent. De manier van noteren werd deze week gewijzigd, zodat in Amsterdam voortaan in honderdsten achter de komma wordt gerekend. Eurokapitaalmarkt Hoewel de koersen op de Amerikaanse vastrentende markt afgelopen week (tot vrijdagmiddag) per saldo nagenoeg onveranderd bleven, gebeurde dit in een klimaat van onrustige handel. Woensdag zorgde president Bush voor een opleving door zijn voorstel om de Amerikaanse troepensterkte in Europa te reduceren. Dit kan tot een geringer begrotingstekort en een afnemend beroep op de kapitaalmarkt leiden. Op dezelfde dag verklaarde Fed-voorzitter Alan Greenspan dat hij de kans op een recessie aanzienlijk kleiner dan 50 procent acht, hetgeen door de markt geinterpreteerd werd als teken dat er voorlopig geen daling in het tarief voor Fed-funds te verwachten valt. Een indicatie dat het recessiegevaar in de VS inderdaad afneemt, kwam gisteren toen bekend werd gemaakt dat de werkgelegenheid in de niet-agrarische sektor in januari met 275.000 arbeidsplaatsen toenam. In eerste instantie werd hierop door de obligatiemarkt met koersdalingen gereageerd.

Ook de Eurodollarmarkt ging gebukt onder koersfluctuaties. De Wereldbank wacht met het uitbrengen van een anderhalf miljard dollar grote 'jumbo-lening' tot de markt in rustiger vaarwater terecht is gekomen.

Dinsdag werd de markt overspoeld door een vloed van Japanse leningen met aandelen-warrants. In totaal werd voor 1,25 miljard dollar aan dit soort leningen geemitteerd. Bij een emissie van Mitsui zorgde syndicaatsleider Salomon Brothers voor een primeur. Voor het eerst sinds Japanse debiteuren de Eurokapitaalmarkt betreden met voornoemde leningen was het mandaat niet in Japanse handen. Beweerd wordt dat het Japanse ministerie van financien dit mandaat heeft goedgekeurd teneinde de gemoederen op de Eurokapitaalmarkt te kalmeren. Enige tijd geleden ontstond opschudding toen bekend werd dat de Japanse overheid de mogelijkheden bestudeerde om haar grip op de Euroemissies van dit soort leningen te versterken. Gevreesd werd dat veel Japanse debiteuren er toe zouden overgaan meer leningen op de binnenlandse markt uit te brengen. Voor de Eurokapitaalmarkt waar de Japanse leningen met een aandelenkarakter nagenoeg geheel verantwoordelijk waren voor de groei van de totale markt in 1989, zou dit een forse aderlating betekenen. Bron: Beleggingsonderzoek Rabobank Nederland.