Dit is een artikel uit het NRC-archief Dit artikel is met behulp van geautomatiseerde technieken gedigitaliseerd en voorzien van metadata die de inhoud beschrijven. De resultaten van deze technieken zijn niet altijd volledig correct, we werken aan verbetering. Meer informatie.
Bekijk hele krant

NRC Handelsblad

Economie

Benoeming in recordtijd bekendgemaakt Michail Gorbatsjov nieuwe partijleider Sovjet-Unie

Door onze correspondent RAYMOND VAN DEN BOOGAARD MOSKOU, 12 maart — De 54-jarige Michail Gorbatsjov, het jongste lid van het Sovjet-Politburo, is gisteren benoemd tot nieuwe partijleider in de Sovjet-Unie. Tussen de aankondiging van zijn benoeming en de bekendmaking van het overlijden van zijn voorganger Konstantin Tsjernenko verliepen slechts vier uren. Waarnemers in Moskou zien dat als een aanwijzing dat politiek in het Kremlin reeds geruime tijd alles in gereedheid was voor een overlijden van Tsjernenko.

Michael Gorbatsjov heeft, in navolging van zijn voorganger, de functie van secretaris-generaal van het Centraal Comité. Voor Tsjernenko in zijn andere rol, die als staatshoofd, is nog geen opvolger benoemd. Na de bekendmaking van Tsjernenko's overlijden volgden de gebeurtenissen in Moskou elkaar gisteren met grote snelheid op. Na het overlijden van Brezjnev in 1982 en dat van Andropov vorig jaar, duurde het steeds enige dagen voordat in Moskou het Centraal Comité (het „partijparlement") bijeen kwam om een opvolger te kiezen. Gorbatsjov, die onder de zondag na lange ziekte overleden Tsjernenko al geruime tijd gold als tweede man binnen de leiding, werd volgens het officiële communiqué van het Centraal Comité ter vergadering voorgedragen voor het hoogste ambt door minister van buitenlandse zaken Andrej Gromyko. Continuïteit Westerse waarnemers in Moskou verwachten van Gorbatsjov meer nadruk op economische hervorming en modernisatie in het algemeen dan onder diens voorganger tot stand kwam. Zij waarschuwen echter tegen te hoge verwachtingen op korte termijn en wijzen erop dat Gorbatsjovs rede gisteren in het Centraal Comité in het teken van de continuïteit stond.

Gorbatsjov kondigde een „beslissende wending" van de economische politiek ter bevordering van meer efficiency aan, maar trad niet in details. De onder Andropov en Tsjernenko uitgewerkte lijn zal worden voortgezet, zei hij. Goede wil Bij Gorbatsjovs opmerkingen over buitenlandse politiek viel een zware nadruk op het streven naar betere betrekkingen met China op. Ten aanzien van het Westen zei Gorbatsjov dat de Sovjet-houding „goed bekend" is. „Wij zullen goede wil beantwoorden met goede wil (...) maar de belangen van ons vaderland en zijn bondgenoten nooit uit het oog verliezen." In het centrum van Moskou begon gisteravond nog het défilé langs de baar van Tsjernenko. Eerst maakte het politburo zijn opwachting, en op de televisie zag men Gorbatsjov in gesprek met Tsjernenko's weduwe, Anna Dmitrievna.

Het portret van Gorbatsjov, de jongste Sovjet-partijleider sinds Stalin, sierde vanochtend de voorpagina van alle Sovjet-kranten. In afwijking van de gewoonte was het portret van de overledene naar een binnenpagina verhuisd. Ongewoon was ook dat in het communiqué van het Centraal Comité Gorbatsjovs verkiezing „eensgezind" werd genoemd in plaats van „eenstemmig" zoals gebruikelijk.

Leden van het Centraal Comité van de communistische partij van de Sovjet-Unie bewijzen in het Vakbondshuis de laatste eer aan Konstantin Tsjernenko. (Foto Tass)