Dit is een artikel uit het NRC-archief
Bekijk hele krant

NRC Handelsblad

Economie

'Laat tekort los als norm voor begroting'

Door onze sociaaleconomische redactie DEN HAAG, 18 febr. — De overheid moet de feitelijke hoogte van het financieringstekort los laten als norm voor haar begrotingsbeleid. Ze moet deze vervangen door een norm voor de uitgaven. Mee- en tegenvallers tijdens het begrotingsjaar moeten worden opgevangen via beperking of vergroting van de staatsschuld en niet door tussentijdse ombuigingen van de uitgaven. Dit werd vanmiddag voorgesteld door prof. dr. E. J. Bomhoff in een rede die hij uitsprak ter gelegenheid van zijn officiële ambtsaanvaarding als hoogleraar in de monetaire economie aan de Erasmus universiteit. Bomhoff is van mening dat n °g belangrijke bezuinigingen m oeten worden doorgevoerd in de uitgaven van de overheid en Jie sociale zekerheid in Neder'&nd. Hij baseert dat standpunt j>P zijn waarneming dat de betasting- en premiedruk in ons land veel hoger is en bovenwen sneller stijgt dan in Westyuitsland en andere Europese landen. Uitgaande van de veronder«elüng dat de bekwaamheid ^ de ijver van de Nederlandse kroepsbevolking niet belang"Jk afwijkt van de situatie in ^ omringende landen zou de totale belasting- en premiedruk echter noch belangrijk "°ger mogen zijn, noch sneller Jwgen stijgen dan in die lanBomhoff meent wel, dat bij "®t bezuinigen andere normen Roeten worden gehanteerd an thans. Het huidige beleid We rkt naar zijn mening grote ^zekerheid in de hand. DoorJat de overheid de hoogte van feitelijk financieringste^ r t als norm hanteert bij het ^grotingsbeleid, zijn bij tegenvallers tussentijdse bezuil'S'ngen noodzakelijk. Niet alee n leidt dit tot onzekerheid in e economie, het leidt ook tot "betrouwbaarheid van de beSfotinggpolitiek. p olitici maken aan het begin

van het jaar afspraken over wat ze zullen uitgeven, maar moeten die afspraken na korte tijd als weer veranderen, omdat de norm van het feitelijk financieringstekort voor dat jaar anders overschreden dreigt te worden. De Rotterdamse hoogleraar bepleit een systeem, waarin voor meerdere jaren afspraken worden gemaakt over een beperking van de uitgaven van de collectieve sector. Daarbij zouden voor verschillende categorieën van uitgaven verschillende normen kunnen worden gesteld. Bijvoorbeeld voor de overheidsconsumptie, de overheidsinvesteringen en de overdrachtsuitgaven. Niet wijzigen De jaarlijkse uitgavennorm, waarop de politici zich vastleggen, mag niet worden gewijzigd. Zijn er toch onverwachte tegenvallers in de inkomsten of uitgaven, dan moet de staatsschuld dat jaar worden vergroot. In zijn voorstel fungeert de staatsschuld als een buffer bij het opvangen van financiële mee- en tegenvalles op de begroting. Naar de mening van Bomhoff mag de staatsschuld ieder jaar iets toenemen, wanneer de belastingontvangsten toeneriien vanwege de economische groei. Daardoor ontstaat er meer ruimte voor rentebetalingen op de uitstaande staatsschuld. De staatsschuld mag echter niet meer toenemen wanneer een vergroting zou leiden tot een verzwaring van de toekomstige belastingdruk. In de afgelopen jaren is de staatsschuld zo sterk toegenomen, dat de rentelasten voor de overheid enorm zijn gestegen. Om de toekomstige belasting- en premiedruk te beperken, zullen daarom volgens Bomhoff forse bezuinigingen nodig zijn. (E. J. Bomhoff: ,J)e kunst van het bezuinigen", Rotterdamse monetaire studies nr. 2, Erasmus Universiteit Rotterdam)

Prof. dr. E. J. Bomhoff