Branded Content
Branded Content XTR Branded Content is de commerciële content op nrc.nl. De inhoud valt buiten de redactionele verantwoordelijkheid van NRC Media.

Energiebesparing telt voor drie

Met meer windparken op zee, nieuwe wijken zonder gasaansluiting en daken vol zonnepanelen, zetten we grote stappen in de energietransitie. We zouden bijna vergeten dat we door substantieel energie te besparen, zelf ook flink kunnen bijdragen aan dat proces.

De energietransitie blijft voor velen van ons iets abstracts. Energieleveranciers, overheden en andere grote partijen zijn ermee bezig: zij zijn het die plannen maken voor windparken op zee en het dichtdraaien van de gaskraan. Berichten in de media gaan over de grote ambities en investeringen – best logisch dat we dan het idee hebben dat de energietransitie vooral een ver-van-mijn-bed show is. En ook dat we denken dat we er zelf niet veel aan kunnen doen. Niets is minder waar.

Energie besparen: driemaal effect

Consumenten hebben namelijk een belangrijke troef in handen: een goede manier om de energietransitie een boost te geven, is immers minder energie gebruiken. Wat je niet gebruikt, hoef je immers niet op te wekken. En volgens de website van het Klimaatakkoord, tikt energiebesparing zelfs extra aan: ‘Bij de opwekking van elektriciteit gaat ook energie verloren aan warmte en transport. Bij elk beetje elektriciteit dat je bespaart, hoeft er zeker 3 keer minder elektriciteit opgewekt te worden.’

In het kader van de energietransitie moet alle energie die we verbruiken duurzamer worden opgewekt. Daarin maakt Nederland inderdaad stappen: volgens cijfers van het CBS steeg het energieverbruik uit hernieuwbare bronnen in 2017 met 10 procent ten opzichte van 2016. Het energieverbruik uit zon (elektriciteit en warmte) steeg zelfs met meer dan 30 procent. Maar op het totale energieverbruik is het aandeel hernieuwbaar nog steeds relatief klein: slechts 6,6 procent van het totale energieverbruik in Nederland was in 2017 afkomstig van hernieuwbare bronnen.

‘Bij elk beetje elektriciteit dat je bespaart, hoeft er zeker 3 keer minder elektriciteit opgewekt te worden’

Meer hernieuwbare energie

Om het aandeel van hernieuwbare energie te vergroten, kunnen verschillende stappen worden ondernomen. De eerste en meest voor de hand liggende is het uitbreiden van de productiecapaciteit van duurzame energie. Op grote schaal gebeurt dit door de aanleg van nieuwe windparken op zee. Daarmee kan de productiecapaciteit snel toenemen: zo zal het nieuw aan te leggen offshore park Hollandse Kust Zuid 1 tot 1,5 miljoen huishoudens van duurzame stroom voorzien. Maar ook consumenten dragen daaraan bij, door zonnepanelen te plaatsen op daken die daarvoor geschikt zijn. Goed voor de energietransitie en een slimme investering die zich snel terugbetaalt.

Volgens een rapport van onderzoeksbureau Good! en het bedrijf Solar Solutions hebben inmiddels meer dan een half miljoen huishoudens zonnepanelen. Uitbreiding van de productiecapaciteit zet een grote stap voorwaarts. Er is echter een ‘maar’: elektriciteit uit wind en zon kan nog niet makkelijk worden opgeslagen voor gebruik op een later moment. Zo berekende Deloitte dat 50% van de totale vraag naar elektriciteit opgewekt kan worden uit zonne-energie als alle geschikte daken in Nederland met zonnepanelen zouden worden bedekt. Op dit moment is het nog niet mogelijk om van alle opgewekte energie nuttig gebruik te maken. Daarom wordt er ook op alle fronten hard gewerkt aan nieuwe opslagmethodes. Ook waterstof lijkt een veelbelovende oplossing.
Door energie te besparen, groeit het aandeel hernieuwbare energie verhoudingsgewijs in ieder geval sneller.

Bewust omgaan met elektriciteit is goed voor de energietransitie én je portemonnee

Connectiviteit vreet stroom

Er zijn nog meer redenen om in te zetten op meer energiebesparing. Met een lager stroomverbruik is Nederland beter voorbereid op een groeiende vraag naar duurzame elektriciteit. Zo wordt door de digitalisering van de samenleving en toenemende ‘connectiviteit’ van apparaten (het Internet of Things) de vraag naar (duurzame) elektriciteit de komende jaren groter. Onderzoeksinstituut CE Delft spreekt in het rapport Trends in ICT en Energie over een stijging van 40% tot 173% tussen 2013 en 2030, afhankelijk van het scenario (onder meer de mate waarin de technologie energiezuiniger wordt). Nu al verbruikt dataverkeer circa 5% van alle elektriciteit die we wereldwijd opwekken.

Als Nederland de komende jaren massaal afstapt van fossiele energiebronnen, zal de vraag naar elektriciteit fors stijgen. Daarom is enorme uitbreiding van duurzame elektriciteit een must. Bij volledige elektrificatie van de samenleving stijgt volgens onderzoekers van de Universiteit Groningen de vraag naar elektriciteit tot 2050 met maar liefst 50%. Daarbij tekenen ze aan dat als de uitbreiding van de productiecapaciteit van duurzame elektriciteit geen gelijke tred kan houden met de toenemende vraag, de benodigde stroom toch nog door gascentrales geleverd zal worden. Dat zou een vicieuze cirkel creëren.

Energie én geld sparen

Het huidige verbruik van elektriciteit zo laag mogelijk houden is hard nodig om voorbereid te zijn op een toenemende vraag naar elektriciteit in de toekomst. Bovendien helpt het ook in de eigen portemonnee. Bijna 40% van de energierekening van een huishouden gaat op aan elektriciteit maar volgens Milieu Centraal kunnen veel huishoudens hun stroomverbruik fors verlagen door een aantal simpele tips op te volgen. Bewust met elektriciteit omgaan, apparaten helemaal uitzetten, bijvoorbeeld, alle lampen vervangen door LED-lampen en was aan de waslijn drogen. Zo versnel je de energietransitie en spaar je ook geld. Dat is nog eens een win-win situatie!

Binnen één generatie fossielvrij

Investeren in nieuwe windparken, op zee en op land, is een van de manieren om het aandeel van duurzame energie in de totale energieverbruik te vergroten en de energietransitie te versnellen. Vattenfall, het Zweedse moederbedrijf van Nuon, investeert de komende twee jaren meer dan 2 miljard euro in duurzame opwek van energie in Noordwest Europa met als doel om binnen één generatie fossielvrij te kunnen leven.