Belangrijk: Voor het goed functioneren van nrc.nl maken wij gebruik van cookies (meer informatie).
Hiervoor hebben wij wel eerst je toestemming nodig. Klik op de groene knop als je hiermee akkoord gaat.

Op 6 juni knipoogt de zon

Als Nederland op 6 juni de zon opkomt, is er een zeldzaam astronomisch verschijnsel gaande. De planeet Venus is dan bezig voor de zon langs te trekken. Een knipoog van de zon, die prachtig laat zien hoe het zonnestelsel in elkaar zit. Met het blote oog is dit niet te zien: het silhouet van Venus is veel kleiner dan de zonneschijf. Hoe zo’n passage eruit ziet, waarom het zo zeldzaam is en wat je ermee kunt, wordt getoond in diverse video’s.

Het meest indrukwekkend zijn de films waarin je alleen het silhouet van Venus de schijf van de zon ziet oversteken.

Een filmpje van de universiteit van Oxford legt in een duidelijke animatie uit waarom dit maar zo zelden gebeurt. De ‘Sciencecast’ van NASA heeft de grootste beeldenrijkdom, onder andere een foto waarop je Venus én het ruimtestation ISS voor zon langs ziet gaan (hopelijk niet met Photoshop gecreëerd). NASA en een reportage van de site TransitOfVenus.org vertellen smakelijk over pogingen in 1769 om uit een transit van Venus de afstand tot de planeet af te leiden.

Onder de video’s op TransitOfVenus.org is ook een opname van de Transit of Venus March van John Philip Sousa, die hij schreef ter ere van de transit van 1882. Zeer toepasselijk is dit werk meer dan een eeuw zoek geweest. Het is in 2003 herontdekt.

Geplaatst in:
Bekijks
Lees meer over:
astronomie
eclips
planeet
sterrenkunde
transit
Venus
verduistering
zon
zonnestelsel
zonsverduistering

10 reacties op 'Op 6 juni knipoogt de zon'

Dick Borstlap

Heeft de zon een oog met leden?

Unknown Known

Veel dank voor het feit dat dit artikel vóór 6 juni is gepost, i.p.v. op 7 juni. Ik ga zeker kijken met mijn verrekijker en een stukje papier.

Mark

De Venusovergang is wel degelijk met het oog (zonder kijker of telescoop) waar te nemen, maar je moet natuurlijk wel een eclipsbrilletje als bescherming gebruiken. Bij een Mercuriusovergang heb je wel een kijker nodig.

Siegfried Bok

Geachte Herbert Blankenstein,
Mag ik U vragen: Wat heeft dit “natuurverschijnsel” met wetenschap te maken?
Kunt U mij ook vertellen wat de invloeden hiervan op aarde zijn?
Volgens astrologen komt er binnenkort een natuurverschijnsel dat heet een “confrontatie tussen Pluto en Uranus, die meestal voor extreme veranderingen op aarde kan leiden.
Misschien gelooft U als wetenschaps-journalist niet in astrologie, maar het was ooit wel een wijsheid die voorspellingen kon doen op aards niveau.
Maar misschien is de wetenschap al zodanig verworden dat iets zien al wetenschap is.

Sander van der Wal

@Siegfried Bok

Vanuit wetenschapshistorisch oogpunt is een Venustransitie interessant omdat daarmee de afstand van de Aarde tot de Zon berekend kon worden. De wetten van Kepler vertelden iets over de schaal van het zonnestelsel, maar niet over de absolute afstanden. Door Venus op diverse plaatsen op Aarde waar te nemen konden wetenschappers de parallax van Venus meten, en daarmee de afstand van Venus tot de Aarde. En met die afstand werden gelijk alle andere afstanden ook bekend.

Voor wat moderner wetenschap, Hubble gaat kijken of de sporen van de Venus-atmosfeer terug te vinden zijn in het spectrum van de zon. Omdat Hubble zelf niet op de Zon gericht kan worden wegens de veel te grote helderheid van de Zon, wordt de Maan als spiegel gebruikt: http://hubblesite.org/newscenter/archive/releases/2012/22/image/c/. Het idee is dat dit een indicatie geeft of de atmosfeer van exoplaneten terug te vinden is als zo’n exoplaneet voor zijn zon staat tijdens een bedekking.

michel kosters

iets niet zien is in ieder geveal geen wetenschap

Herbert Blankesteijn

Geachte heer Bok,

Ik denk dat ik namens de hele wetenschapsredactie spreek als ik zeg: hier beschouwen we astrologie inderdaad niet als wetenschap, en de fysica van het zonnestelsel wel. U mag geloven wat u wilt maar wat u blijkbaar zoekt zult u hier niet vinden.

m.vr.gr. Herbert Blankesteijn

Siegfried Bok

Geachte Herbert Blankenstein,
Dank dat U de moeite nam om hierop te reageren.
Waarschijnlijk valt numerologie net zoals astrologie bij U en Uw collegae onder sprookjes uit de oude doos.
Maar!!
Wist U dat mensen voor hoge functies in het bedrijfsleven – veelal in het geheim – zowel door astrologen en numerologen worden benaderd voor hun functie?
Ik was zelf medisch specialist en kanker-researcher en kwam bij toeval in aanraking met de moderne vorm van acupunctuur – de electroacupunctuur – die door de medische wetenschap werd en nog steeds wordt verguisd als onzinnigheid.
Maar het is wel onderdeel van een onvoorstelbare wijsheid daterend uit zo’n 6000 jaar geleden.
En het was toevallig wel deze meerkennis, die het mogelijk maakte mijn research naar het ontstaan van kanker na 15 jaar te kunnen afsluiten.
Mocht U zich als wetenschapsjournalist geroepen voelen om hierover te lezen dan nodig ik U graag uit op http://wetenschapeindtijd.blogspot.com/2012/05/een-nostalgische-terugblik-van-mijn.html
Maar ik raad U wel aan hierover niet te publiceren, want dit zou een blamage voor de reguliere wetenschap zijn.
Tenslotte heeft U er waarschijnlijk nooit bij stilgestaan dat research letterlijk heronderzoek betekent.
U behoeft het absoluut niet te geloven, want dat doen wij nog slechts in het bolwerk “De Kerk”.
Ik neem aan dat U een heilig ontzag heeft voor de hedendaagse geneeskunde, die met exact dezelfde middelen werk als de wapenindustrie.
Ik ben in ieder geval blij dat ik dit bolwerk van hoogmoed heb verlaten.

tieske

Geachte heer Bok,
Mijn dank voor een vermakelijke zoektocht.
Ik zag dat 6 (!) van uw 7 artikelen verschenen zijn in het blad Medical Hypothesis, een blad onder de Elsevier paraplu. Vooraanstaande reguliere wetenschap? Welnee, kijk en leer dat AIDS niet veroorzaakt wordt door HIV, dat masturberen goed is voor een verstopte neus op: http://www.sciencebasedmedicine.org/index.php/is-there-a-role-for-speculative-journals-like-medical-hypotheses-in-the-scientific-literature/
Ik overweeg een abbenoment, want dat is bewezen: lachen is gezond: Complement Ther Med. 2011 Jun;19(3):170-7.

hendrikus vannerie

@ tieske,
Geweldig dat er eindelijk eens iemand is die verder is gaan kijken dan haar neus lang was.
Het adagium “bij twijfel begint de waarheid”doe je eer aan op deze manier.
Veel lol met je abonnement…en vooral overal om blijven lachen…..Dat deden de mensen op de Titanic tenslotte ook !

Reageer op 'Op 6 juni knipoogt de zon'

Op deze site gelden onze huisregels. U kunt een gravatar gebruiken.