Antwoord op de eerste #vrijdagmiddagvraag
De Bemelse Mosasaurus, te zien in het Natuurhistorisch Museum Maastricht. Foto A. Wielens
Het antwoord op de allereerste editie van de #vrijdagmiddagvraag is door velen geraden: het fossiel op de foto is inderdaad een Mosasaurus. Mosasaurus hoffmanni, om precies te zijn.
Het skelet op de foto staat bekend als de ‘Bemelse Mosasaurus’ en is in al zijn angstaanjagende glorie te bewonderen in het Natuurhistorisch Museum Maastricht. Snuitpunt, kaken, ruggenwervels en andere fossiele resten van het dier werden in 1953 in de buurt van Bemelen in Zuid-Limburg opgegraven. Het skelet dat nu in Maastricht wordt tentoongesteld is een reconstructie gebaseerd op originele botten die in de vitrines op de voorgrond te zien zijn. Dat zegt Anne Schulp, paleontoloog en mosasaurusspecialist.
De naam Mosasaurus betekent letterlijk ‘Maashagedis’, maar in de Maas heeft het dier nooit gezwommen. Toen Mosasaurus hoffmanni leefde, zo’n 66 miljoen jaar geleden, was Zuid-Limburg nog een tropische zee. Met hun grote kaken en vlijmscherpe tanden verslonden de zeereptielen alles wat los en vast zat. Zeevogels, vissen, ammonieten, schelpen en andere zeereptielen verdwenen allemaal in de mosasaurusmaag.
Van snuit tot staart meet de Bemelse mosasaurus ongeveer 8 meter. “Dit was een kleintje”, zegt Schulp daarover. “Mosasaurus hoffmanni kon wel 14 meter lang worden. Eén onderzoeker die graag naar boven afrondt spreekt zelfs van 17 meter.” Daarmee stond de Mosasaurus fier aan de top van de voedselketen. “Andere roofdieren hadden het nakijken”, zegt Schulp. “Haaien werden in de Maastrichtse Krijtzee maar 3 meter lang.”
Zoals j.loerakker al opmerkte, is er in 1794 een Nederlands Mosasaurusfossiel door Franse soldaten geroofd en naar het Muséum national d’Histoire naturelle in Parijs gebracht. Dit is echter níet de Mosasaurus die als eerste werd gevonden. Die eer gaat naar een schedel die in 1766 in mergelgrotten van de Sint Pietersberg is ontdekt. Dat fossiel is tot op de dag van vandaag in het Teylers museum in Haarlem te zien.
In 2009 keerde de Parijse Mosasaurus even terug naar zijn vindplaats in Maastricht, voor een speciale tentoonsteling. Een bijzonder moment. Voor Anne Schulp was het alsof “de helft van het werk van Van Gogh wordt binnen gerold”:
Zelf heeft Schulp net een Mosasaurusfossiel naar Angola terug gebracht. “De beste vindplaats voor mosasauriërs in het zuidelijk halfrond”, volgens hem. Voor Kennislink hield hij een blog bij over zijn werk en belevenissen in Angola.
