*

Spanjaarden staan op tegen de crisis :: nrc.nl

Spanjaarden staan op tegen de crisis

De banken redden jullie, van de armen stelen jullie

Het duurde even, maar de maatschappelijke onvrede over de crisis in Spanje heeft de straat bereikt. Zondag gingen in verscheidene steden duizenden mensen de straat op. Ze protesteerden tegen de dure huizenprijzen. Tegen de hoge (jeugd)werkloosheid. Tegen de politiek en de vakbonden die hen niet zouden vertegenwoordigen. Tegen korten op zorg, onderwijs en sociale voorzieningen terwijl banken met staatssteun overeind worden gehouden. Tegen alles.

De opkomst was niet uitzonderlijk hoog. In buurland Portugal gingen 12 maart honderdduizenden de straat op met soortgelijke klachten. En ook in Spanje zelf werd eerder veel massaler gedemonstreerd. Tegen de inval in Irak en tegen terreur. Ook een algemene staking van de vakbonden trok eind september meer betogers.

Het protest krijgt nu echter alsnog een nieuwe dynamiek. Zondag bleef een clubje van tientallen antisistemas (autonome beroepsdemonstranten) hangen op Puerta del Sol, het centrale plein van Madrid. Dinsdagochtend werden ze met het nodige politiegeweld weggeveegd. Gisterenavond werd via Facebook en andere websites opgeroepen het plein te heroveren. De opkomst van circa 15.000 personen moet ook de initiatiefnemers verbaasd hebben. Sinds vannacht is ‘Sol’ in handen van de betogers. Ze hebben kamp opgeslagen en zijn niet van plan weg te gaan. In een dozijn andere steden zijn vergelijkbare sit-ins begonnen.

Het is niet vreemd dat dit protest uitbarst – het is eerder verwonderlijk dat het zo lang duurde. Na drie jaar diepe crisis is 21 procent van de Spaanse beroepsbevolking werkloos (officieel tenminste: velen klussen zwart bij). Jongeren zijn hoger opgeleid dan ooit , maar 43 procent van hen zit zonder baan (opnieuw: officieel). Van de hoger opgeleiden met werk, doet bijna de helft bovendien werk onder zijn niveau. In 1,4 miljoen huishoudens zitten beide partners zonder werk. Hypotheeklasten hangen veel gezinnen reeds als een molensteen om de nek, maar zullen door de stijgende rente alleen maar zwaarder gaan wegen.

Als jullie ons niet laten dromen, laten we jullie niet slapen

Het tijdstip van het protest is niettemin pikant. Zondag zijn lokale en regionale verkiezingen in grote delen van Spanje. De regerende socialistische arbeiderspartij (PSOE) van premier Zapatero zal een pak slaag krijgen. Weinig Spanjaarden steunen zijn regering nog. Vooral linkse kiezers zullen zondag niet op de socialisten stemmen, of thuisblijven. De oppositionele centrumrechtse Volkspartij (PP) zal in veel regio’s en gemeentes de macht krijgen.

De demonstranten op Sol roepen op geen van beide partijen te steunen. Er is veel polarisatie tussen PP en PSOE, maar de demonstranten noemen die kunstmatig. Uiteindelijk dienen de politieke partijen alleen hun eigen belangen en die van bedrijfsleven en de financiële sector, zeggen ze. Zij raadden aan te stemmen op kleinere partijen en zo de kliek van ‘PPSOE’ een signaal af te geven. Niet toevallig bevinden veel van die partijen zich ter linkerzijde van het politieke spectrum.

Vooral voor de PSOE is het protest daarom slecht nieuws. Weinig mensen die nu op Sol demonstreren, zouden sowieso ooit rechts stemmen. Maar het protest kan wel traditionele PSOE-kiezers motiveren eens een andere (linkse) stem te overwegen. Kandidaten van de PSOE spreken inmiddels omstandig hun sympathie uit voor de protestbeweging, maar op Sol werd daar vanochtend lacherig op gereageerd.

Het ontbreekt ons niet aan geld, we hebben te veel dieven


De eisen van de demonstranten, die zeggen zeker tot zondag te blijven, zijn diffuus. Ze lopen uiteen van ‘betaalbare woningen’ en ‘waardig werk’ tot ‘legaliseer drugs’ en ‘meer dierenasielen’. Dat er door de crisis nu even geen geld is voor sociale politiek bestrijden ze. Politici moeten minder verbrassen aan dienstwagens en andere luxe. Niet corrupt zijn. Er zou directe democratie moeten komen. Niet stemmen op een lijst, maar op de persoon. Meer referenda.

Deze eis (‘echte democratie, nu’) is echter maar een kant van het verhaal. En ander belangrijk deel van de woede richt zich op de financiële sector. Tien, vijftien jaar lang was de bouwsector de motor van de economie. Veel burgers gokten mee (en wonnen) in het piramidespel dat de huizenmarkt in feite was. Dat nu banken gered moeten worden, omdat anders de hele economie zou instorten, gaat er bij veel Spanjaarden echter niet in. Dat mensen hun huis uitgezet worden door dezelfde banken die miljardeninjecties kregen (en nog nodig zullen hebben), vinden ze niet te verdedigen. Het is, vinden ze, vooral de corrupte elite in zakenwereld en politiek die het meest van de bouwzeepbel profiteerde. Die zou nu ook de hoogste prijs moeten betalen.

Geplaatst in:
Spanje divers

4 reacties op 'Spanjaarden staan op tegen de crisis'

Niek Heering

Een journalistiek mooi, want helder en uitgebreid bericht! Dank.

Jerry Mager

Tegen “de crisis” kun je niet opstaan. Je kunt wel opstaan tegen diegenen die volgens jou hoofdverantwoordelijken zijn vóór “de crisis”.
“De crisis” is een anonieme entiteit of beter gezegd: een versluierend etiket dat de voornaamste veroorzakers van die crisis onder een noemer brengt die hen anonimiteit verschaft.
“De crisis” wordt ons, brave niet-demonsterende burgers, als een onvermijdelijke natuurramp aangesmeerd.

De teksten op de borden zeggen duidelijk tegen wie en waartegen die Spaanse demonstranten demonstreren. Bijvoorbeeld de teksten: “Het ontbreekt ons niet aan geld, we hebben te veel dieven” en “De banken redden jullie, van de armen stelen jullie,” vind ik zeer terzake en to the point.

Waarom trouwens blijkbaar goedgeïnformeerde protesteerders “beroepsdemonstranten” genoemd? Zijn autonoom-denkende burgers die tegen misstanden demonstreren per definitie beroepsdemonstranten? Wie plakt hen dat etiket op? Zouden vastgoedhandelaren, bankiers en vele politici dan niet het predikaat van criminele pathologische leugenaars verdienen? Of incompetente corrupte sjoemelaars?

“Veel burgers gokten mee (en wonnen) in het piramidespel dat de huizenmarkt in feite was.” Veel burgers, goed, dat mag zo wezen, maar er waren en zijn dus ook burgers die enorm verloren, terwijl bankiers en andere categorieën vermogensbeheerders nóóit verliezen. Integendeel! Terwijl zij net zo goed een piramidespel spelen – vaak zelfs optuigen – met andermans geld! Vermeld dat er dan s.v.p. ook bij.

Kortom: het hangt er maar net vanaf welke invalshoek je als beschrijver-journalist kiest, of misschien nauwkeuriger: bij welk vertoog (discours) je asiel zoekt.

Dat de meeste Spanjaarden waarschijnlijk vinden: “Dat mensen hun huis uitgezet worden door dezelfde banken die miljardeninjecties kregen (en nog nodig zullen hebben), vinden ze niet te verdedigen. Het is, vinden ze, vooral de corrupte elite in zakenwereld en politiek die het meest van de bouwzeepbel profiteerde. Die zou nu ook de hoogste prijs moeten betalen.“ vind ik alleszins te begrijpen.
Waar zijn politici anders voor? Toch niet alleen voor het verkondigen van steeds doorzichtiger en steeds onbeschaamder praatjes voor de vaak?

anne elisabeth

Hallo Merijn, goed verslag en gelukkig zie ik dat je nu ook de massawinsten, in de afgelopen decennia, van de gewone burger noemt.

Niet kunnen kiezen tussen PPen PSOE. Helemaal mee eens, ook ik vind het moeilijk om te kiezen zondag, al ben ik 58 jaar mét inkomen en geen werkloze jongere. In veel gemeentes is wel een alternatieve keuze, maar na me erin verdiept te hebben, hangen die net zo hard Psoe of PP programmatuur aan en de vertegenwoordigers ervan hangen ook net zó vriendjespolitiek aan, dus…..

Ik zou willen dat de jongeren hun eigen ideale partij opzetten of, van mijn part, partijen, want dát stoort me, in álle protesten, die ik op zich heel goed begrijp.

Waarom deze ‘tot op de bodem ongelooflijk verwende! jeugd van dit land’ wel aktie wil voeren, maar zelf geen enkele aktie onderneemt?! Wel klaagt over alles, maar nietsdoend – NIETS onderneemt en/of zélf opzet!

Dat mensen hun huizen worden uitgezet die de hypotheek niet kunnen betalen, is onontkoombaar, sorry, maar kopen is nu eenmaal een contract aangaan, bovendien ken ik hier in Andalucia heel erg veel sociale woningbouwprojecten, met goede nieuwe huizen tussen 30.000 en 50.000euro. Met een hypotheek van 50 jaar kosten die per maand tussen de 100 en 200 euro en dat is prima te doen voor iedereen. Maar een kennisje, die ik vroeg wanneer ze gaat trouwen, antwoordde “si mi padre paja la fiesta y mi casa”. Dit is een werkende! jonge vrouw met ouders rond de 50jaar. Ouders die beiden hun hele leven hard werken in de bar die op naam van die dochter staat. Dit is de mentaliteit van de meeste jonge mensen hier die ze uitstekend verwoordde. De ouders vinden het overigens net zó normaal dat een kind dit vraagt/zegt!

Laat die nieuwe politiek daarom allereerst álle zwartwerkers en alle zwarte ‘bienes’ aanpakken én alle overledenen schrappen uit de kadastrale registers om daarna de erfenissen te belasten, of die nu wel of niet verdeeld zijn. Dán is de crisis hier in één week voorbij. Het is m.i. absurt dat mensen, die al tientallen tot honderden jaren dood zijn, in ons land, nog officieel! enorme eigendommen kúnnen hebben! Vernieuw het kadaster én de belastingdienst dus eerst maar eens.

Alleen, ik betwijfel of je daarvoor de massaal zwartwerkende massa jongeren op de pleinen én hun ouders én de massaal rijkgeworden erfgenamen van opa’s onroerend goed, van de afgelopen tientallen jaren, warm krijgt.

Gebrek aan geld noemt men hier het gegeven geen cash te hebben, maar ‘bienes’ = onroerend goed, noemt men nl. nog steeds geen geld en dat wordt juist nu, in slechte cash tijden niet ten gelde gemaakt, omdat! de prijzen niet hoog genoeg zijn naar de zin van de eigenaren. Eigenaren die doodgwone burgers zijn, soms met geen cent meer als een bijstands uitkering, waarin de ‘bienes’van opa’s niet worden meegewogen!

Groet van Anne

anne elisabeth

Nog een enorme misstand in ons land is het feit dat ‘weduwe én weduwnaar pensioenen’ vanaf overlijden tot de dood van de tweede partner lopen en dat samenwonen niet telt en dat een ‘nieuwe kinderen’ gewoon mogen!

Daar klaagt niemand over?

Voorbeeldjes?
Man van 45. Al 15 jaar weduwnaar. Hij had twee kleine kinderen toen zijn vrouw overleed, die zijn nu uit huis, getrouwd en hebben zelf kinderen. Hij woont sedert 5 jaar samen met een 40 jarige Russische. Daarvan heeft hij nu een kind van 3 en de tweede is onderweg. Hij heeft al 15 jaar een weduwnaar pensioen van 1000 euro per maand mét extra 200 euro p/m per minderjarig kind en zij is volgens de wet een alleenstaande moeder met minderjarig kind. Ze heeft een paar jaar gewerkt en krijgt nu bijstand voor een alleenstaande moeder, mét extra voor het minderjarige kind. Beiden werken zwart, zijn voor 80 euro per dag inhuurbaar, verzorgen de kleine beurtelings en heten in alle officiele papieren ‘árme mensen’!!!!!

Tel uit je winst!

Weduwe van 40 met twee pubers woont al jaren samen met man 43, waarmee zij een zoontje van 5 heeft. Zij krijgt 1000euro per maand weduwepensioen tot haar dood + 600euro de kinderhalfweespensioen tot de kinderen 21 zijn en als die dan nog thuis wonen en geen werk hebben loopt dat door tot x. Ze is gediplomeerd bejaardeverzorgster en werkt af en toe zwart voor zo’n 200 euro per maand.
Hij heeft altijd gewerkt als stucadoor en echt ongelooflijk veel geld uiteraard -zwart- verdiend. Hij is nu werkeloos, maar werkt zwart fulltime voor ongeveer 1000euro per maand. Hij is een beetje doof, speelt het spel goed mee en is er dus net op afgekeurd door de ww instantie. Krijgt nu zijn leven lang 600 euro invaliditeitspensioen. 3400euro netto komt er binnen in dit gezin, maar in alle officiele papieren heten ze ‘arme mensen’!!!!!

Ik kan er zó nog minstens een dozijn noemen. samenwonen samen kinderen hebben en als alleenstaand geregistreerd zijn omdat de wet samenwonen niet gelijk stelt aan getrouwd zijn en het woord ‘voordeurdelers’ hier nog moet worden uitgevonden.

De zogenaamde armen van ons oh zo mooie land!!!!!!!!!!!!