Sovjetreclame
Was er reclame in de Sovjet-Unie? Jazeker. Al lang voor de val van de USSR was het systeem moreel failliet: na 1960 wist men niets beters meer te verzinnen dan de Westerse welvaartsstaat na te apen. Het werd een vale kopie. Dat moest wel verkeerd aflopen: uiteindelijk willen de mensen dan toch het orgineel.
De Sovjetmens moest dus ook reclame hebben, al sloeg dat in het kader van de planeconomie als een tang op een varken. YouTube biedt al wat Sovjet-'retromercials'. Neem deze uit 1976, voor het parfum Charmes. (Not) Als ze dat maar niet opdrinken, liever deze Sidonia citroenlimonade uit 1974.
Maar ik vind vooral veel hilarische reclame uit de toenmalige Sovjetrepubliek Estland. Geen wonder, want daar werkte Harry Egipt, een lokale held die nu cultstatus geniet op internet. En terecht, want lust u na deze horrorreclame nog kip? Hier verkoopt Harry snoepjes, hier stoffen, hier ... citroenen en zelfs uien, hoewel dat meer een Postbus-51 spotje is. En dan is er nog een over mineraalwater uit een 'experimentele bierfabriek'. Wat is er precies gaande tussen de bodybuilder en de koeien? In elk geval hadden de meisjes het naar hun zin op technisch college nummer 16: een slimme meid is op haar toekomst voorbereid.
Eind jaren tachtig gingen Estland al heel ver. Gorbatsjov stond klein kapitalisme toe, reclame kreeg zelfs enig nut. Het genie Harry Egipt wist wel raad met de nieuwe vrijheid. Ik adviseer u deze clip uit te kijken: de ijsreclame voor Pinguin is ronduit pervers. (Op BoingBoing lees ik dat ze toen in Estland niet wisten wat een blowjob was. Sure.) 
En die zeeporgie in de parfumerie ... oef. De buren in Letland waren heel wat beschaafder.
Helder: Estland was rijp voor het kapitalisme. Waarom ze daar aan de grens van het Sovjetrijk zo actief in adverteren waren? Omdat de Esten Finse televisie ontvingen, begrijp ik. Het hielp als je dichter op de bron zat, een dagelijks venster op het Westen had. Zie bijvoorbeeld deze uit Oost-Duitsland voor de Trabant. En hier een niet ongeestig staaltje Hongaars goulashcommunisme, voor een cassetterecorder die kennelijk echt werkt.
