IKEA
Rusland vindt zijn geluk in de IKEA. Meer nog dan McDonalds geeft de Zweede keten de Russen het gevoel dat ze nu echt wereldburgers mogen zijn. Je mag er alles aanraken, op stoelen en bedden zitten zonder dat een bewaker je afsnauwt, kan de kinderen dumpen in het ballenbad en koopt al voor tien roebel (30 eurocent) een niet onsmakelijke hotdog, onbeperkte te overgieten met mosterd en mayonaise! Een wonder.
Er bestond scepsis toen IKEA hier in 2000 begon. Design voor het volk, daar zaten Russen toch niet op te wachten? Die wilden bloemetjesbehang, kasten met krullen, zigeunerjongentjes met traan. Nee dus, half Moskou heeft nu zijn huis vol Björns en Billi's.
De eerste IKEA in Chimki was in het weekeind al snel onbereikbaar, toen de tweede in 2002 opende met een koopjesregen, ontstond volstrekte chaos. Bij temperaturen van min twintig raakte de Moskouse ringweg verstopt door tientallen kilometers file. De klanten parkeerde hun auto's gewoon op de snelweg, burgers dreigden in hun auto's dood te vriezen. De perrons van metrostation Tjopli Stan stonden zo vol dat mensen nauwelijks in of uit de wagons konden stappen. In de velden rond het complex zag je zwarte kolonnes met grote plastic zakken door kniediep sneeuw ploegen. Het leek wel hongerwinter. Een wonder dat er die dag geen doden vielen.
Nog steeds worden de drie IKEA's in Moskou elk weekeind bestormd, de Zweden weten niet hoe snel ze nieuwe moeten bouwen. IKEA's worden tegenwoordig geleverd inclusief Megamall, monsterachtige complexen met hypermarkt, doe-het-zelf paleis, winkelcentrum, schaatsbaan, multiplex, foodcourt etc. Je kan er de hele dag rondhangen, en dat is de bedoeling. De grootste, Tjopli Stan, telde vorig jaar 52 miljoen bezoekers. De hele bevolking van Nederland, maar dan driemaal. Dit schreef ik over Ruslands nieuwe liefde voor het shoppen.