Vannacht eerste tv-debat campagne VS: Romney kan strijd met Obama openbreken
T-shirts met de beeltenissen van Obama en Romney bij een winkeltje in Denver (Colorado), waar vanavond het eerste grote tv-debat van de Amerikaanse verkiezingscampagne plaatsvindt. Foto AFP / Jewel Samad
Vannacht vindt het eerste televisiedebat plaats tussen Obama en Romney. De Amerikaanse verkiezingscampagne komt nu echt los. Romney krijgt in dit eerste debat een zeldzame kans om de strijd op het presidentschap weer open te breken. Een voorbeschouwing.
Het debat van vanavond, dat van drie uur tot half vijf Nederlandse tijd duurt en live te volgen zal zijn op onze site, gaat over de binnenlandse politiek. Vooral de economie staat centraal en verder komen onderwerpen als de gezondheidszorg en 'regeren' aan bod. Het debat wordt gehouden op de Universiteit van Denver in Colorado en wordt geleid door de ervaren Jim Lehrer van de Amerikaanse publieke omroep.
Bekijk via onderstaande stream vannacht het debat live mee (vanaf 3u):
'Romney kan wijzen op hoge werkloosheid en lage groei'
Vooral voor Republikein Romney, die in peilingen in veel belangrijke 'swing states' een paar procentenpunten achter staat op Obama, is het debat van vanavond een mogelijkheid om de campagne nog spannend te maken. Daarvoor moet hij eigenlijk in de aanval, hoewel onze VS-correspondent Guus Valk betwijfelt of Romney dat goed kan. Toch is dit eerste tv-debat in meerdere opzichten een kans voor Romney, vindt Valk:
"Romney moet eigenlijk in de aanval gaan, dat is Obama ook niet meer gewend vanwege zijn functie van president. Toch is mijn gevoel dat de aanval kiezen niet echt in het karakter van Romney zit. Ik denk dat hij meer op de inhoud zal inzetten en daarvoor heeft hij kansen omdat het vanavond vooral over de economie gaat. Hij kan erop wijzen dat er nog steeds een hoge werkloosheid is en dat er ook nauwelijks economische groei is. Dat zal Obama niet kunnen ontkennen. Op het gebied van de gezondheidszorg is Romney kwetsbaar: hij heeft in 2006 als gouverneur van Massachusetts een systeem ingevoerd dat erg op 'Obamacare' lijkt."
Los van de inhoud biedt het debat Romney om nog een andere reden een kans, zegt Valk:
"Het belang van het debat is groot omdat Amerikanen massaal zullen kijken. Dat is belangrijk voor Romney, omdat veel kiezers nog nauwelijks kennis met hem hebben kunnen maken. Zo'n eerste debat is voor de uitdager van de president vaak een voordeel, omdat hij naast de president mag staan en daarom ook echt een podium krijgt."
Obama wil Romney neerzetten als harde, onwetende zakenman
Obama zal bij het debat vanavond zijn beleid van de afgelopen vier jaar moeten verdedigen, maar zal volgens Valk ook de aanval willen zoeken:
"Obama zal Romney in het defensief willen drukken, bijvoorbeeld door erop te wijzen dat veel Amerikaanse banen verloren gingen aan China in de tijd dat Romney aan het hoofd van investeringsmaatschappij Bain Capital stond. Hij zal Romney willen neerzetten als een harde zakenman die geen weet heeft van de gevoelens van de gewone man."
Waar Obama voor moet waken is dat hij overkomt als een vermoeid ogende man, die gebukt gaat onder de lats van moeilijke beslissingen. In een dubbelinterview met Romney onlangs bij het programma 60 Minutes op CBS klonk hij heel anders dan in 2008, toen hij de Amerikaanse kiezer nog wist te betoveren met een boodschap van 'hope and change'.
'Heel twijfelachtig' of debatten strijd beslissen
Na het debat van vanavond volgen nog twee grote tv-debatten tussen Obama en Romney, op dinsdag 16 oktober (over binnenland en buitenland) en op maandag 22 oktober (over buitenlandse politiek). Guus Valk noemt het "heel twijfelachtig" of een tv-debat de race om het presidentschap echt kan beslissen. Zelden veranderen grote groepen kiezers van mening. Daarbij kan een verliezer nog altijd de verkiezingen winnen. George W. Bush verloor volgens de meeste kijkers zijn debatten tegen John Kerry in 2004, maar versloeg Kerry op de verkiezingsdag alsnog.
Een debat tussen Bush en Gore was in 2000 wel een 'game changer'. Gore was de koploper en werd aanvankelijk door de meeste kijkers als winnaar aangewezen. In de dagen erop kantelde het beeld. Het geïrriteerde gedrag van Gore, dat bezoekers in de zaal niet eens opviel, werd uitgebuit door de campagne van de latere winnaar Bush. Hij wist het beeld de wereld in te helpen van een gewone man tegenover een eigenwijze Gore.
